Thái Nguyên quyết tâm xây dựng “tỉnh không ma túy” vào năm 2030

Quyết tâm xây dựng “xã, phường không ma túy”

Tháng 12/2025, Tỉnh ủy Thái Nguyên ra Nghị quyết về xây dựng tỉnh Thái Nguyên không ma túy. Trong đó, đặt mục tiêu đến năm 2030 có 100% xã, phường trên địa bàn không có ma túy, tiến tới xây dựng tỉnh không ma túy.

Theo đó, địa bàn “xã, phường không ma túy” phải đáp ứng các tiêu chí: không có người đang cư trú trên địa bàn nghiện ma túy, sử dụng trái phép chất ma túy (trừ những trường hợp đang tham gia điều trị nghiện bằng thuốc thay thế, cai nghiện tại gia đình, cộng đồng hoặc đang bị quản lý sau cai nghiện); không có người cư trú trên địa bàn vi phạm pháp luật về ma túy tại địa bàn, không có đối tượng bị truy nã về tội phạm ma túy lẩn trốn và không có điểm tổ chức, chứa chấp sử dụng trái phép chất ma túy.

Đây là mục tiêu có ý nghĩa quan trọng đối với Thái Nguyên, bởi địa phương từng là địa bàn phức tạp về tội phạm và tệ nạn ma túy. Qua nhiều năm kiên trì triển khai các giải pháp phòng ngừa, đấu tranh, tình hình ma túy trên địa bàn đã có những chuyển biến tích cực, số người nghiện giảm sâu, nhiều tụ điểm phức tạp về ma túy được triệt xóa. Tuy nhiên, để hiện thực hóa mục tiêu tỉnh không ma túy, bên cạnh sự vào cuộc của các cấp, ngành, việc phát huy vai trò chủ động của mỗi người dân và cộng đồng dân cư được xác định là yếu tố quan trọng.

Từ thực tế địa bàn, nhiều địa phương đã triển khai các mô hình tự quản, kết hợp tuyên truyền, phổ biến pháp luật với rà soát, quản lý chặt chẽ đối tượng và địa bàn. Qua đó, từng bước nâng cao ý thức, trách nhiệm của người dân trong phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh với tội phạm, tệ nạn ma túy.

Tại xã Cường Lợi, Công an xã Cường Lợi đã ra mắt mô hình “Thôn không ma túy” tại thôn Bản Pìn và phát động phong trào toàn dân tham gia phòng, chống ma túy. Phó Trưởng Công an xã Cường Lợi, Thiếu tá Bùi Xuân Hưởng cho biết: Mô hình nhằm nâng cao hiệu quả phòng ngừa xã hội, phát huy vai trò tự quản của nhân dân trong phòng ngừa, đấu tranh với ma túy, góp phần xây dựng địa bàn an toàn, bình yên.

Tại xã Phú Lương, từ ngày 24/9 đến 2/10/2026, Công an xã phối hợp với các xóm Đồng Nghè, Làng Cọ và Thống Nhất triển khai nhiệm vụ xây dựng xóm không ma túy. Qua rà soát, địa phương ghi nhận thông tin về 28 trường hợp nghi nghiện hoặc nghi sử dụng trái phép chất ma túy. Trong đó, 18 trường hợp vắng mặt, đang tiếp tục được xác minh; 10 trường hợp được xét nghiệm đều có kết quả âm tính.

Năm 2026, Phú Lương đặt mục tiêu xây dựng mô hình xóm không ma túy tại 14/25 xóm, hướng tới xã không ma túy vào năm 2028. Để đạt mục tiêu này, địa phương xác định phải kết hợp tuyên truyền, rà soát, quản lý địa bàn và xác minh thông tin theo đúng quy định.

Thực tiễn cho thấy, xây dựng xóm, làng không ma túy cần có sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị và sự tham gia tích cực của người dân, trong đó lực lượng Công an giữ vai trò nòng cốt.

