Uỷ ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường khảo sát tại Nhà máy Alumin Nhân Cơ

Cùng tham gia có Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Trần Văn Minh; các Ủy viên của Uỷ ban; đại diện Bộ Tài nguyên và Môi trường; lãnh đạo UBND tỉnh, Đoàn ĐBQH tỉnh Đắk Nông.

Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Phan Xuân Dũng làm việc với lãnh đạo Tập đoàn TKV và lãnh đạo nhà máy Alumin Nhân Cơ

Báo cáo với Đoàn công tác, Phó Giám đốc Công ty Alumin Nhân Cơ Mai Chiến Thắng cho biết, từ đầu năm đến nay lượng hoá chất của nhà máy được sự dụng cụ thể: Vôi 1.114,8 tấn/tháng; xút tiêu hao trung bình khoảng 2.987,4 tấn/tháng; ngoài ra còn việc sử dụng chất trợ lắng tiêu hao cho lắng rửa bùn đỏ nhà máy; hoá chất xử lý nước khác... Công ty cũng đã xây dựng phương án ứng cứu sự cố môi trường và được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Đắk Nông cấp phép. Ngoài ra còn diễn tập ứng phó sự cố môi trường, phòng cháy, chữa cháy, xử lý chất thải...

Trao đổi thêm với Đoàn, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Môi trường Hoàng Văn Thức cho biết, việc thực thi chính sách, pháp luật về bảo vệ môi trường cũng được Công ty Nhôm Đắk Nông thực hiện tốt và được cơ quan chức năng kiểm tra, giám sát thường xuyên. Toàn bộ hệ thống nước thải được sử dụng tuần hoàn. Hệ thống xử lý về khí thải cũng được công ty xây dựng hoàn thành và đi vào hoạt động, nhất là hệ thống lọc bụi đã đáp ứng yêu cầu được phê duyệt. Về chất thải rắn, chất thải nguy hại cùng được thực hiện nghiêm túc. Tuy nhiên vẫn còn một số tồn tại như chưa lập xong báo cáo xác nhận hoàn thành một số hạng mục công trình bảo vệ môi trường lên cơ quan chức năng. Quan điểm là xong đến đâu thì phải báo cáo đến đấy. Trong thời gian vận hành 2 năm qua còn để xảy ra 5 lần sự cố, tuy không lớn nhưng gây lo ngại cho người dân và chính quyền địa phương. Những vấn đề chưa đảm bảo thì nhà máy cần phải xử lý, tránh gây lo lắng cho người dân và tác động xấu đến môi trường.

Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Phan Xuân Dũng khảo sát khu đóng bao bột nhôm nhà máy Alumin Nhân Cơ

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Nông Trương Thanh Tùng cho rằng, địa phương rất quan tâm đến quỹ đất sau khai thác. Nếu mà trồng keo lai thì quá lãng phí. Do vậy, đề nghị tập đoàn nên giao lại cho địa phương quản lý, từ đó quy hoạch lại cho phù hợp và giao đất cho người dân sản xuất, bởi đất sau khai thác Alumin thì lại tốt hơn so với trước đó. Còn về công tác bảo vệ môi trường thời gian gần đây cũng được công ty thực hiện tương đối tốt.

Về các giải pháp bảo vệ môi trường, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Trần Văn Minh cho rằng, sự cố tại nhà máy có xảy ra nhưng đã được khắc phục kịp thời, việc xây dựng hệ thống xử lý bùn đỏ, nước thải, rác thải cũng dần được hoàn thiện. Tuy nhiên, qua giám sát thực tế thì vẫn còn một số nội dung cần phải xử lý như: phải hoàn thiện hồ sơ để xác nhận các thủ tục hoàn thành từng hạng mục. Về vấn đề quan trắc tự động, nguồn rác thải, nước thải cần được triển khai một cách đồng bộ. Hệ thống cây xanh dù được quan tâm để tạo cảnh quan, giảm bụi và ô nhiễm môi trường, nhưng diện tích còn rất ít. Do vậy, những tồn tại này cần được khắc phục trong thời gian sớm nhất.

Đoàn công tác của Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội khảo sát  khu vực hồ chứa bùn đỏ của nhà máy Alumin Nhân Cơ

Chủ nhiệm Uỷ ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Phan Xuân Dũng nhấn mạnh, từ những khó khăn ban đầu, đến nay nhà máy đã hoạt động có lãi là cố gắng rất lớn. Đây là một chủ trương, tầm nhìn xa của Đảng và Nhà nước. Để đánh giá dự án này thì không phải đánh giá đơn thuần với Tập đoàn TKV, với nhà máy nhôm Đắk Nông, mà là cả nền kinh tế - xã hội, nhất là những vùng heo hút như Nhân Cơ trước đây. Về giá cả cũng được các đại biểu thời đó chất vấn nhưng đến nay đã có giá cao từ 350 - 500 USD/tấn. Đây là khẳng định chất lượng và thương hiệu của chúng ta và đã có nhiều thị trường tiêu thụ chứ không phải là một thị trường chính như trước đây. Chúng ta không hy sinh môi trường bằng mọi giá để phát triển kinh tế. Việc người dân lo ngại về vấn đề môi trường là do công tác truyền thông của đơn vị chưa được tốt, dẫn đến hiểu lầm, dẫn đến lo ngại thái quá của người dân. Do vậy, cần phải tăng cường công tác truyền thông để người dân hiểu rõ thực tế hoạt động khai thác, chế biến của nhà máy. Đặc biệt, nhà máy cần phải cập nhật thiết bị công nghệ để đảm bảo công tác môi trường. Đối với những nguy cơ mà các đại biểu phân tích, đánh giá thì nhà máy và Tập đoàn TKV cần phải sớm khắc phục.