Từ vốn 6,25 tỷ đồng đến thương vụ 8 triệu USD: Điều gì đã xảy ra với Every Half?

Trong thông cáo phát đi sau khi hoàn tất vòng gọi vốn Series A trị giá 8 triệu USD, Every Half giới thiệu doanh nghiệp được thành lập năm 2021 bởi hai nhà đồng sáng lập Võ Duy Phú và Trần Lê Minh Trúc. Nguồn vốn mới sẽ được sử dụng để mở rộng chuỗi cửa hàng, đầu tư vào mảng hàng tiêu dùng đóng gói (CPG), nâng cấp chuỗi cung ứng và đưa cà phê đặc sản Việt Nam ra thị trường quốc tế.

Tuy nhiên, khi lần theo hồ sơ đăng ký doanh nghiệp và lịch sử thay đổi pháp lý của Every Half, bức tranh hiện ra có nhiều lớp hơn. Thương vụ 8 triệu USD dường như chỉ là điểm cuối của một quá trình chuẩn bị kéo dài suốt nhiều năm, với sự xuất hiện của những cái tên có ảnh hưởng lớn trong ngành F&B Việt Nam.

Startup của hai nhà sáng lập hay sản phẩm của một hệ sinh thái?

Hồ sơ đăng ký doanh nghiệp đầu tiên cho thấy ngày 22/2/2021, pháp nhân Công ty TNHH Every Half Bean được thành lập với vốn điều lệ 6,25 tỷ đồng. Nhưng điều đáng chú ý là cơ cấu sở hữu ban đầu hoàn toàn khác so với hình ảnh doanh nghiệp thường được giới thiệu hiện nay.

Theo hồ sơ đăng ký, Công ty Cổ phần MVillage nắm giữ tới 80% vốn điều lệ, tương đương 5 tỷ đồng, trong khi ông Trần Lê Minh Trúc chỉ sở hữu 20%. Người đại diện theo pháp luật kiêm Giám đốc khi đó không phải Võ Duy Phú mà là Nguyễn Hải Ninh.

Chi tiết này đặt ra một góc nhìn khác về Every Half. Nếu chỉ căn cứ trên hồ sơ pháp lý, Every Half thời điểm khai sinh không phải doanh nghiệp do hai cá nhân cùng góp vốn thành lập theo nghĩa truyền thống. Thay vào đó, doanh nghiệp được "ươm mầm" trong hệ sinh thái MVillage – startup lưu trú do Nguyễn Hải Ninh sáng lập sau khi rời The Coffee House.

Điều này cũng lý giải vì sao những cửa hàng đầu tiên của Every Half từng xuất hiện trong các cơ sở của MVillage và đội ngũ điều hành ban đầu đều là những gương mặt quen thuộc từng làm việc cùng Nguyễn Hải Ninh tại The Coffee House.

Nói cách khác, trước khi trở thành một startup gọi vốn hàng triệu USD, Every Half đã được đặt trên nền tảng của một hệ sinh thái doanh nghiệp đã hình thành từ trước.

Cuộc chuyển giao quyền lực trước khi quỹ ngoại xuất hiện

Một trong những thay đổi đáng chú ý nhất diễn ra vào tháng 9/2023. Every Half chuyển đổi loại hình từ công ty TNHH sang công ty cổ phần. Cùng thời điểm, vị trí người đại diện theo pháp luật được chuyển từ Nguyễn Hải Ninh sang Võ Duy Phú, người từng là đồng sáng lập và phụ trách vận hành The Coffee House. Đồng thời, vốn điều lệ được nâng từ 13 tỷ đồng lên 16 tỷ đồng.

Ở góc độ pháp lý, đây chỉ là một thay đổi đăng ký doanh nghiệp. Nhưng ở góc độ đầu tư, đây thường là bước đi mang tính chiến lược. Việc chuyển đổi sang mô hình công ty cổ phần giúp doanh nghiệp dễ dàng phát hành cổ phần mới, xây dựng chương trình ESOP, tiếp nhận nhà đầu tư tài chính và chuẩn bị cho các vòng gọi vốn lớn hơn. Đây là cấu trúc mà hầu hết các startup công nghệ và tiêu dùng đều lựa chọn trước khi bước vào giai đoạn tăng trưởng.

