Phát huy hiệu quả quản lý theo hướng hậu kiểm trong phòng cháy, chữa cháy
Sáng 18/11, tiếp tục Phiên họp thứ 8, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý đối với 4 dự thảo luật: Luật An ninh dữ liệu; Luật Định danh và xác thực điện tử; Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.
.jpg)
4 dự thảo luật đủ điều kiện trình Quốc hội xem xét, thông qua
Trình bày Báo cáo về việc tiếp thu, giải trình ý kiến thẩm tra và ý kiến của ĐBQH, Thứ trưởng Bộ Công an, Thượng tướng Lê Quốc Hùng cho biết, 4 dự thảo luật đã được Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến tại các phiên họp và được đại biểu Quốc hội thảo luận tại tổ, hội trường. Trên cơ sở đó, Chính phủ đã chỉ đạo nghiên cứu, tiếp thu, giải trình các ý kiến, chỉnh lý những nội dung cơ bản của các dự thảo luật.
Về dự thảo Luật An ninh dữ liệu, đã xác định cấp độ rủi ro là căn cứ áp dụng biện pháp bảo vệ tương xứng, không đồng nhất và không thay thế việc phân loại dữ liệu cốt lõi, dữ liệu quan trọng theo pháp luật về dữ liệu. Dự thảo quy định nguyên tắc một việc, một cơ quan chịu trách nhiệm chính, một quy trình, một kết quả được công nhận, sử dụng chung trong thẩm định an ninh dữ liệu.
Dự thảo cũng quy định mật mã an ninh dữ liệu là lớp bảo vệ kỹ thuật bổ sung độc lập, không thay thế mật mã cơ yếu, không làm thay đổi vai trò, chức năng của Ban Cơ yếu Chính phủ; trước mắt chỉ sử dụng trong phạm vi ngành công an. Đối với dữ liệu không thuộc bí mật nhà nước, việc sử dụng mật mã an ninh hoàn toàn tự nguyện.

Về dự thảo Luật Định danh và xác thực điện tử, đã rà soát bảo đảm đồng bộ với pháp luật về dữ liệu, giao dịch điện tử, bảo vệ dữ liệu cá nhân, an ninh mạng; bố cục gọn, logic, gồm 7 chương, 45 điều. Dự thảo làm rõ nguyên tắc định danh, xác thực điện tử bắt buộc hoặc tự nguyện; phân định đối tượng do cơ quan nhà nước định danh theo yêu cầu quản lý, mức độ rủi ro với đối tượng do tổ chức cung cấp dịch vụ thực hiện theo nhu cầu; tự động tạo lập danh tính, cấp mã định danh khi thông tin trong cơ sở dữ liệu đã đầy đủ, chính xác.
Về dự thảo Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia, đã hoàn thiện khái niệm, tiêu chí xác định, phân loại công trình, bảo đảm bao quát đầy đủ các loại công trình; chỉnh lý quy định về biện pháp bảo vệ, nhất là thẩm quyền của Thủ tướng Chính phủ quyết định áp dụng biện pháp bảo vệ mà pháp luật chưa quy định trong trường hợp đặc biệt cấp thiết.
Dự thảo cũng hoàn thiện quy định về quyền của tổ chức, cá nhân trong bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia, nhất là quyền được bồi thường, hỗ trợ khi bị thiệt hại, quyền khiếu nại, tố cáo và được cung cấp thông tin về phạm vi bảo vệ công trình.
Đối với dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, đã bổ sung, hoàn thiện quy định để xác định đầy đủ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong hoạt động phòng cháy, chữa cháy; bỏ thủ tục cấp phép khi lưu thông đối với phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ và bảo đảm cơ sở pháp lý để tổ chức thực hiện khi luật được ban hành, có hiệu lực…

Trình bày Báo cáo ý kiến đối với nội dung cơ quan trình dự kiến tiếp thu, giải trình và chỉnh lý đối với 4 dự thảo luật, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại, Thượng tướng Lê Tấn Tới cho biết, Thường trực Ủy ban tán thành với các nội dung đã được tiếp thu, chỉnh lý; các dự thảo luật cơ bản bảo đảm chất lượng, đủ điều kiện trình Quốc hội xem xét, thông qua.
Về dự thảo Luật An ninh dữ liệu, Thường trực Ủy ban cơ bản nhất trí với dự kiến tiếp thu, chỉnh lý, giải trình của Chính phủ về cấp độ rủi ro an ninh dữ liệu. Tuy nhiên, có ý kiến đề nghị bổ sung vào Điều 9 thẩm quyền xác định cấp độ, phạm vi sử dụng mật mã an ninh và quan hệ với mật mã cơ yếu, mật mã dân sự.
Đối với dự thảo Luật Định danh và xác thực điện tử, về xác thực tài khoản, liên kết tài khoản giao dịch điện tử và truy vết danh tính, có ý kiến đề nghị nghiên cứu quy định cụ thể các trường hợp và chủ thể được phép tiến hành truy vết, bảo đảm an toàn dữ liệu và quyền bảo vệ bí mật đời tư của công dân.
Đối với dự thảo Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia, về giới hạn phạm vi bảo vệ, khu vực bảo vệ, hành lang bảo vệ, Chính phủ cơ bản giữ nguyên nội dung và bổ sung quy định giao Chính phủ quy định chi tiết. Tuy nhiên, có ý kiến đề nghị quy định nguyên tắc và giới hạn tối đa, nguyên tắc về dữ liệu giám sát, một đầu mối cấp phép phương tiện không người lái theo pháp luật về phòng không nhân dân.
Đối với dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, Thường trực Ủy ban thống nhất phương án chỉnh lý; đề nghị Chính phủ hướng dẫn thi hành, kiểm tra theo mức độ nguy cơ cháy, nổ, khuyến khích đào tạo nhân lực hỗ trợ tự nguyện nghiệm thu, đẩy mạnh chia sẻ dữ liệu liên ngành và hoàn thiện chế tài xử phạt có tính răn đe cao nhưng không phát sinh chi phí tuân thủ không cần thiết.
Bổ sung hành vi nghiêm cấm gắn vũ khí, vật liệu nổ lên UAV
Phát biểu tại phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh đánh giá cao và cơ bản tán thành với báo cáo của Chính phủ. Báo cáo đã tổng hợp, trả lời, giải trình và tiếp thu hơn 200 lượt ý kiến phát biểu tại tổ và hội trường về 4 dự án luật.

