Xác định mức tiền phạt tối đa phù hợp với yêu cầu quản lý nhà nước
Sáng 18/11, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý đối với dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi).

Bổ sung biện pháp thực hiện công việc phục vụ cộng đồng thay thế hình thức phạt tiền
Trình bày Báo cáo tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi), Thứ trưởng Bộ Công an, Thượng tướng Lê Quốc Hùng cho biết, Chính phủ đã chỉ đạo nghiên cứu, tiếp thu, giải trình thấu đáo, đầy đủ ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, ý kiến của các đại biểu Quốc hội.
Cụ thể, đã rà soát quy định ngay tại dự thảo Luật mức tiền phạt tối đa và thời hiệu xử phạt trên từng lĩnh vực. Theo đó, chỉ quy định với thời hiệu xử phạt 3 năm; mức phạt tiền tối đa 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân, 3 tỷ đồng đối với tổ chức trong một số lĩnh vực để phù hợp với tính chất phức tạp, mức độ, quy mô, hậu quả của một số hành vi vi phạm và cần nhiều thời gian để xác minh, phân tích, kiểm định, giám định đối với một số hành vi vi phạm trong các lĩnh vực này.
Dự thảo Luật đã bỏ quy định về mức phạt tiền cao hơn nhưng tối đa không quá hai lần mức phạt chung được áp dụng đối với địa bàn thuộc các thành phố. Bởi Luật Thủ đô, Luật Phát triển đô thị đã có các quy định giao cho HĐND thành phố quy định mức phạt tiền vi phạm hành chính trên địa bàn thành phố cao hơn nhưng không quá hai lần mức phạt tiền chung.

Đồng thời, rà soát bổ sung biện pháp thực hiện công việc phục vụ cộng đồng là biện pháp thay thế hình thức phạt tiền được áp dụng đối với cá nhân vi phạm hành chính bị áp dụng mức phạt tiền từ 5 triệu đồng trở xuống, đã nhận lỗi và tự nguyện đề nghị được thực hiện biện pháp thay thế, bảo đảm phù hợp với Công ước về Chống cưỡng bức lao động, cưỡng bức năm 1930 mà Việt Nam đã tham gia là thành viên.
Dự thảo Luật cũng đã chỉnh lý không coi các biện pháp ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước, tạm dừng đăng kiểm, đăng ký, cấp giấy phép điều khiển phương tiện, ngừng cung cấp dịch vụ internet, dịch vụ viễn thông hạ tầng số là biện pháp cưỡng chế mà chuyển thành các biện pháp ngăn chặn và bảo đảm xử lý vi phạm hành chính.
Bên cạnh đó, bổ sung quy định chặt chẽ về điều kiện, thẩm quyền, nguyên tắc, trình tự thủ tục, phạm vi áp dụng các biện pháp này để bảo đảm quyền con người, quyền công dân và tránh bị lạm dụng.
Tiếp tục chỉnh lý quy định về thời hiệu xử lý vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông
Báo cáo ý kiến về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu nêu rõ, về đối tượng bị áp dụng hình thức phạt tiền, khoản 4 Điều 24 dự thảo Luật quy định cộng đồng dân cư, ban quản trị nhà chung cư vi phạm hành chính bị áp dụng mức phạt tiền đối với cá nhân vi phạm hành chính.
.jpg)
Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cho rằng, cộng đồng dân cư chỉ là tập hợp các cá nhân sinh sống trên cùng một địa bàn dân cư (thôn, ấp, bản, tổ dân phố...), không có tư cách pháp nhân và không có tài sản riêng. Ban quản trị nhà chung cư là tổ chức được thành lập để thay mặt các chủ sở hữu, người sử dụng quản lý vận hành nhà chung cư, hoạt động dựa trên kinh phí quản lý vận hành do cư dân đóng góp và cũng không có tài sản riêng.
Do đó, việc quy định các đối tượng này bị áp dụng hình thức phạt tiền là không khả thi vì không có tiền hoặc tài sản để thi hành. Mặc dù trên thực tế, cộng đồng dân cư, ban quản trị nhà chung cư có thể tham gia một số quan hệ pháp luật nhưng trong trường hợp xảy ra hành vi vi phạm thì cần cá thể hóa trách nhiệm (cá nhân, hộ gia đình, thành viên ban quản trị hoặc chủ đầu tư...) để có cơ sở xử lý vi phạm hoặc áp dụng biện pháp buộc khắc phục hậu quả.
Về thời hiệu xử lý vi phạm hành chính, Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cơ bản tán thành với các quy định về việc xác định thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính như đã thể hiện tại Điều 6 dự thảo Luật.