Trên cơ sở đó, các địa phương chú trọng xây dựng, duy trì mô hình tự quản; đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật, vận động người dân ký cam kết chấp hành các quy định về phòng, chống ma túy. Qua đó, nâng cao ý thức trách nhiệm của mỗi cá nhân, gia đình và cộng đồng trong phát hiện, tố giác, ngăn chặn các hành vi vi phạm, không để tội phạm và tệ nạn ma túy phát sinh, lan rộng trên địa bàn.

Theo thống kê, tính đến 15/6/2026, toàn tỉnh tiếp tục duy trì hoạt động có hiệu quả 69 loại mô hình về phòng, chống tội phạm, tệ nạn xã hội, phòng, chống ma túy tại các địa bàn, trong đó 55 mô hình ngoài xã hội, 3 mô hình trong khối cơ quan, 5 mô hình trong doanh nghiệp và 6 mô hình tại các cơ sở giáo dục; nhân rộng và tiếp tục thực hiện 3.976 mô hình tại các khu dân cư, các cơ quan, đơn vị, góp phần đấu tranh phòng, chống tội phạm, phòng, chống ma túy, bảo đảm trật tự an toàn xã hội, giữ vững an ninh trật tự.

Đẩy mạnh tuyên truyền, chủ động phòng ngừa ma túy từ cơ sở

Trước diễn biến phức tạp, phương thức và thủ đoạn hoạt động ngày càng tinh vi của tội phạm ma túy, công tác phòng ngừa được xác định là nhiệm vụ quan trọng, cần triển khai thường xuyên, liên tục. Trong đó, tuyên truyền, giáo dục là giải pháp căn cơ nhằm nâng cao nhận thức, ý thức cảnh giác, giúp mỗi người dân chủ động bảo vệ bản thân, gia đình và cộng đồng trước hiểm họa ma túy.

Thực hiện nhiệm vụ này, Công an tỉnh Thái Nguyên đã chỉ đạo lực lượng Công an các xã, phường phối hợp với các đơn vị chức năng đẩy mạnh tuyên truyền phòng, chống ma túy bằng nhiều hình thức linh hoạt, phù hợp với từng địa bàn, đối tượng. Nội dung tuyên truyền không chỉ tập trung phổ biến quy định pháp luật mà còn trang bị kiến thức, kỹ năng nhận diện các loại ma túy, dấu hiệu của hành vi sử dụng, tàng trữ, mua bán trái phép chất ma túy; đồng thời cảnh báo những phương thức, thủ đoạn lôi kéo, dụ dỗ của các đối tượng phạm tội.

Đặc biệt, công tác tuyên truyền được chú trọng hướng đến từng nhóm đối tượng, nhất là học sinh, sinh viên, công nhân và người lao động. Bởi đây là những nhóm có môi trường sinh hoạt, học tập, làm việc và những nguy cơ tiếp cận ma túy khác nhau, đòi hỏi cách truyền tải thông tin phải phù hợp, dễ hiểu và có tính ứng dụng thực tế.

Một trong những điểm đáng chú ý trong công tác tuyên truyền là việc đổi mới phương pháp truyền đạt theo hướng tăng cường tương tác, thay vì chỉ phổ biến kiến thức một chiều. Những câu chuyện thực tế, tình huống thường gặp trong đời sống được lồng ghép vào các buổi tuyên truyền thông qua hình thức hỏi đáp, thảo luận, tiểu phẩm sân khấu hóa. Qua đó, người tham gia có cơ hội trực tiếp phân tích tình huống, nhận diện nguy cơ và tìm hiểu cách ứng xử phù hợp khi gặp những lời mời chào, rủ rê hoặc hành vi có dấu hiệu liên quan đến ma túy.

