Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn: Tập trung xử lý các điểm nghẽn về kết nối, chia sẻ và tái sử dụng dữ liệu

Làm rõ nguyên nhân khó khăn, vướng mắc và giải pháp trong thời gian tới

Trong thời gian hơn 120 phút, Quốc hội đã tiến hành chất vấn và trả lời chất vấn về lĩnh vực khoa học và công nghệ. Tham gia trả lời, giải trình có Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng và Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang.

Phát biểu kết thúc phiên chất vấn, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đánh giá Phiên chất vấn diễn ra sôi nổi, thẳng thắn, trách nhiệm cao, đã có 29 đại biểu chất vấn, 4 đại biểu tranh luận tập trung vào những vấn đề có ý nghĩa trực tiếp đối với việc thực hiện đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Chủ tịch Quốc hội ghi nhận Bộ trưởng Vũ Hải Quân đã trả lời cơ bản các vấn đề đại biểu nêu, liên hệ nhiều vấn đề từ thực tiễn và kinh nghiệm quốc tế, làm rõ những nguyên nhân khó khăn, vướng mắc và giải pháp trong thời gian tới.

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, thời gian qua, lĩnh vực khoa học, công nghệ được sự quan tâm đặc biệt của Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và cả hệ thống chính trị.

Nhiều cơ chế, chính sách mới, đột phá đã ban hành; nguồn lực đầu tư được tăng cường. Một số công nghệ lõi, công nghệ chiến lược từng bước được nghiên cứu, làm chủ.

Công tác chuyển đổi số trong quản lý nhà nước, kết nối, chia sẻ dữ liệu có chuyển biến; việc nghiên cứu, phát triển và ứng dụng trí tuệ nhân tạo được chú trọng, từng bước hình thành hành lang pháp lý và hệ sinh thái phát triển.

Bên cạnh kết quả đạt được, Chủ tịch Quốc hội cũng lưu ý còn những hạn chế cần tập trung khắc phục như: phân bổ, giải ngân và sử dụng nguồn lực cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số còn chậm.

Năng lực nghiên cứu, làm chủ công nghệ lõi, công nghệ chiến lược, liên kết giữa viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp còn hạn chế. Hạ tầng nghiên cứu, thử nghiệm còn phân tán, hiệu quả khai thác dùng chung chưa cao.

Chuyển đổi số ở một số cơ quan, địa phương thiếu đồng bộ. Một số nền tảng số dùng chung chưa được triển khai, đầu tư phân tán, trùng lặp. Việc thử nghiệm, đánh giá rủi ro, tiêu chuẩn, quy chuẩn và cơ chế đảm bảo an toàn, an ninh dữ liệu cần tiếp tục hoàn thiện.

Trước ngày 29/1/2027, các bộ, ngành, địa phương hoàn thành khung kiến trúc số

Chủ tịch Quốc hội đề nghị Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ tiếp thu đầy đủ ý kiến của các ĐBQH, chỉ đạo việc thực hiện các giải pháp đã đề ra, tập trung vào một số vấn đề trọng tâm:

Một là, hoàn thành xử lý các văn bản quy phạm pháp luật đã được xác định cần sửa đổi, bổ sung, thay thế, có biện pháp chấn chỉnh, khắc phục vướng mắc trong quá trình tổ chức thực thi pháp luật.

Khẩn trương chuẩn hóa hướng dẫn về quy chuẩn, định mức, khoán chi, việc cấp kinh phí qua Quỹ đổi mới sáng tạo và thử nghiệm có kiểm soát. Rà soát, xử lý dứt điểm số kinh phí chưa phân bổ chi tiết; bố trí kinh phí trên cơ sở nhiệm vụ đã xác định rõ sản phẩm, tiến độ và đơn vị sử dụng.

Chủ tịch Quốc hội yêu cầu trong năm 2027, hoàn thiện, vận hành hiệu quả Quỹ đầu tư mạo hiểm quốc gia, phối hợp xây dựng cơ chế huy động và thoái vốn, theo dõi riêng vốn cam kết và vốn thực góp của doanh nghiệp, đánh giá bằng kết quả ứng dụng và doanh thu thương mại hóa.

Hai là, tập trung xử lý các điểm nghẽn về kết nối, chia sẻ và tái sử dụng dữ liệu; phối hợp khắc phục tình trạng nền tảng, hệ thống phân tán, chồng chéo. Chủ tịch Quốc hội yêu cầu trước ngày 31/12/2026, các cơ quan chủ quản nền tảng số dùng chung công bố rõ phạm vi nghiệp vụ, chức năng, tiến độ cung cấp; trước ngày 29/1/2027, các bộ, ngành, địa phương hoàn thành khung kiến trúc số.

Ba là, phát triển đồng bộ nhân lực, dữ liệu, hạ tầng tính toán, năng lực nghiên cứu, thử nghiệm và hệ sinh thái doanh nghiệp AI của Việt Nam.

Trong năm 2027, hoàn thiện yêu cầu kỹ thuật, tiêu chuẩn, quy chuẩn và năng lực đánh giá đối với hệ thống AI có rủi ro cao. Đẩy mạnh phối hợp để phổ cập kỹ năng AI trong toàn dân; hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận và ứng dụng AI hiệu quả, an toàn, có trách nhiệm.

Quỳnh Chi