Rắn hổ mang cắn hoại tử chân bé trai, bác sĩ dùng da đầu cứu chi thể

Nọc độc lan rộng, nguy cơ mất chân

Bệnh nhi là bé trai người dân tộc Mường, 41 tháng tuổi, nặng 9 kg, không nhìn thấy ánh sáng từ khi chào đời do đục thủy tinh thể bẩm sinh hai mắt.

Tai nạn xảy ra khi cậu bé đang chơi trên sàn nhà và bất ngờ bị rắn hổ mang cắn vào bàn chân trái. Bệnh nhi sau đó được chuyển đến Trung tâm Nhi khoa, Bệnh viện Bạch Mai trong tình trạng tổn thương diễn biến phức tạp.

Dù được điều trị tích cực, nọc độc vẫn tiếp tục phá hủy da và mô mềm. Vùng tổn thương dần hoại tử, lan từ bàn chân lên cẳng chân rồi đến đùi. Trước nguy cơ nhiễm trùng, mất mô rộng và phải cắt bỏ chi thể, các bác sĩ Trung tâm Nhi khoa phối hợp với Khoa Phẫu thuật Tạo hình Thẩm mỹ khẩn trương đánh giá và xây dựng phương án điều trị.

Ê-kíp tiến hành cắt lọc toàn bộ phần mô hoại tử nhằm kiểm soát tổn thương, ngăn nhiễm trùng lan rộng và bảo tồn tối đa các cấu trúc còn sống. Tuy nhiên, sau phẫu thuật, vùng khuyết hổng kéo dài từ đùi xuống bàn chân đặt ra thách thức lớn trong việc che phủ vết thương.

Theo ThS.BS Trương Thế Duy, Khoa Phẫu thuật Tạo hình Thẩm mỹ, Bệnh viện Bạch Mai, đây là trường hợp khó do bệnh nhi còn nhỏ, thể trạng nhẹ cân, trong khi diện tích tổn thương rộng.

“Với một trẻ mới 41 tháng tuổi, nguồn da lành để ghép rất hạn chế. Các bác sĩ phải vừa loại bỏ triệt để mô hoại tử, vừa cố gắng giữ lại tối đa cấu trúc chi thể. Mục tiêu không chỉ là làm liền vết thương mà còn bảo tồn khả năng vận động và sự phát triển lâu dài của trẻ”, ThS.BS Trương Thế Duy cho biết.

Dùng da đầu che phủ tổn thương, bảo tồn chi thể

Sau khi cân nhắc nhiều phương án, các bác sĩ quyết định sử dụng da đầu của chính bệnh nhi để ghép, che phủ vùng khuyết hổng lớn ở chân.

Theo ThS.BS Trương Thế Duy, da đầu là nguồn da ghép có nhiều ưu điểm, đặc biệt trong những trường hợp cần diện tích da lớn. Khu vực này có hệ thống mạch máu phong phú, khả năng hồi phục nhanh. Nếu lấy da đúng độ dày, các nang tóc được bảo tồn, tóc có thể mọc trở lại và vùng lấy da hầu như không để lại sẹo rõ rệt.

Kỹ thuật đòi hỏi độ chính xác cao. Lớp da lấy ra phải đủ mỏng để vùng cho da có thể tái tạo, đồng thời bảo đảm khả năng sống khi ghép. Các mảnh da sau đó được trải đều, cố định cẩn thận trên toàn bộ nền vết thương kéo dài từ đùi xuống bàn chân.

ThS.BS Trương Thế Duy, ThS.BS Lê Thị Trang, Khoa Phẫu thuật Tạo hình Thẩm mỹ và BS Đỗ Trọng Đạt, Trung tâm Nhi khoa, Bệnh viện Bạch Mai trực tiếp phẫu thuật, điều trị và theo dõi bệnh nhi.

Sau phẫu thuật, bệnh nhi được theo dõi sát, chăm sóc toàn trạng, kiểm soát nhiễm trùng, bảo đảm dinh dưỡng, thay băng và đánh giá sự sống của từng vùng da ghép.

Bảy ngày sau phẫu thuật, toàn bộ mảnh ghép bám sống tốt, vết thương tiến triển thuận lợi và chân trái của bệnh nhi được bảo tồn. Vùng da đầu lấy ghép cũng hồi phục tốt, tóc có thể mọc trở lại.

Theo các bác sĩ, bệnh nhi vẫn cần tiếp tục được theo dõi, chăm sóc vết thương, đánh giá chức năng vận động và phục hồi chức năng trong thời gian tới. Việc bảo tồn được chi thể giúp bệnh nhi có cơ hội tiếp tục tập đứng, tập đi và phát triển vận động.

Thành công của ca điều trị là kết quả của sự phối hợp giữa nhiều chuyên khoa, kỹ thuật tạo hình phù hợp và quá trình chăm sóc, theo dõi sát của đội ngũ y tế.