Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn: Kiên quyết kéo giảm tội phạm ma túy và các loại tội phạm khác

Chiều tối 2/11, tại Nhà Quốc hội, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã khai mạc Phiên họp thứ 8, cho ý kiến về một số nội dung thuộc thẩm quyền.

Tích hợp, bổ sung mục tiêu, nhiệm vụ, nội dung hoạt động, nguồn lực để triển khai phòng, chống tội phạm

Dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống ma túy và tội phạm giai đoạn 2026 - 2035 (Chương trình).

Theo Tờ trình do Thứ trưởng Bộ Công an, Thượng tướng Phạm Thế Tùng trình bày, Chính phủ đề xuất Quốc hội xem xét, phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình tại Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI.

Chương trình được xây dựng trên cơ sở giữ nguyên Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống ma túy đến năm 2030 đã được Quốc hội phê duyệt chủ trương đầu tư; tích hợp, bổ sung các mục tiêu, nhiệm vụ, nội dung hoạt động, nguồn lực để triển khai phòng, chống tội phạm trong giai đoạn 2026 - 2035.

Thời gian thực hiện Chương trình chia thành 2 giai đoạn. Giai đoạn I: Từ năm 2026 đến hết năm 2030; Giai đoạn II: Từ năm 2031 đến hết năm 2035. Tổng kinh phí thực hiện Chương trình giai đoạn 2026 - 2030 dự kiến là 45.301,261 tỷ đồng; giai đoạn 2031 - 2035 là khoảng 18.151,758 tỷ đồng.

Chương trình đề ra mục tiêu phấn đấu đến năm 2030 đạt ít nhất 50% số xã, phường, đặc khu trên toàn quốc không có ma túy; trên 80% số trạm y tế cấp xã trên toàn quốc và 100% cơ sở thực hiện cai nghiện ma túy công lập đủ điều kiện xác định tình trạng nghiện ma túy.

Hằng năm, tỷ lệ thụ lý tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố đạt 100%, trong đó tỷ lệ giải quyết phấn đấu đạt trên 88%; tỷ lệ điều tra, khám phá các loại tội phạm đạt trên 75%.

Về giải pháp thực hiện Chương trình, Chính phủ xác định: xây dựng, hoàn thiện cơ chế, chính sách, pháp luật để thực hiện Chương trình; tập trung nguồn lực và có cơ chế huy động, bố trí, phân bổ nguồn lực thực hiện Chương trình; tổ chức hiệu quả bộ máy thực hiện Chương trình, tăng cường thanh tra, kiểm tra, giám sát; tăng cường công tác truyền thông, tuyên truyền về Chương trình và công tác phòng, chống tội phạm; tăng cường ứng dụng khoa học, kỹ thuật và công nghệ; mở rộng hợp tác quốc tế.

Trình bày Báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu cho biết, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cơ bản tán thành sự cần thiết xây dựng Chương trình nhằm cụ thể hóa các chủ trương, định hướng của Đảng về tăng cường công tác phòng, chống tội phạm trong tình hình mới, đồng thời tích hợp Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống ma túy đến năm 2030 đã được Quốc hội phê duyệt tại Nghị quyết số 163/2024/QH15.

Nhìn chung, Chương trình không trùng lặp với chương trình mục tiêu quốc gia khác. Tuy vậy, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị cơ quan chủ trì xây dựng Chương trình tiếp tục rà soát, đối chiếu cụ thể các nhiệm vụ có nội dung tương đồng, giao thoa với các chương trình mục tiêu quốc gia khác, làm rõ phạm vi, đối tượng, địa bàn, sản phẩm đầu ra và nguồn kinh phí thực hiện; trên cơ sở đó, nghiên cứu phương án lồng ghép phù hợp đối với các nội dung có thể tích hợp, bảo đảm không trùng lặp về nhiệm vụ và kinh phí, phát huy hiệu quả nguồn lực trong thực hiện mục tiêu Chương trình.

Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đánh giá Chương trình cơ bản phù hợp với chiến lược phòng, chống ma túy, tội phạm; kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội. Đồng thời, đề nghị cơ quan chủ trì xây dựng Chương trình tiếp tục rà soát, bảo đảm Chương trình thống nhất, phù hợp với các chiến lược, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, kế hoạch phát triển ngành, lĩnh vực và quy hoạch có liên quan; tiếp tục phân tích, đánh giá kỹ lưỡng, toàn diện hơn, bổ sung các đánh giá có tính định lượng về những ảnh hưởng, tác động về môi trường, hiệu quả kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh của Chương trình.

Kiên quyết kéo giảm tội phạm ma túy và các loại tội phạm khác

Cho ý kiến tại phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đánh giá Chương trình có ý nghĩa hết sức quan trọng.

