Bác sĩ cảnh báo những dấu hiệu đột quỵ ở trẻ em dễ bị bỏ sót
Đột quỵ ở trẻ em ít gặp nhưng có thể gây di chứng nặng nề, thậm chí tử vong. Đáng chú ý, các dấu hiệu ban đầu đôi khi không điển hình, khiến cha mẹ dễ bỏ qua thời điểm cấp cứu quan trọng.
Theo BS.CK2 Phạm Hải Uyên, Phó Trưởng khoa Thần kinh, Bệnh viện Nhi đồng 2, đột quỵ là tình trạng cấp cứu thần kinh nghiêm trọng, xảy ra khi dòng máu lên não bị gián đoạn, khiến tế bào não thiếu oxy.
Mỗi năm, Bệnh viện Nhi đồng 2 tiếp nhận và điều trị khoảng vài chục trường hợp đột quỵ ở trẻ em, bao gồm đột quỵ thiếu máu não và xuất huyết não. Các trường hợp này thường liên quan đến bệnh tim bẩm sinh, rối loạn đông máu, bệnh lý mạch máu não hoặc nhiễm trùng.
Dù ít gặp hơn người lớn, đột quỵ ở trẻ có thể để lại di chứng nặng nề như liệt, co giật, rối loạn ngôn ngữ, chậm phát triển trí tuệ, thậm chí tử vong nếu không được điều trị kịp thời.
Bác sĩ Uyên cho biết, nguyên nhân gây đột quỵ ở trẻ khá đa dạng, thường liên quan đến các bệnh lý bẩm sinh hoặc rối loạn toàn thân. Ngoài bệnh tim bẩm sinh, rối loạn đông máu và bất thường mạch máu não, bệnh còn có thể xuất phát từ nhiễm trùng, chấn thương vùng đầu, cổ hoặc các bệnh lý chuyển hóa, di truyền. Khoảng 20-30% trường hợp không tìm được nguyên nhân.
Những dấu hiệu đột quỵ ở trẻ cha mẹ cần lưu ý
Theo bác sĩ, nhiều phụ huynh chủ quan vì cho rằng trẻ em không thể bị đột quỵ. Trong khi đó, biểu hiện ở trẻ nhỏ đôi khi không điển hình, khiến việc nhận biết và đưa trẻ đi cấp cứu bị chậm trễ.
Các dấu hiệu cảnh báo gồm trẻ đột ngột yếu hoặc liệt một bên tay, chân, đi lệch người, méo miệng, nói khó, nói ngọng bất thường; mắt nhìn lệch, nhìn mờ hoặc mất thị lực một bên. Trẻ cũng có thể lơ mơ, ngủ gà, co giật khu trú hoặc hôn mê.
Ở trẻ nhỏ, dấu hiệu đôi khi chỉ là bú kém, khóc yếu, nghiêng đầu sang một bên, liệt mặt nhẹ hoặc co giật. Những biểu hiện này, đặc biệt khi xuất hiện đột ngột, cần được chú ý để tránh bỏ lỡ thời điểm điều trị.
BS.CK2 Phạm Hải Uyên khuyến cáo, khi trẻ có dấu hiệu nghi ngờ đột quỵ, phụ huynh cần đưa trẻ đến bệnh viện có chuyên khoa thần kinh hoặc đột quỵ ngay lập tức, không tự điều trị hay chờ triệu chứng tự hồi phục.
Với đột quỵ thiếu máu não, trẻ có thể được xem xét điều trị tái thông mạch máu trong khoảng 3-4,5 giờ đầu kể từ khi khởi phát triệu chứng, tùy tình trạng cụ thể và đánh giá của bác sĩ.
Để giảm nguy cơ đột quỵ, phụ huynh cần chủ động phát hiện và kiểm soát các bệnh nền ở trẻ, những trẻ mắc bệnh tim bẩm sinh, rối loạn đông máu, bệnh lý mạch máu hoặc bệnh di truyền cần được khám, theo dõi định kỳ. Các bệnh mạn tính, tình trạng viêm nhiễm và rối loạn chuyển hóa cũng cần được điều trị đầy đủ theo hướng dẫn của bác sĩ.
Bên cạnh đó, trẻ cần được duy trì chế độ dinh dưỡng cân đối, ngủ đủ giấc, vận động thường xuyên, tránh béo phì và hạn chế căng thẳng kéo dài. Với trẻ từng bị đột quỵ, việc tuân thủ điều trị, tái khám và phục hồi chức năng định kỳ có vai trò quan trọng trong hạn chế nguy cơ tái phát.
Việc xác định nguyên nhân và phối hợp đa chuyên khoa giúp nâng cao hiệu quả điều trị, phòng ngừa đột quỵ tái phát và cải thiện khả năng hồi phục ở trẻ.