Tổng thống Trump: Không cần Trung Quốc giúp chấm dứt chiến sự tại Iran
Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố không cần tới sự hỗ trợ của Trung Quốc để chấm dứt cuộc chiến với Iran, thừa nhận đây sẽ là một chủ đề quan trọng trong các cuộc gặp của ông với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sẽ diễn ra vào ngày mai, 14/5.
Phát biểu với các phóng viên tại Nhà Trắng khi chuẩn bị khởi hành đến Bắc Kinh ngày 12/5 (giờ Mỹ), ông Donald Trump cho biết ông không nghĩ mình cần phải nhờ Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình can thiệp nhằm giải quyết cuộc xung đột đã kéo dài nhiều tháng, khiến hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz - tuyến vận tải chiếm khoảng 1/5 nguồn cung dầu mỏ toàn cầu - tiếp tục bị đình trệ.
“Tôi không nghĩ chúng tôi cần bất kỳ sự giúp đỡ nào với Iran. Chúng tôi sẽ thắng bằng cách này hay cách khác, hòa bình hoặc không hòa bình”, ông Donald Trump nói với các phóng viên.
Tuy nhiên, ông cho biết, Iran sẽ là chủ đề quan trọng tại hội nghị. “Chúng tôi sẽ có một cuộc nói chuyện dài về vấn đề này. Thành thật mà nói, tôi nghĩ ông ấy đã khá tốt. Nhìn vào lệnh phong tỏa, không có vấn đề gì cả. Trung Quốc nhập khẩu nhiều dầu từ khu vực đó. Chúng ta không thấy vấn đề gì và ông ấy là bạn của tôi”.
Theo dữ liệu từ nhóm tình báo hàng hải Windward, cho tới hiện tại, Trung Quốc là nước mua dầu thô của Iran nhiều nhất, chiếm 90% tổng lượng dầu mỏ bán ra của quốc gia Hồi giáo.
Hôm 12/5, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã kêu gọi Pakistan tăng cường nỗ lực hòa giải và đóng góp vào việc giải quyết "thích đáng" các vấn đề liên quan đến việc mở cửa eo biển Hormuz. Ông Vương Nghị có phát biểu này trong cuộc điện đàm với người đồng cấp Pakistan Ishaq Dar khi Islamabad đang tiếp tục nỗ lực để đưa Mỹ và Iran tới vòng đàm phán trực tiếp thứ hai.
Hơn một tháng sau khi lệnh ngừng bắn mong manh có hiệu lực, hai bên vẫn chưa đạt được tiến triển nào trong các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột.
Trong khi đó, Iran dường như đang củng cố quyền kiểm soát đối với eo biển Hormuz thông qua các thỏa thuận với Iraq và Pakistan về vận chuyển dầu mỏ và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) từ khu vực, theo các nguồn tin am hiểu vấn đề.
Một số quốc gia khác cũng đang xem xét các thỏa thuận tương tự, động thái có thể khiến việc Tehran kiểm soát tuyến đường thủy chiến lược này trở thành trạng thái “bình thường mới” lâu dài hơn.
Chính quyền Mỹ ngày 12/5 cho biết, các quan chức cấp cao Mỹ và Trung Quốc đã nhất trí trong tháng trước rằng không quốc gia nào nên được phép thu phí đối với tàu thuyền đi qua khu vực này. Washington coi đây là dấu hiệu đồng thuận trước cuộc gặp Mỹ - Trung sắp diễn ra.
Ông Donald Trump dự kiến sẽ thảo luận về cuộc chiến Iran trong các cuộc gặp với ông Tập Cận Bình từ ngày 14-15/5. Giới quan sát cho rằng, Washington nhiều khả năng sẽ thúc giục Bắc Kinh gây sức ép để Tehran chấp nhận một thỏa thuận với Mỹ nhằm chấm dứt xung đột. Các yêu cầu của Mỹ bao gồm việc Iran phải chấm dứt chương trình hạt nhân và từ bỏ việc kiểm soát eo biển Hormuz. Đáp lại, Iran đưa ra các yêu cầu riêng như bồi thường thiệt hại chiến tranh, chấm dứt phong tỏa của Mỹ và kết thúc các cuộc xung đột trên mọi mặt trận, bao gồm cả Lebanon – nơi Israel, đồng minh của Washington, đang giao tranh với lực lượng Hezbollah do Iran hậu thuẫn.
