Những chính sách Giáo dục có hiệu lực từ tháng 11
Tháng 11/2026, hàng loạt văn bản mới trong lĩnh vực giáo dục có hiệu lực. Thay đổi được phụ huynh quan tâm nhất là ban đại diện cha mẹ học sinh không còn được thu, giữ tiền hỗ trợ và nhà trường không được thu tiền với hoạt động giáo dục tăng cường.
Ban đại diện cha mẹ học sinh không thu, giữ tiền hỗ trợ
Thông tư số 81/2026/TT-BGDĐT ngày 28/9/2026 của Bộ GD-ĐT ban hành Điều lệ Ban đại diện cha mẹ học sinh, có hiệu lực từ ngày 15/11/2026 và thay thế Thông tư số 55/2011/TT-BGDĐT.
Điểm thay đổi lớn nhất là ban đại diện cha mẹ học sinh không còn được thu, tiếp nhận hay quản lý tiền hỗ trợ. Ban đại diện cũng không được ấn định, phân bổ mức hỗ trợ, đặt mức bình quân, mức tối thiểu hay thời hạn đóng, và không được lập danh sách phụ huynh phải nộp.

Việc hỗ trợ của cha mẹ học sinh phải hoàn toàn tự nguyện. Phụ huynh có thể hỗ trợ bằng hàng hóa, dịch vụ cần thiết cho hoạt động hoặc thanh toán trực tiếp cho đơn vị cung cấp, thay vì nộp tiền cho ban đại diện.
Nếu mức hỗ trợ thực tế không đủ, ban đại diện phải điều chỉnh nội dung, quy mô hoặc cách thức tổ chức hoạt động, không được yêu cầu cha mẹ học sinh đóng thêm phần còn thiếu. Việc một gia đình có hỗ trợ hay không cũng không được ảnh hưởng đến quyền lợi của học sinh và phụ huynh.
Thông tư cũng quy định rõ những nội dung không được dùng tiền hỗ trợ của phụ huynh để chi, gồm: xây dựng, cải tạo, sửa chữa cơ sở vật chất; mua sắm, thuê, lắp đặt, bảo trì trang thiết bị; chi cho hoạt động hành chính, quản lý, chuyên môn; trả thù lao, tiền thưởng, quà tặng cho cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên; và các dịch vụ thường xuyên thuộc trách nhiệm của nhà trường.
Đồng thời, Ban đại diện cũng không được đặt ra khoản đóng góp bắt buộc, can thiệp vào công tác quản lý, chuyên môn của nhà trường hay nhân danh ban đại diện để vận động tài trợ cho trường. Các ban đại diện đã thành lập trước ngày Thông tư có hiệu lực được tiếp tục hoạt động đến hết nhiệm kỳ.
Hoạt động giáo dục tăng cường không thu tiền dưới mọi hình thức
Cùng có hiệu lực từ ngày 15/11/2026, Thông tư số 85/2026/TT-BGDĐT ngày 30/9/2026 quy định về tổ chức hoạt động giáo dục tăng cường và hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học tại các cơ sở giáo dục phổ thông. Thông tư phân định rõ hai nhóm hoạt động:

Hoạt động giáo dục tăng cường được tổ chức ngoài thời lượng chính khóa, tập trung vào những nội dung cơ bản, nền tảng mà mọi học sinh cần được tiếp cận, nhằm tăng cường thực hành, trải nghiệm, vận dụng kiến thức và phát triển phẩm chất, năng lực.
Hoạt động này được bảo đảm trong thời gian dạy học 2 buổi/ngày, hoặc theo lộ trình đối với cơ sở chưa đủ điều kiện. Thông tư nghiêm cấm thu tiền của người học, cha mẹ hoặc người giám hộ cho hoạt động giáo dục tăng cường dưới bất kỳ hình thức nào.
Ngược lại, hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học hướng tới các nội dung mở rộng, nâng cao, chuyên sâu, do học sinh tự nguyện đăng ký và có thể thu kinh phí theo quy định, bảo đảm công khai, minh bạch.
Để tránh tình trạng “đổi tên” hoạt động nhằm thu tiền, Thông tư nghiêm cấm việc cắt giảm, tổ chức không đầy đủ hoặc chuyển, tách nội dung giáo dục tăng cường sang hoạt động theo nhu cầu.
Thông tư cũng cấm ép buộc học sinh tham gia, xếp các tiết học theo nhu cầu xen kẽ với tiết chính khóa và tiết tăng cường, hay lợi dụng các hoạt động này để dạy trước chương trình, ôn thi, luyện thi. Việc xác định một hoạt động thuộc nhóm nào phải căn cứ vào mục tiêu, đối tượng, nội dung, thời gian và cách thức tổ chức, chứ không dựa vào tên gọi.
Tiêu chuẩn mới về phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ 5-6 tuổi
Từ ngày 1/11/2026, Nghị định số 353/2026/NĐ-CP ngày 11/9/2026 của Chính phủ quy định về phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em từ 5-6 tuổi, giáo dục bắt buộc và xóa mù chữ chính thức có hiệu lực.
Nghị định khẳng định Nhà nước ưu tiên đầu tư, bảo đảm các điều kiện để thực hiện phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ 5-6 tuổi. Trẻ em thuộc đối tượng phổ cập được hưởng chính sách miễn, giảm, hỗ trợ học phí, hỗ trợ chi phí học tập và các chính sách hỗ trợ khác theo quy định.