Cho ý kiến vào dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh đề nghị nghiên cứu bổ sung hành vi nghiêm cấm tự ý cải tiến, lắp đặt, gắn vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ lên tàu bay không người lái (UAV) và phương tiện tự hành.
Phó Chủ tịch Quốc hội cho rằng, luật về phương tiện bay không người lái đang được Bộ Công an chủ trì xây dựng chủ yếu điều chỉnh các hoạt động đăng ký, cấp phép bay, quản lý vùng trời. Còn hành vi tự ý gắn vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ lên phương tiện bay về bản chất là hành vi sử dụng vũ khí, vật liệu nổ trái phép, thuộc đối tượng điều chỉnh của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ.
Từ đó, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát, nếu các luật chuyên ngành chưa có quy định trực tiếp thì bổ sung vào Điều 5 của luật hiện hành hành vi nghiêm cấm tự ý cải tiến, lắp đặt, gắn vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ lên tàu bay không người lái, phương tiện tự hành. Theo Phó Chủ tịch Quốc hội, đây là nội dung sửa đổi ngắn gọn, không ảnh hưởng đến quyền sử dụng flycam hợp pháp của người dân và không đòi hỏi đánh giá tác động.

Tiếp tục hoàn thiện quy định về thẩm quyền xác định cấp độ rủi ro an ninh dữ liệu
Phát biểu kết luận nội dung này, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến nêu rõ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đánh giá cao sự chủ động, tinh thần trách nhiệm, sự phối hợp chặt chẽ giữa Bộ Công an và Thường trực Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại cùng các cơ quan liên quan trong nghiên cứu, tiếp thu, giải trình, chỉnh lý ý kiến đại biểu Quốc hội.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội cơ bản tán thành với nội dung giải trình, tiếp thu, chỉnh lý 4 dự thảo luật; giữa cơ quan chủ trì soạn thảo và cơ quan chủ trì thẩm tra đã cơ bản thống nhất về các nội dung của dự thảo. Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị Chính phủ chỉ đạo các cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục nghiên cứu, tiếp thu, chỉnh lý một số nội dung.
Đối với dự thảo Luật An ninh dữ liệu, cần tiếp tục hoàn thiện quy định về thẩm quyền xác định cấp độ rủi ro an ninh dữ liệu; chuyển xử lý dữ liệu xuyên biên giới; phân định thẩm quyền, trách nhiệm quản lý nhà nước; phạm vi sử dụng mật mã an ninh; nguồn lực thi hành và quy định chuyển tiếp.

Đối với dự thảo Luật Định danh và xác thực điện tử, cần giải trình thuyết phục các ý kiến về hoạt động định danh, xác thực điện tử bắt buộc hoặc tự nguyện; nghiên cứu tích hợp việc cấp mã định danh và mã chuyên ngành cho đối tượng phát sinh mới sau khi luật có hiệu lực thi hành, triệt để cắt giảm thủ tục hành chính và chi phí tuân thủ pháp luật.
Đối với dự thảo Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia, cần quy định rõ trong luật tiêu chí trường hợp đặc biệt cấp thiết, loại biện pháp, căn cứ, phạm vi, thời hạn, thẩm quyền và trách nhiệm báo cáo khi áp dụng biện pháp bảo vệ mà pháp luật chưa quy định, bảo đảm phù hợp khoản 2 Điều 14 Hiến pháp.
Đồng thời, tiếp tục hoàn thiện quy định về giới hạn phạm vi, chế độ bảo vệ khu vực, hành lang bảo vệ và tiêu chí, khung phân loại công trình; rà soát cơ chế phối hợp giữa lực lượng công an với quân đội, biên phòng, cảnh sát biển và chế độ pháp lý đối với công trình lưỡng dụng; quy trình đưa công trình ra khỏi danh mục, quyền hạn của lực lượng bảo vệ, bồi thường, hỗ trợ trực tiếp và các nguồn lực bảo đảm thi hành.
Đối với dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, cần tiếp tục rà soát để chỉnh lý về cơ chế kiểm soát chặt chẽ việc bãi bỏ giấy phép kinh doanh, công cụ hỗ trợ, kiểm soát giao dịch công cụ hỗ trợ trên môi trường số, không gian mạng hoặc qua dịch vụ chuyển phát. Bãi bỏ thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy và phát huy hiệu quả phương thức quản lý theo hướng hậu kiểm trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy; quy định chuyển tiếp, thời điểm có hiệu lực thi hành và ban hành văn bản quy định chi tiết thi hành
Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến nêu rõ, trên cơ sở phiên họp này, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất 4 dự án luật đủ điều kiện trình Quốc hội xem xét, biểu quyết thông qua. Chính phủ khẩn trương hoàn thiện, chỉnh lý và gửi văn bản sớm để đại biểu Quốc hội nghiên cứu theo quy định.