Bộ Y tế triển khai Chương trình hành động quốc gia nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh

Chương trình hành động quốc gia về nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh và an toàn người bệnh được Bộ Y tế xây dựng với mục tiêu tạo chuyển biến toàn diện trong chất lượng dịch vụ y tế. Trọng tâm là đổi mới phương thức quản lý chất lượng trên cơ sở dữ liệu và bằng chứng; chuẩn hóa thực hành chuyên môn; tăng cường đo lường, công khai và cải tiến kết quả điều trị. Chất lượng khám, chữa bệnh không chỉ được đánh giá qua hiệu quả chuyên môn mà còn gắn với trải nghiệm của người bệnh, nhân viên y tế và chất lượng cuộc sống.

Chương trình xác định sáu nhóm mục tiêu trọng tâm, gồm: hoàn thiện thể chế và hệ thống quản lý chất lượng khám, chữa bệnh, an toàn người bệnh; chuẩn hóa chuyên môn và cải tiến chất lượng điều trị; bảo đảm an toàn người bệnh, quản lý rủi ro trong hoạt động khám, chữa bệnh; phát huy vai trò của người bệnh, thân nhân và nhân viên y tế; nâng cao năng lực, đào tạo, nghiên cứu và cải tiến liên tục; phát triển hoạt động đánh giá, chứng nhận chất lượng và hội nhập quốc tế.

Để các mục tiêu đi vào thực chất, việc triển khai được tổ chức theo chu trình khép kín, bắt đầu từ đánh giá hiện trạng, xác lập số liệu nền, lựa chọn lĩnh vực ưu tiên đến lập kế hoạch, thí điểm và đo lường kết quả. Những giải pháp phát huy hiệu quả sẽ được chuẩn hóa, nhân rộng, đồng thời duy trì cơ chế theo dõi, đánh giá và cải tiến thường xuyên.

Các cấp, đơn vị y tế có trách nhiệm xây dựng kế hoạch hằng năm phù hợp với lộ trình chung và kết quả thực hiện của năm trước. Kế hoạch phải xác định cụ thể nhiệm vụ, sản phẩm, tiến độ, kinh phí, trách nhiệm của từng đơn vị; đồng thời quy định rõ chỉ số đánh giá, nguồn dữ liệu và phương thức xác minh. Việc bố trí nguồn lực cần gắn với yêu cầu thực tế, tăng cường lồng ghép các hoạt động, hạn chế trùng lặp và nâng cao hiệu quả sử dụng.

Một điểm đáng chú ý là chương trình không áp dụng đồng loạt một bộ yêu cầu cho tất cả cơ sở khám, chữa bệnh, mà có sự phân loại theo mô hình tổ chức, phạm vi chuyên môn và năng lực hoạt động. Các bệnh viện thực hiện đầy đủ những yêu cầu tương ứng với chức năng, nhiệm vụ; trong khi phòng khám và cơ sở y tế quy mô nhỏ tập trung trước hết vào các nội dung thiết yếu như nhận diện người bệnh, an toàn sử dụng thuốc, kiểm soát nhiễm khuẩn, cấp cứu, chuyển tuyến, quản lý hồ sơ, thông tin và báo cáo sự cố.

Các tiêu chuẩn nâng cao chỉ được triển khai khi cơ sở đã đáp ứng ổn định những yêu cầu tối thiểu về chất lượng và an toàn. Cách tiếp cận này vừa bảo đảm tính thống nhất trong quản lý, vừa tạo điều kiện để các cơ sở y tế cải thiện chất lượng theo năng lực và điều kiện thực tế, tránh hình thức hoặc chạy theo tiêu chí vượt quá khả năng đáp ứng.

Theo phân công tại Quyết định, Bộ Y tế giữ vai trò chủ trì, định hướng và điều phối việc thực hiện chương trình trên phạm vi toàn quốc. Bộ có trách nhiệm hoàn thiện hệ thống quy định, tiêu chuẩn và cơ chế quản lý chất lượng; phân định rõ các yêu cầu bắt buộc, yêu cầu nâng cao cũng như trách nhiệm của từng cấp, từng đơn vị.

Cùng với hoàn thiện thể chế, Bộ Y tế tổ chức ban hành, cập nhật hướng dẫn chuyên môn, danh mục ưu tiên và công cụ kiểm định lâm sàng. Việc xây dựng, vận hành hệ thống báo cáo, học tập từ sự cố và cảnh báo ở cấp quốc gia cũng được xác định là nhiệm vụ quan trọng, góp phần nhận diện nguy cơ, phòng ngừa sai sót và hạn chế những sự cố có thể ảnh hưởng đến an toàn người bệnh.

Bộ Y tế đồng thời hướng dẫn các cơ sở triển khai những gói giải pháp về an toàn, bảo mật thông tin và bảo vệ người báo cáo sự cố. Đây là những nội dung cần thiết để hình thành môi trường khám, chữa bệnh an toàn, trong đó các nguy cơ được phát hiện, phản ánh và xử lý kịp thời, thay vì chỉ tập trung khắc phục hậu quả khi sự cố đã xảy ra.

Ở cấp địa phương, Sở Y tế các tỉnh, thành phố và cơ quan y tế các bộ, ngành có trách nhiệm phân công đầu mối, điều phối nguồn lực, hỗ trợ cơ sở khám, chữa bệnh căn cứ vào mức độ nguy cơ và năng lực thực tế. Các đơn vị cũng thực hiện tổng hợp khó khăn, vướng mắc, kiến nghị giải pháp; tổ chức hỗ trợ chuyên môn, kiểm định lâm sàng liên cơ sở và phối hợp trong hoạt động chuyển người bệnh giữa các cơ sở y tế.

Với cách tiếp cận lấy dữ liệu làm căn cứ quản lý, lấy an toàn người bệnh làm yêu cầu xuyên suốt và cải tiến chất lượng làm nhiệm vụ thường xuyên, Chương trình hành động quốc gia tạo cơ sở để từng bước nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh trên toàn hệ thống. Qua đó, hướng tới mục tiêu không chỉ nâng cao hiệu quả điều trị mà còn củng cố niềm tin của người dân đối với các cơ sở y tế.

Trâm Anh