Có ý kiến cho rằng, việc xác định thời hiệu xử lý vi phạm hành chính về môi trường biển và hải đảo là 2 năm trong khi thời hiệu xử lý vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường lại được xác định là 3 năm là chưa bảo đảm tính đồng bộ vì đây là các lĩnh vực có sự tương đồng nhất định.
Bên cạnh đó, có ý kiến đề nghị tiếp tục cân nhắc, chỉnh lý quy định về thời hiệu xử lý vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông đường bộ, hàng hải, giao thông đường thủy nội địa từ 2 năm như tại dự thảo Luật xuống còn 1 năm vì các vi phạm trong lĩnh vực này thường không quá phức tạp và các cơ quan chức năng trong thời gian qua đã được đầu tư, bố trí các phương tiện kỹ thuật, nghiệp vụ để kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm minh.
Không quy định về xử phạt tiền đối với cộng đồng dân cư và Ban quản trị nhà chung cư
Phát biểu kết luận nội dung này, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định nêu rõ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đánh giá cao Chính phủ, Bộ Công an là cơ quan chủ trì soạn thảo, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp là cơ quan thẩm tra cùng với Bộ Tư pháp và các cơ quan có liên quan đã chủ động phối hợp khẩn trương, tích cực làm việc với trách nhiệm cao trong quá trình nghiên cứu, tiếp thu, giải trình đầy đủ, tối đa ý kiến của các đại biểu Quốc hội chỉnh lý dự thảo Luật trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
Ủy ban Thường vụ cơ bản tán thành với đại đa số các nội dung trong dự thảo Luật đã được các cơ quan thống nhất tiếp thu, chỉnh lý.
Về thời hiệu xử lý vi phạm hành chính, Phó Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, tiếp tục chỉnh lý, hoàn thiện nội dung về thời hiệu xử lý về môi trường biển và môi trường nói chung (điểm a, điểm b khoản 1 Điều 6) xuống còn 2 năm. Cùng với đó, chỉnh lý thời hiệu vi phạm về trật tự an toàn giao thông đường bộ từ 2 năm như tại dự thảo Luật xuống 1 năm.
Đối với Điều 24 dự thảo Luật, Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị, không có quy định về xử phạt tiền đối với cộng đồng dân cư và Ban quản trị nhà chung cư. Đồng thời, tiếp tục rà soát kỹ lưỡng Điều 25 dự thảo Luật, thiết kế các nhóm lĩnh vực một cách hợp lý để làm cơ sở xác định mức tiền phạt tối đa đối với các hành vi vi phạm hành chính phù hợp với yêu cầu quản lý nhà nước trên các lĩnh vực ở tầm khái quát, giao Chính phủ quy định chi tiết.
Phó Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị cơ quan soạn thảo, cơ quan thẩm tra và Bộ Tư pháp tiếp tục phối hợp, rà soát, đối chiếu dự thảo Luật với các dự thảo cùng trình Quốc hội xem xét thông qua tại Kỳ họp thứ Hai bảo đảm đồng bộ, thống nhất, đặc biệt là dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi).
Bên cạnh đó, đề nghị Bộ Công an, Bộ Tư pháp, Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp phối hợp để giúp Chính phủ, giúp Ủy ban Thường vụ Quốc hội khẩn trương hoàn thiện báo cáo và dự thảo Luật để trình Quốc hội xem xét thông qua.