Điều đáng nói là sự thay đổi này diễn ra trước khi Every Half liên tiếp nhận vốn từ Openspace Capital và DSG Consumer Partners. Nói cách khác, doanh nghiệp đã được "định hình lại" về cấu trúc quản trị trước khi dòng vốn ngoại tăng tốc.

Nếu chỉ nhìn thông cáo gọi vốn, ít người để ý Every Half đã liên tục tăng vốn điều lệ trong những năm gần đây.

Theo hồ sơ doanh nghiệp, vốn điều lệ của Every Half tăng từ 6,25 tỷ đồng khi thành lập lên 13 tỷ đồng, sau đó lên 16 tỷ đồng vào năm 2023. Đến đầu năm 2026, vốn điều lệ đã đạt 105,8 tỷ đồng và chỉ chưa đầy một tháng sau tiếp tục tăng lên hơn 132 tỷ đồng.

Con số này cho thấy một quỹ đạo phát triển khá đặc biệt. Trong gần ba năm đầu, Every Half tăng vốn khá chậm. Nhưng kể từ khi chuyển đổi mô hình doanh nghiệp và bước vào chu kỳ gọi vốn, tốc độ tăng vốn điều lệ đã thay đổi hoàn toàn. Nếu so sánh với quy mô vòng Series A vừa công bố, sự chênh lệch còn rõ hơn. Khoản đầu tư 8 triệu USD tương đương hơn 200 tỷ đồng, lớn hơn đáng kể so với toàn bộ vốn điều lệ doanh nghiệp tích lũy trong nhiều năm đầu hoạt động.

Điều đó phản ánh kỳ vọng của các quỹ đầu tư không chỉ nằm ở quy mô hiện tại của Every Half, mà ở tiềm năng mở rộng trong tương lai.

Quỹ ngoại thực sự đang đặt cược vào điều gì?

Every Half hiện mới sở hữu 36 cửa hàng. Con số này vẫn còn khá nhỏ nếu đặt cạnh Highlands Coffee, Phúc Long hay Katinat. Nếu chỉ nhìn vào số lượng điểm bán, rất khó lý giải vì sao hai quỹ ngoại lại liên tục đồng hành qua nhiều vòng đầu tư.

Điểm khác biệt nằm ở mô hình. Trong khi nhiều chuỗi cà phê tập trung mở rộng mạng lưới cửa hàng, Every Half lại lựa chọn đầu tư vào toàn bộ chuỗi giá trị, từ vùng nguyên liệu, sơ chế, rang xay, xây dựng thương hiệu cho đến phát triển sản phẩm đóng gói và xuất khẩu.

Đây cũng là nội dung được doanh nghiệp nhấn mạnh sau vòng gọi vốn Series A. Nhìn từ góc độ đầu tư mạo hiểm, các quỹ không chỉ mua doanh thu của một chuỗi cà phê, mà đang đặt cược vào khả năng xây dựng một thương hiệu cà phê đặc sản Việt có thể cạnh tranh ở thị trường quốc tế.

Every Half không phải là một startup xuất hiện từ con số 0 rồi bất ngờ gọi được 8 triệu USD. Phía sau thương hiệu này là một quá trình chuẩn bị kéo dài nhiều năm, bắt đầu từ một pháp nhân thuộc hệ sinh thái MVillage, trải qua giai đoạn chuyển giao quyền điều hành, tái cấu trúc mô hình doanh nghiệp và liên tục tăng vốn trước khi bước vào chu kỳ tăng trưởng với sự đồng hành của các quỹ đầu tư quốc tế.

Có lẽ vì thế, trong mắt các nhà đầu tư, điều họ lựa chọn không chỉ là một chuỗi cà phê 36 cửa hàng, mà là một đội ngũ đã từng chứng minh năng lực xây dựng và mở rộng doanh nghiệp tiêu dùng quy mô lớn. Đó mới có thể là tài sản giá trị nhất đứng sau thương vụ 8 triệu USD của Every Half.