Sau 13 ngày oanh tạc Iran, ông Trump “mở cửa” cho đàm phán

Ngày 26/7, Đại sứ Mỹ tại Liên Hợp Quốc Mike Waltz cho biết, Tổng thống Donald Trump muốn tạo điều kiện để các cuộc đàm phán với Iran tiếp tục diễn ra, song chưa đưa ra quyết định cuối cùng về việc có mở rộng chiến dịch quân sự hay không.

Trả lời chương trình Meet the Press của NBC, ông Waltz bác bỏ nhận định cho rằng Mỹ đã từ bỏ phương án leo thang xung đột. “Tôi sẽ không nói như vậy. Tổng thống Donald Trump vẫn để tất cả các lựa chọn trên bàn”, ông nhấn mạnh.

Theo ông Waltz, điều Nhà Trắng đang làm lúc này là “dành một khoảng không gian cho các cuộc đàm phán”, đồng thời khẳng định các cuộc tiếp xúc giữa Mỹ và Iran vẫn đang được duy trì ở nhiều cấp độ, từ các cuộc thảo luận kỹ thuật đến trao đổi giữa hai Chính phủ.

Phát biểu trên được đưa ra sau khi quân đội Mỹ tạm dừng các đợt không kích nhằm vào Iran trong cuối tuần, kết thúc chuỗi 13 ngày liên tiếp tiến hành các cuộc oanh tạc dữ dội. Trước đó, Tổng thống Donald Trump nhiều lần cảnh báo Washington sẵn sàng thực hiện các cuộc tấn công mạnh hơn nếu cần thiết.

Hôm 24/7, trong cuộc gặp báo chí tại Phòng Bầu dục, ông Trump tiếp tục nhấn mạnh các cuộc đối thoại giữa Mỹ và Iran vẫn đang diễn ra. Một ngày trước đó, trả lời Axios, ông tuyên bố đang “cân nhắc một cuộc tấn công quy mô lớn, lớn hơn bao giờ hết” và cho biết đã “gần đưa ra quyết định”.

Ông Waltz cũng phủ nhận các thông tin cho rằng việc Washington tạm dừng không kích xuất phát từ lo ngại kho dự trữ vũ khí của Mỹ đang cạn kiệt: “Theo mọi xác minh mà tôi thực hiện, quân đội Mỹ có đầy đủ mọi thứ cần thiết để tiến hành chiến dịch này một cách hiệu quả”.

Tuy nhiên, theo một số quan chức đương nhiệm và cựu quan chức Mỹ, dù Lầu Năm Góc công khai khẳng định năng lực tác chiến vẫn được bảo đảm, nhiều ý kiến trong nội bộ quân đội vẫn bày tỏ lo ngại về tốc độ tiêu hao đạn dược. Các quan chức này cho rằng Washington cần bổ sung ngân sách để nhanh chóng tái dự trữ vũ khí, vừa phục vụ các chiến dịch hiện tại, vừa duy trì khả năng răn đe.

Dù Mỹ tạm dừng các cuộc không kích, tình hình an ninh tại Trung Đông vẫn diễn biến phức tạp. Lực lượng Houthi tại Yemen được Iran hậu thuẫn tuyên bố đã tiến hành các cuộc tấn công ngày 25/7 nhằm vào các cơ sở của tập đoàn dầu khí quốc gia Ảrập Xêút Aramco tại hai thành phố Yanbu và Jazan bên bờ Biển Đỏ.

Các vụ tấn công được cho là sẽ tiếp tục gây sức ép lên thị trường năng lượng toàn cầu, vốn đã chịu ảnh hưởng nặng nề bởi việc eo biển Hormuz bị phong tỏa, làm gián đoạn hoạt động vận chuyển dầu qua tuyến hàng hải quan trọng bậc nhất thế giới.

Cùng ngày 26/7, truyền thông nhà nước Iran đưa tin một tàu chở dầu đã phát nổ sau khi va phải thủy lôi tại eo biển Hormuz.

Trong một diễn biến khác, Bộ Ngoại giao Iran cáo buộc Ukraine đã tấn công một tàu thương mại của Iran trên biển Caspi hôm 25/7, khiến một thủy thủ thiệt mạng.

Đáp lại, trong thông điệp đăng trên Telegram cùng ngày, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết quân đội nước này đã đạt “những kết quả tích cực” trong các cuộc tấn công tầm xa nhằm vào các mục tiêu của Nga, trong đó có khu vực biển Caspi. Theo ông, các mục tiêu bị tấn công gồm một tàu chiến và các tàu tham gia vận chuyển hàng hóa quân sự có liên quan đến Iran.

Giới quan sát nhận định, việc Mỹ tạm dừng không kích có thể tạo cơ hội cho các nỗ lực ngoại giao, song việc các điểm nóng mới liên tiếp xuất hiện tại Biển Đỏ, eo biển Hormuz và biển Caspi cho thấy nguy cơ xung đột tiếp tục mở rộng vẫn hiện hữu. Trong bối cảnh đó, quyết định tiếp theo của Nhà Trắng sẽ đóng vai trò quan trọng đối với cục diện an ninh và thị trường năng lượng toàn cầu trong những ngày tới.