Thông điệp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại cuộc gặp mặt 100 tấm gương tiêu biểu trong Chương trình “Việc tử tế”Khi sự tử tế trở thành sức mạnh quốc gia

Từ một việc tốt bình dị đến chiều sâu văn hóa dân tộc

Trong đời sống hằng ngày, có những điều tưởng như rất nhỏ nhưng lại có khả năng chạm đến phần sâu nhất trong tâm hồn con người. Một bàn tay đưa ra đúng lúc. Một người lặng lẽ cưu mang người yếu thế. Một hành động dũng cảm cứu người trong hiểm nguy. Một nghĩa cử không cần báo đáp. Một sự bền bỉ làm điều tốt trong nhiều năm tháng, không ồn ào, không phô trương, không đợi vinh danh.

Những việc ấy có thể không lớn lao về hình thức, nhưng lại làm cho cuộc đời này ấm hơn, người với người gần nhau hơn, xã hội bớt vô cảm hơn. Đó cũng là lý do những câu chuyện trong chương trình “Việc tử tế” luôn có sức lay động đặc biệt. Chúng không chỉ kể về lòng tốt, mà còn đánh thức trong mỗi người niềm tin rằng, giữa bao bộn bề, áp lực và thách thức của đời sống hiện đại, điều thiện vẫn hiện diện, lòng nhân ái vẫn được gìn giữ, những giá trị tốt đẹp của con người Việt Nam vẫn đang được bồi đắp từng ngày.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đặt “việc tử tế” trong mạch nguồn của thi đua ái quốc. Thi đua không phải là khẩu hiệu xa xôi, càng không phải hình thức hành chính. Thi đua bắt đầu từ công việc hàng ngày, từ trách nhiệm của mỗi người với phần việc của mình, với cộng đồng, với Tổ quốc. Người nông dân sản xuất tốt, người công nhân lao động sáng tạo, người chiến sĩ bảo vệ Tổ quốc, người cán bộ tận tụy phục vụ nhân dân, người thầy giáo gieo chữ và gieo nhân cách, người thầy thuốc cứu người bằng y đức và lòng trắc ẩn, người dân sống nghĩa tình với xóm giềng, tất cả đều là biểu hiện cụ thể của tinh thần thi đua yêu nước.

Nhìn từ đó, một việc tử tế hôm nay cũng chính là một cách yêu nước. Yêu nước không chỉ có mặt trong những thời khắc lịch sử trọng đại, khi vận mệnh dân tộc đứng trước thử thách lớn lao. Yêu nước còn có mặt trong từng hành động có trách nhiệm, từng việc làm có ích, từng lựa chọn sống tử tế, trung thực, nhân ái, không thờ ơ trước nỗi đau của người khác, không đứng ngoài khi cộng đồng cần mình.

Một xã hội muốn phát triển bền vững không thể chỉ giàu lên về vật chất mà nghèo đi về niềm tin. Không thể chỉ có những công trình lớn mà thiếu những con người biết sống vì nhau. Không thể chỉ nói về chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, năng suất lao động, hội nhập quốc tế mà xem nhẹ văn hóa, đạo đức, nhân cách và trách nhiệm công dân.

Bởi vậy, sự tử tế cần được nhìn nhận như một nguồn lực phát triển. Đó là vốn xã hội, là sức mạnh văn hóa, là một phần nền tảng của một quốc gia văn minh. Khi con người biết tin nhau hơn, biết tôn trọng nhau hơn, biết chia sẻ trách nhiệm với nhau hơn, chi phí xã hội sẽ giảm đi, niềm tin phát triển được củng cố, năng lượng tích cực được nhân lên.

Thông điệp cả đời tử tế, cả gia đình tử tế, mọi người tử tế, cả xã hội tử tế vì thế không chỉ là lời kêu gọi đạo đức. Đó là một định hướng xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, nơi sự tử tế trở thành thói quen, chuẩn mực và sức mạnh. Một cán bộ tử tế là người công tâm, liêm chính, tận tụy với dân. Một doanh nhân tử tế là người làm giàu chính đáng, kinh doanh bằng chữ tín, có trách nhiệm với xã hội và môi trường. Một nhà giáo tử tế là người không chỉ truyền tri thức mà còn nuôi dưỡng nhân cách. Một bác sĩ tử tế là người chữa bệnh bằng chuyên môn và chăm sóc người bệnh bằng lòng trắc ẩn. Một công dân tử tế không chỉ sống cho mình mà còn biết bảo vệ điều đúng, chia sẻ với cộng đồng, không thờ ơ trước cái sai, cái xấu, cái ác.

