Tăng trưởng kinh tế phải chuyển hóa thành cải thiện thực chất đời sống người dân

Tăng trưởng kinh tế cần gắn chặt hơn với chất lượng phát triển và đời sống Nhân dân

Góp ý một số vấn đề cần quan tâm trong đánh giá kết quả phát triển kinh tế - xã hội năm 2026 và xây dựng kế hoạch năm 2027 từ góc độ phát triển văn hóa - xã hội, ĐBQH Vũ Minh Đạo (Lai Châu) cho rằng, tăng trưởng kinh tế cần gắn chặt hơn với chất lượng phát triển và đời sống Nhân dân.

Đánh giá cao mục tiêu tăng trưởng GDP năm 2027 từ 10% trở lên, GDP bình quân đầu người khoảng 6.100 USD nhưng đại biểu cũng nhấn mạnh, tăng trưởng cao phải đi đôi với nâng cao chất lượng tăng trưởng, năng suất lao động và hiệu quả sử dụng nguồn lực; đồng thời phải được chuyển hóa thành những cải thiện thực chất về đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân. Thực tế cho thấy, bên cạnh những thành tựu kinh tế, vẫn còn sự chênh lệch về mức sống, điều kiện tiếp cận giáo dục, y tế, văn hóa giữa các vùng, miền và các nhóm dân cư.

Đại biểu Vũ Minh Đạo đề nghị Chính phủ quan tâm làm rõ: Với mục tiêu tăng trưởng cao trong năm 2027, những chính sách và nguồn lực nào sẽ trực tiếp cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân, nhất là người thu nhập thấp, người dân vùng sâu, vùng xa và các nhóm yếu thế? Đại biểu cho rằng, bên cạnh chỉ tiêu GDP, cần coi chất lượng cuộc sống, mức độ thụ hưởng các dịch vụ công và sự hài lòng của người dân là những thước đo quan trọng của phát triển.

Bên cạnh đó, cần xác định rõ hơn vai trò của văn hóa, du lịch và công nghiệp văn hóa trong tăng trưởng kinh tế. Đại biểu Vũ Minh Đạo đề nghị Chính phủ tập trung tháo gỡ những điểm nghẽn về thể chế, đầu tư và mô hình kinh doanh mới; đặc biệt quan tâm phát triển kinh tế đêm, du lịch văn hóa, du lịch di sản, du lịch đường thủy và các sản phẩm du lịch có giá trị gia tăng cao. Đồng thời, cần xác định công nghiệp văn hóa là một động lực tăng trưởng mới, có cơ chế, chính sách đủ mạnh để thu hút đầu tư, phát triển thị trường, tạo việc làm và nâng cao sức mạnh mềm quốc gia. Đại biểu đề nghị, trong kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2027, cần làm rõ hơn đóng góp của công nghiệp văn hóa và du lịch đối với tăng trưởng GDP, thay vì chỉ đánh giá bằng số lượng khách hoặc các hoạt động được tổ chức.

Về phát triển giáo dục, y tế và an sinh xã hội, đại biểu Vũ Minh Đạo cho rằng cần chuyển mạnh từ mở rộng quy mô sang nâng cao chất lượng. Theo báo cáo, năm 2026, tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế ước đạt 95,5%; tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng cấp, chứng chỉ đạt khoảng 30%; tỷ lệ thất nghiệp ở khu vực thành thị duy trì dưới 4%. Đây là những kết quả đáng ghi nhận. Tuy nhiên, điều cần quan tâm hơn là chất lượng và hiệu quả thực chất của các chính sách.

Trong giáo dục, tình trạng thiếu giáo viên, thiếu cơ sở vật chất và chênh lệch chất lượng giữa các vùng, miền vẫn cần được giải quyết. Đặc biệt, yêu cầu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và các ngành kinh tế mới đang đặt ra rất cấp thiết. Trong y tế, tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế cao là cần thiết, nhưng quan trọng hơn là chất lượng khám, chữa bệnh, khả năng tiếp cận dịch vụ và năng lực của hệ thống y tế cơ sở, y tế dự phòng. Đối với an sinh xã hội, cần chú trọng hơn đến trẻ em, người cao tuổi, người khuyết tật và người lao động có thu nhập thấp.

"Tôi đề nghị Chính phủ có giải pháp cụ thể để khắc phục sự chênh lệch trong tiếp cận dịch vụ công, đồng thời xác định rõ các chỉ tiêu đánh giá chất lượng giáo dục, y tế và an sinh xã hội, thay vì chủ yếu đánh giá bằng tỷ lệ bao phủ hoặc số lượng đối tượng thụ hưởng", đại biểu nhấn mạnh.

Trong điều kiện đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao, yêu cầu huy động nguồn lực rất lớn, đại biểu cho rằng cần đặc biệt quan tâm đến việc phân bổ nguồn lực hợp lý cho phát triển văn hóa, giáo dục, y tế và an sinh xã hội. Nếu chỉ tập trung vào tăng trưởng kinh tế mà chưa đầu tư tương xứng cho phát triển con người thì khó bảo đảm sự phát triển bền vững trong dài hạn.

Chuyển đổi số cần được đánh giá bằng thời gian, chi phí người dân và doanh nghiệp tiết kiệm được

Bày tỏ đánh giá cao kết quả thực hiện phát triển kinh tế - xã hội 9 tháng năm 2026 và cơ bản nhất trí với dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2027, ĐBQH Lê Trung Thành (An Giang) đồng thời góp ý một số nội dung.

