STEM Innovation Petrovietnam:Mạch nguồn tri thức, hành trình sáng tạo

Hướng tới mục tiêu xây dựng 100 phòng STEM đạt chuẩn quốc tế

Xuất phát từ ý tưởng của Tổng Bí thư Tô Lâm, Petrovietnam đã sáng kiến và triển khai chương trình "STEM Innovation Petrovietnam", được đích thân Tổng Bí thư, Thủ tướng Chính phủ cùng các lãnh đạo Đảng, Nhà nước khởi động tại Lễ kỷ niệm 50 năm thành lập Petrovietnam. Với mục tiêu xây dựng 100 phòng STEM đạt chuẩn quốc tế tại 34 tỉnh, thành phố, đây là dự án giáo dục quy mô lớn nhất từ trước đến nay do một doanh nghiệp khởi xướng, mang tầm chiến lược quốc gia trong đào tạo nguồn nhân lực khoa học công nghệ.

Trước đó, ngày 28/1, trong bài phát biểu tại Lễ khởi công xây dựng Trường phổ thông nội trú Tiểu học và THCS Trường Hà (Cao Bằng), Tổng Bí thư Tô Lâm đã đánh giá cao việc đưa mô hình giáo dục thực hành STEM vào trường học thông qua sự hỗ trợ của Petrovietnam. Tổng Bí thư nhấn mạnh, thông qua các hoạt động đồng hành cùng giáo dục, Petrovietnam xây dựng phòng học STEM, qua đó góp phần nuôi dưỡng nguồn nhân lực khoa học - công nghệ cho tương lai, đồng thời thể hiện tư duy phát triển tài năng gắn với yêu cầu của kỷ nguyên số.

Dưới sự chỉ đạo của Quyền Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng và tập thể lãnh đạo Tập đoàn, dự án STEM Innovation Petrovietnam đã được triển khai quyết liệt nhằm cụ thể hóa định hướng của Tổng Bí thư Tô Lâm về đổi mới giáo dục và tiếp lửa tri thức cho thế hệ trẻ.

Chủ tịch HĐTV Petrovietnam Lê Ngọc Sơn nhấn mạnh, giá trị cốt lõi của chương trình không nằm ở con số 100 phòng thực hành giáo dục, mà ở tính bền vững và tác động lâu dài mà chương trình mang lại.

Với các em học sinh, đó là cơ hội được học khoa học bằng trải nghiệm thực tế, để mỗi giờ học trở thành một hành trình khám phá thú vị. Với các thầy cô giáo, đó là công cụ đắc lực để đổi mới phương pháp giảng dạy, đưa tư duy sáng tạo vào từng bài giảng. Với xã hội, đây là khoản đầu tư cho tương lai - đầu tư trực tiếp cho nguồn nhân lực chất lượng cao của đất nước.

Tạo môi trường nuôi dưỡng đam mê khoa học

Xuyên suốt chương trình, không khí hào hứng tại trường quay S1 dường như hòa cùng nhịp đập với các điểm cầu xa xôi. Ở điểm cầu Trường THPT Nguyễn Huệ (Lào Cai), giữa cái lạnh của vùng cao Tây Bắc, không gian "Ngày hội STEM - Xuân Lào Cai" rực lên bởi sự háo hức của hơn 500 học sinh, giáo viên. Những ánh mắt tò mò khi lần đầu chạm tay vào robot, linh kiện điện tử; những phần thuyết trình còn vụng về nhưng đầy khát vọng của học sinh miền núi đã để lại nhiều cảm xúc. Ở đây, phòng học STEM do Petrovietnam đầu tư không chỉ phục vụ riêng nhà trường, mà còn trở thành hạt nhân lan tỏa STEM cho cả khu vực, hỗ trợ chuyên môn cho nhiều trường phổ thông lân cận.

Tại Hà Nội, không khí lại mang sắc thái khác. Trên sân khấu trường quay, các em học sinh đội Supernova của Trường THCS Cầu Giấy - vừa đạt Top 8 và danh hiệu Đội thi truyền cảm hứng tại một cuộc thi Robotics quốc tế - đã trực tiếp trình diễn mô phỏng phần thi robot. Sự tự tin, khả năng làm việc nhóm và tư duy giải quyết vấn đề của các em cho thấy STEM không chỉ là một môn học, mà là năng lực hội nhập, là hành trang để bước ra thế giới.

Không khí tại trường quay S1 càng trở nên hứng khởi khi em Tô Bảo An, học sinh Trường THCS Cầu Giấy, kể lại hành trình cùng đội tham dự Chung kết Giải vô địch VEX Robotics châu Á mở rộng 2025 tại Trung Quốc. Bảo An cho biết, lần đầu bước ra một sân chơi quốc tế lớn, cả đội không tránh khỏi hồi hộp và áp lực, nhưng khi bước vào phần thi, mọi cảm giác lo lắng dần được thay thế bằng sự tập trung và tinh thần đồng đội.

"Được điều khiển robot do chính mình thiết kế và lập trình, được xử lý các tình huống phát sinh ngay trên sân đấu là trải nghiệm rất đặc biệt với em" - Bảo An chia sẻ. Việc đội hoàn thành xuất sắc phần thi, lọt vào Top 8 và giành giải thưởng Inspire Award không chỉ là kết quả đáng tự hào, mà còn là dấu mốc để các em thêm tin rằng học sinh Việt Nam hoàn toàn có thể tự tin bước ra các đấu trường STEM quốc tế.

Trong hành trình trải nghiệm STEM gắn với môi trường công nghiệp - năng lượng, học sinh Trường THPT Châu Thành (phường Bà Rịa, TP. Hồ Chí Minh) được chia thành 3 nhóm, trực tiếp tham quan và tìm hiểu hoạt động tại các đơn vị thành viên của Petrovietnam, gồm Tổng Công ty Khí Việt Nam (PV GAS), Liên doanh Vietsovpetro và Tổng Công ty CP Dịch vụ Kỹ thuật Dầu khí Việt Nam (PTSC). Mỗi điểm đến mở ra một lát cắt khác nhau của sản xuất công nghiệp, đồng thời khơi gợi những câu hỏi rất đời sống từ chính quan sát của học sinh và từ đó có những ý tưởng hết sức thực tế.

Đó là việc hình thành ý tưởng và xây dựng kế hoạch thiết kế một hệ thống cảnh báo cháy và quan trắc môi trường thông minh, hướng tới ứng dụng trong quy mô hộ gia đình; ý tưởng thiết kế mô hình giàn khoan cơ động, có khả năng điều chỉnh linh hoạt cấu trúc và chức năng theo điều kiện khai thác cụ thể; ý tưởng nghiên cứu và thiết kế mô hình ứng dụng năng lượng gió, với mục tiêu khai thác hiệu quả nguồn năng lượng tái tạo cho các thiết bị và hệ thống trong đời sống…

Để các phòng học phát huy hiệu quả lâu dài, Petrovietnam kiến nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp đánh giá thực tế để hoàn thiện và nhân rộng mô hình, đồng thời cam kết đồng hành tổ chức các sân chơi STEM thường niên nhằm nuôi dưỡng đam mê khoa học cho học sinh.