Nghị định đặt ra tiêu chuẩn công nhận cụ thể ở từng cấp. Với cá nhân, tiêu chuẩn là hoàn thành chương trình giáo dục mầm non dành cho trẻ từ 5 đến 6 tuổi.
Với cấp xã, tỷ lệ huy động trẻ 5-6 tuổi đến lớp phải đạt ít nhất 95%, riêng xã có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn đạt ít nhất 90%. Tỷ lệ trẻ hoàn thành chương trình hằng năm phải đạt ít nhất 85%, với xã đặc biệt khó khăn là 80%.
Với cấp tỉnh, ít nhất 90% số xã phải được công nhận đạt chuẩn. Nghị định cũng quy định đối tượng và tiêu chuẩn của giáo dục tiểu học, trung học cơ sở bắt buộc, đồng thời yêu cầu số hóa việc lập, quản lý hồ sơ và dữ liệu phổ cập.
Học bổng cho ngành khoa học cơ bản, công nghệ chiến lược không cần nộp hồ sơ
Từ ngày 10/11/2026, Thông tư số 80/2026/TT-BGDĐT quy định chi tiết việc xét, cấp học bổng cho người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược theo Nghị định số 179/2026/NĐ-CP có hiệu lực.

Việc xét học bổng dựa trên kết quả đầu vào, cụ thể là giải nhất, nhì, ba kỳ thi học sinh giỏi quốc gia, Olympic quốc tế ở môn phù hợp với ngành học, hoặc điểm thi tốt nghiệp THPT. Với điểm thi tốt nghiệp, điểm xét gồm điểm môn Toán cộng hai môn trong số Vật lí, Hóa học, Sinh học và Tiếng Anh.
Điểm ưu tiên, điểm cộng và điểm quy đổi từ chứng chỉ không được tính vào tổng điểm xét học bổng. Trong mỗi nhóm ngành, thí sinh được xếp từ cao xuống thấp và chỉ chọn không quá 30% số thí sinh có dữ liệu hợp lệ.
Nếu ở vị trí cuối có nhiều thí sinh cùng điểm và việc đưa tất cả vào sẽ vượt quá 30%, toàn bộ thí sinh ở mức điểm đó sẽ không được chọn; Thông tư không dùng tiêu chí phụ để xét. Mức điểm xét học bổng là mức cao hơn giữa 22,5 điểm và điểm thấp nhất của nhóm 30% này. Người học không phải nộp hồ sơ, vì dữ liệu được khai thác từ các hệ thống tuyển sinh, đào tạo hiện có.
Nhiều điều chỉnh ở giáo dục nghề nghiệp, giáo dục thường xuyên và đại học
Bên cạnh đó, một số thông tư khác cũng có hiệu lực trong tháng 11:
Thông tư số 76/2026/TT-BGDĐT ban hành quy chế tuyển sinh giáo dục nghề nghiệp có hiệu lực từ ngày 3/11. Theo đó, cơ sở đào tạo được tổ chức một hoặc nhiều đợt tuyển sinh trong năm, giấy báo nhập học điện tử có giá trị như bản giấy.
Thông tư số 78/2026/TT-BGDĐT có hiệu lực từ ngày 10/11, điều chỉnh chương trình giáo dục thường xuyên ở một số môn Lịch sử, Địa lí và Giáo dục kinh tế và pháp luật.
Từ ngày 15/11, Thông tư số 82/2026/TT-BGDĐT quy định quy trình xây dựng chương trình, giáo trình 5 môn học chung trong giáo dục nghề nghiệp. Cùng ngày, Thông tư số 83/2026/TT-BGDĐT ban hành chuẩn cơ sở giáo dục đại học, với các nhóm tiêu chuẩn về quản trị, đội ngũ giảng viên, cơ sở vật chất, tài chính, đào tạo và khoa học công nghệ; một số chỉ tiêu được áp dụng theo lộ trình.