Chủ tịch Quốc hội cho biết Quốc hội đã ban hành Nghị quyết số 163 và bố trí hơn 22.453 tỷ đồng, trong đó vốn ngân sách trung ương là 17.725 tỷ đồng, vốn ngân sách địa phương khoảng 4.674 tỷ đồng để thực hiện.

Theo Chủ tịch Quốc hội, việc bổ sung nội dung về phòng, chống tội phạm cũng hết sức quan trọng. Theo chủ trương của Bộ Chính trị và các nghị quyết của Trung ương về phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026 - 2030, yêu cầu đặt ra là phải tăng cường phòng, chống tệ nạn xã hội, các loại tội phạm, nhất là tội phạm ma túy và các loại tội phạm khác.

Bày tỏ nhất trí việc trình Quốc hội xem xét, phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình, Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị cần tuyên truyền rõ để người dân hiểu và các bộ, ngành, địa phương khẩn trương xây dựng kế hoạch cụ thể, xác định rõ mục tiêu, lộ trình, giải pháp phù hợp với đặc thù từng địa bàn trên cả nước.

Đồng thời, phải thực hiện nghiêm chế độ báo cáo, kiểm điểm định kỳ đối với các ngành, địa phương được giao nhiệm vụ; coi kết quả phòng, chống ma túy và tội phạm là một trong những tiêu chí đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của cấp ủy, chính quyền và người đứng đầu. Chính phủ cần có quy định cụ thể về vấn đề này

"Song song với phát triển kinh tế - xã hội thì tội phạm ma túy và các loại tội phạm khác phải giảm. Chúng ta phải phát huy sức mạnh của toàn dân: người dân là chiến sĩ, gia đình là trận địa, địa phương là pháo đài trong công tác phòng, chống tội phạm. Ủy ban Thường vụ Quốc hội rất ủng hộ Chương trình, nhưng điều quan trọng là thời gian tới phải tổ chức triển khai như thế nào để đạt được kết quả, hiệu quả thực chất, thể hiện ở tỷ lệ tội phạm giảm ở tất cả các mặt, các lĩnh vực", Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Qua thảo luận, phát biểu kết luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định nêu rõ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất tên gọi chương trình như Chính phủ trình, phù hợp với Nghị quyết số 163/2024/QH15, Kết luận số 56-KL/TW ngày 24/6/2026 của Bộ Chính trị.

Về mục tiêu chủ yếu của chương trình, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất như Chính phủ trình và đề nghị cần tiếp tục rà soát, hoàn thiện hệ thống mục tiêu, chỉ tiêu cho cả hai giai đoạn.

Về các dự án, tiểu dự án thành phần, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị tiếp tục rà soát tổng thể, bảo đảm bám sát mục tiêu tổng quát, mục tiêu cụ thể và mục tiêu chủ yếu của chương trình; xác định rõ nội dung ưu tiên, trọng tâm, trọng điểm, phù hợp với từng địa bàn trong cả nước như ý kiến của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn; tránh tình trạng dàn trải, phân tán nguồn lực.

Rà soát các nhiệm vụ giao thoa, tương đồng giữa các dự án, tiểu dự án của Chương trình này với các chương trình mục tiêu quốc gia khác, bố trí nhiệm vụ chi bảo đảm không trùng lặp về nhiệm vụ, đối tượng, địa bàn, sản phẩm đầu ra và tổ chức thực hiện, bảo đảm chương trình đạt hiệu quả cao.

Về cơ chế, chính sách đặc thù để thực hiện Chương trình, Phó Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, tiếp tục rà soát, thể hiện trong Nghị quyết để phân định rõ nhiệm vụ, điều chỉnh dự toán ngân sách, kế hoạch vốn, danh mục dự án đầu tư công và các cơ chế, chính sách thuộc thẩm quyền của Quốc hội.

Trong thời gian Quốc hội không họp thì trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội đối với các vấn đề thuộc thẩm quyền; đối với các vấn đề của Chính phủ thì Chính phủ chủ động xử lý theo thẩm quyền. Đồng thời, có điều khoản chuyển tiếp để không làm gián đoạn Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống ma túy, cũng như nâng cao hiệu quả của Chương trình.

Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị Chính phủ giữ nguyên hồ sơ đã trình Quốc hội, đồng thời tiếp tục nghiên cứu, tiếp thu tối đa ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, ý kiến thẩm tra để hoàn chỉnh chương trình và dự thảo Nghị quyết trình Quốc hội thảo luận; giao Ủy ban Pháp luật và Tư pháp hoàn thiện báo cáo thẩm tra về chủ trương đầu tư Chương trình, trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ Hai.

Quỳnh Chi