Quảng bá văn hóa Việt qua báu vật khảo cổ
Năm 2014 - 2015, triển lãm Báu vật khảo cổ học Việt Nam sẽ diễn ra tại 3 bảo tàng và trung tâm khảo cổ học ở Đức. Đây là cơ hội quảng bá nền văn hóa đa dạng, lâu đời, và những thành tựu của khảo cổ học Việt Nam trong thời gian qua.
Ngày 28.2, Đại sứ quán Đức tại Hà Nội và Bộ VH, TT và DL đã ký kết Bản ghi nhớ về việc tổ chức triển lãm Báu vật khảo cổ học Việt Nam. Cụ thể hóa Bản ghi nhớ này và khởi động quá trình chuẩn bị tổ chức triển lãm, từ ngày 29.2 - 2.3 vừa qua, Bộ VH, TT và DL phối hợp với Viện Goethe Hà Nội và các đối tác Đức tổ chức hội thảo khoa học quốc tế Khảo cổ học Việt Nam, với sự tham gia của các nhà khoa học Việt Nam, New Zealand, Australia và Đức. Các tham luận tại hội thảo đã khẳng định: khảo cổ học Việt Nam dù còn non trẻ, đã có những bước tiến rất dài, thu được những thành tựu to lớn trên dặm dài nghiên cứu lịch sử Tổ quốc. Những trang sử tối cổ được nối dài. Bức tranh đa sắc màu của các thời kỳ lịch sử được phục dựng ngày càng rõ nét hơn. Tại hội thảo, các nhà nghiên cứu đã khái quát về lịch sử Việt Nam từ thời sơ sử đồ đá cho đến thời kỳ cận đại, tập trung giới thiệu về các nền văn hóa như: Đông Sơn, Sa Huỳnh, Óc Eo, văn hóa Champa cho đến những nghiên cứu mới nhất về các cổ vật của Hoàng thành Thăng Long, Thành nhà Hồ...
Hội thảo Khảo cổ học Việt Nam nhằm chia sẻ thông tin, giúp các đối tác Đức hiểu về văn hóa, các di tích, di vật khảo cổ của Việt Nam, từ đó xây dựng kỷ yếu, lập đề cương trưng bày, chọn và chú thích hiện vật trong triển lãm Báu vật khảo cổ học Việt Nam vào năm 2014 - 2015. Các đối tác phía Đức tham gia dự án là Bảo tàng Khảo cổ học ở Herne, các bảo tàng Reiss - Engelhorn tại Mannheim, Trung tâm Lịch sử và Khảo cổ học ở Chemnitz. Các đối tác phía Việt Nam gồm: Bảo tàng Lịch sử quốc gia, Trung tâm Bảo tồn khu di tích Cổ Loa - Thành cổ Hà Nội, Bảo tàng Hà Nội và Viện Khảo cổ học. Giới thiệu về dự án trưng bày, Giám đốc dự án Stefan Leneen khẳng định: “Di sản văn hóa khảo cổ học của Việt Nam rất ấn tượng nhưng hầu như chưa được biết đến ở nước Đức. Trong khi đó ngày càng có nhiều người Đức chọn Việt Nam là điểm đến. Do đó, trưng bày Báu vật khảo cổ học Việt Nam, giới thiệu một số hiện vật tiêu biểu cho nền văn hóa lâu đời của Việt Nam tại Đức hứa hẹn sẽ đánh thức mối quan tâm của người dân Đức đối với văn hóa Việt, cũng như thu hút họ đến với đất nước giàu bản sắc này”.
Theo Viện trưởng Viện khảo cổ học Việt Nam, Ts Tống Trung Tín, hội thảo vừa qua cho thấy cách làm khoa học của Ban tổ chức và những người thực hiện dự án. Họ sẽ thực hiện một trưng bày về những di tích, di vật lịch sử của Việt Nam ở nước ngoài, để quảng bá lịch sử và văn hóa Việt Nam. Nhưng muốn quảng bá tốt thì phải hiểu về di tích, di vật ấy. Hội thảo này nhằm giúp các bạn Đức hiểu rõ, sâu sắc, toàn diện về ý nghĩa niên đại cũng như giá trị của các di tích, di vật đó. Từ hiểu biết ấy, họ sẽ xây dựng một trưng bày tương đối khái quát về lịch sử Việt Nam. Ở Việt Nam, các di tích, di vật còn lại vô cùng phong phú. Nhưng việc người nước ngoài tiếp xúc để hiểu về các di tích, di vật đó còn hạn chế. Cuộc trưng bày quy mô, có hệ thống sẽ giúp cho người nước ngoài dễ dàng có cái nhìn khái quát về lịch sử lâu đời của đất nước ta. Ts Tống Trung Tín cũng cho biết: dự án mới đang ở giai đoạn đầu, chưa xác định sẽ chọn các di vật nào để giới thiệu với công chúng Đức, nhưng chắc chắn đó phải là các di vật đẹp, độc đáo, tiêu biểu và đa dạng. Trưng bày sẽ tập trung vào một số di tích đặc biệt quan trọng, trong đó có Hoàng thành Thăng Long - di tích tiêu biểu và phong phú nhất của Việt Nam. Riêng di chỉ đó thôi cũng đã phản ánh một giai đoạn rất dài, tiêu biểu và vẻ vang của đất nước, từ thế kỷ VII - XX. Nhiều loại hình di vật khác nhau trong di sản này, trong đó có đồ đất nung, di vật gốm sứ... là những thành tựu nổi bật. Đây cũng là triển lãm khảo cổ học có quy mô lớn nhất từ trước đến nay về Hoàng thành Thăng Long được tổ chức tại nước ngoài.
Bộ trưởng Bộ Khoa học và Nghệ thuật bang Sachsen, Đức – Gs, Ts Sabine von Schorlemer nhấn mạnh: đây là dự án quan trọng, có ý nghĩa đối với Đức, bởi đây là lần đầu người dân Đức có cơ hội làm quen với văn hóa Việt Nam và cũng là cơ hội cho đông đảo người Việt đang sinh sống tại Đức cảm nhận những nét văn hóa của quê hương.