Lan tỏa điều tốt để xây dựng niềm tin trong kỷ nguyên mới

Trong hơn một thập niên qua, chương trình “Việc tử tế” của Đài Truyền hình Việt Nam đã bền bỉ đi tìm, ghi lại và lan tỏa những câu chuyện đẹp trong đời sống. Giá trị của chương trình không chỉ nằm ở việc phản ánh cái tốt, mà còn ở chỗ làm cho cái tốt được nhìn thấy rõ hơn, được trân trọng hơn, được bảo vệ hơn và được nhân lên mạnh mẽ hơn.

Trong một đời sống thông tin nhiều chiều, khi tin tiêu cực thường lan rất nhanh, khi mạng xã hội có thể khuếch đại cả điều tốt lẫn điều xấu, thì việc kiên trì kể những câu chuyện đẹp là một lựa chọn có trách nhiệm và bản lĩnh. Báo chí, truyền thông không chỉ có nhiệm vụ phản ánh hiện thực, mà còn góp phần định hướng giá trị, bồi đắp niềm tin, bảo vệ cái đẹp, khơi dậy năng lượng tích cực trong xã hội. Nói như tinh thần được nhấn mạnh trong bài phát biểu, đó là nhiệm vụ quan trọng của báo chí cách mạng: lấy cái đẹp dẹp cái xấu, lấy cái tích cực đẩy lùi tiêu cực, lấy những tấm gương sống động để khơi dậy niềm tin, lòng nhân ái và khát vọng cống hiến trong nhân dân.

Từ những tấm gương “Việc tử tế”, chúng ta cũng thấy rõ một điều: tôn vinh là cần thiết, nhưng quan trọng hơn, tôn vinh phải là điểm khởi đầu để sau mỗi câu chuyện đẹp được kể, có thêm nhiều người muốn sống tốt hơn, làm việc tốt hơn, có trách nhiệm hơn với gia đình, cộng đồng và đất nước. Khi một hành động nhân văn được lan tỏa, nó có thể đánh thức nhiều hành động nhân văn khác. Khi một người dám làm điều tốt được cộng đồng trân trọng, sẽ có thêm nhiều người bớt do dự khi đứng trước lựa chọn giữa thờ ơ và hành động.

Muốn vậy, phải xây dựng môi trường cho sự tử tế. Gia đình là nơi gieo những hạt mầm đầu tiên của lòng nhân ái. Nhà trường là nơi bồi đắp tri thức, nhân cách, trách nhiệm và khát vọng sống đẹp. Cộng đồng là nơi mỗi người học cách chia sẻ, nhường nhịn, giúp đỡ, bảo vệ nhau. Cơ quan, doanh nghiệp là nơi sự tử tế được kiểm nghiệm qua đạo đức nghề nghiệp, trách nhiệm công vụ, văn hóa kinh doanh, quan hệ lao động và tinh thần phụng sự.

Những tấm gương được biểu dương là những người bình dị, nhưng chính sự bình dị ấy làm nên vẻ đẹp lớn lao. Họ không nhất thiết nói những điều lớn lao, nhưng việc làm của họ nói thay rất nhiều điều. Họ nhắc chúng ta rằng lòng tốt không xa xỉ, sự tử tế không trừu tượng, yêu nước không chỉ là khẩu hiệu, và phát triển không thể tách rời niềm tin, đạo đức, nhân ái.

Một quốc gia mạnh không chỉ có tiềm lực kinh tế lớn, mà còn là quốc gia có những con người biết sống vì nhau. Một xã hội đáng sống không chỉ là xã hội có nhiều tiện nghi, mà còn là xã hội nơi người yếu thế không bị bỏ lại, cái đúng được bảo vệ, cái tốt được cổ vũ, lòng nhân ái được nâng niu. Và một tương lai tốt đẹp được xây dựng từ hàng triệu việc tử tế mỗi ngày. Khi sự tử tế được gìn giữ, lan tỏa và trở thành sức mạnh văn hóa của quốc gia, đó cũng là lúc chúng ta có thêm niềm tin vững chắc vào con đường phát triển nhanh, bền vững, phồn vinh và hạnh phúc của đất nước.