Cán bộ Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Công an tỉnh Thái Nguyên, Thiếu tá Ma Đình Gần cho biết: Trong quá trình tổ chức tuyên truyền, đơn vị luôn cố gắng đổi mới nội dung và phương pháp truyền đạt sao cho gần gũi, dễ hiểu, phù hợp với từng đối tượng. Bên cạnh phổ biến quy định pháp luật, cán bộ tuyên truyền còn đưa ra các tình huống thực tế, phân tích thủ đoạn tội phạm ma túy thường sử dụng để lôi kéo, dụ dỗ người dân, nhất là giới trẻ. Qua các buổi tuyên truyền, người tham gia tích cực trao đổi, đặt câu hỏi, từng bước nâng cao nhận thức và hiểu rõ phòng, chống ma túy không chỉ là trách nhiệm của lực lượng Công an mà còn là trách nhiệm của mỗi cá nhân, gia đình và toàn xã hội.

Thông qua cách làm này, kiến thức pháp luật không còn khô cứng mà được chuyển tải bằng những câu chuyện, tình huống cụ thể, giúp người tham gia dễ nhớ, dễ hiểu và biết cách vận dụng vào cuộc sống. Đối với học sinh, sinh viên, việc nhận diện những nguy cơ từ sớm có ý nghĩa quan trọng, giúp các em hình thành bản lĩnh, kỹ năng tự bảo vệ trước những cám dỗ và tác động tiêu cực từ bên ngoài.

Thực tế cho thấy, phòng, chống ma túy không thể chỉ trông chờ vào những đợt cao điểm đấu tranh, xử lý của lực lượng chức năng mà phải bắt đầu từ nhận thức, trách nhiệm của mỗi người dân và sự quan tâm, giáo dục trong từng gia đình. Mỗi người cần trang bị cho mình kiến thức để nhận diện nguy cơ, biết cách từ chối trước những lời dụ dỗ, lôi kéo; tuyệt đối không thử, không sử dụng, không tàng trữ, vận chuyển trái phép chất ma túy và không tiếp tay cho các hành vi vi phạm pháp luật. Đáng chú ý, trong bối cảnh mạng xã hội ngày càng trở thành kênh tiếp nhận thông tin quen thuộc của người dân, nhất là giới trẻ, việc tận dụng các nền tảng số để tuyên truyền được lực lượng Công an quan tâm đẩy mạnh.

Phó Trưởng phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Công an tỉnh Thái Nguyên, Thượng tá Lâm Quang Tứ, cho biết: “Thời gian tới, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy tiếp tục đổi mới nội dung, hình thức tuyên truyền theo hướng thiết thực, gần gũi, phù hợp với từng nhóm đối tượng và đặc điểm từng địa bàn. Đơn vị sẽ tăng cường xây dựng các video tình huống, infographic, các sản phẩm truyền thông ngắn gọn, dễ nhớ, dễ hiểu và dễ chia sẻ trên các nền tảng mạng xã hội; đồng thời đẩy mạnh phối hợp với các nhà trường, cơ quan, doanh nghiệp và chính quyền cơ sở để đưa kiến thức pháp luật về phòng, chống ma túy đến với đông đảo người dân. Qua đó, nâng cao nhận thức, kỹ năng phòng ngừa cho thế hệ trẻ, phát huy sức mạnh của cả cộng đồng trong phát hiện, ngăn chặn và từng bước đẩy lùi tệ nạn ma túy”.

Xây dựng địa bàn không ma túy là mục tiêu lâu dài, đòi hỏi sự kiên trì vào cuộc của cả hệ thống chính trị, tinh thần trách nhiệm của mỗi gia đình và sự đồng thuận của toàn xã hội. Trong đó, nâng cao nhận thức, chủ động phòng ngừa từ mỗi người dân chính là nền tảng quan trọng để ngăn chặn tệ nạn ma túy từ sớm, từ xa, giữ gìn cuộc sống bình yên và tạo môi trường an toàn cho phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

Đồng Văn Thưởng