Về cụ thể hóa đóng góp của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số vào tăng năng suất, kế hoạch đặt mục tiêu năng suất lao động tăng 8,6%; tỷ trọng kinh tế số khoảng 23,5% GDP; tỷ lệ doanh nghiệp có hoạt động đổi mới sáng tạo đạt 37%. Mục 3.5 cũng yêu cầu tạo ra sản phẩm, kết quả, giá trị cụ thể và lượng hóa đóng góp vào tăng trưởng.

Đại biểu Lê Trung Thành đánh giá cao định hướng này và đề nghị làm rõ 3 vấn đề. Thứ nhất, cơ sở và giải pháp để đạt các chỉ tiêu trên: làm rõ ngành, lĩnh vực nào đóng góp chủ yếu; những chương trình nào tạo chuyển biến ngay trong năm 2027? Thứ hai, chỉ tiêu doanh nghiệp có hoạt động đổi mới sáng tạo cần có tiêu chí và phương pháp đo thống nhất; đồng thời đánh giá kết quả đổi mới thông qua năng suất, chất lượng sản phẩm, chi phí và giá trị gia tăng. Thứ ba, chuyển đổi số cần được đánh giá bằng thời gian, chi phí người dân và doanh nghiệp tiết kiệm được; mức tái sử dụng dữ liệu và giảm yêu cầu cung cấp lại thông tin.

Đại biểu đề nghị gắn các chỉ tiêu này với nhiệm vụ, sản phẩm và đơn vị chịu trách nhiệm; đồng thời tháo gỡ vướng mắc tài chính nghiên cứu, tăng quyền chủ động cho tổ chức và chủ nhiệm nhiệm vụ gắn với trách nhiệm về kết quả.

Về hiệu quả đầu tư và điều kiện bảo đảm thực hiện, kế hoạch dự kiến tổng vốn đầu tư thực hiện toàn xã hội bằng 36 - 38% GDP. Với quy mô huy động này, đại biểu Lê Trung Thành đề nghị làm rõ cơ cấu nguồn vốn, khả năng huy động đầu tư tư nhân và hiệu quả dự kiến của các nhóm dự án lớn.

Đối với mục tiêu tăng trưởng GRDP năm 2027 của An Giang là 10,7% và Lai Châu là 10%, đại biểu đề nghị làm rõ cơ sở xác định theo đặc thù từng địa phương. An Giang cần lượng hóa đóng góp của các công trình phục vụ APEC 2027, du lịch, kinh tế biển và chế biến nông, thủy sản; phân biệt động lực từ xây dựng với năng lực sản xuất, kinh doanh được tạo ra và duy trì sau đầu tư. Lai Châu cần làm rõ mức phụ thuộc vào thủy điện, giả định thủy văn, tiến độ các nguồn điện mới và đóng góp của những ngành ngoài điện; có kịch bản khi sản lượng thủy điện không đạt dự kiến.

"Đề nghị các mục tiêu tăng trưởng được gắn với dự án, nguồn lực, tiến độ và phương án dự phòng cụ thể, đồng thời đánh giá mức cải thiện việc làm, thu nhập của người dân", đại biểu Lê Trung Thành cho hay.

Ngành Y tế phải được phát triển một cách bền vững

Qua nghiên cứu báo cáo về tình hình thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2026 và dự kiến Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2027 của Chính phủ, ĐBQH Huỳnh Kim Minh Tâm (An Giang) đặc biệt quan tâm lĩnh vực y tế.

Theo đại biểu, cho đến nay, giá dịch vụ khám chữa bệnh vẫn đang được áp dụng theo Thông tư cũ, dẫn đến những khó khăn không nhỏ cho các cơ sở y tế để cân đối thu chi và ổn định hoạt động. Mặt khác, giá dịch vụ khám chữa bệnh hiện tại chỉ bao gồm chi phí nhân công và các chi phí trực tiếp sử dụng cho khám chữa bệnh, chưa được kết cấu chi phí khấu hao thiết bị y tế, tài sản cố định, đặc biệt là chi phí cho cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin. Điều này tại thời điểm hiện nay lại tiếp tục là một khó khăn cho các cơ sở y tế khi thực hiện chuyển đổi số, liên thông dữ liệu, và triển khai thực hiện bệnh án điện tử.

Do đó, đại biểu Huỳnh Kim Minh Tâm đề nghị Chính phủ tiếp tục rà soát và có phương án hỗ trợ bù đắp cho phần chi phí chưa được kết cấu vào giá dịch vụ khám chữa bệnh hiện nay để phù hợp với bối cảnh thực tế, nhằm hạn chế áp lực về cân đối tài chính cho các cơ sở y tế, nhất là đối với cơ chế tự chủ tài chính ở các bệnh viện công lập.

Nói về bài toán nâng cao năng lực y tế cho tuyến cơ sở, đặc biệt tại vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, hải đảo và vùng đặc biệt khó khăn, đại biểu chỉ ra sự khác biệt ngày càng rõ giữa thành thị và nông thôn trong năng lực và chất lượng chăm sóc y tế, đặc biệt ở những vùng khó. Nghị định số 350/2026/NĐ-CP là một trong những giải pháp để giải quyết bài toán khó về nhân lực y tế cơ sở.

Đại biểu Huỳnh Kim Minh Tâm nhấn mạnh, để người dân thực sự được thụ hưởng lợi ích từ các chính sách y tế một cách lâu dài, ngành Y tế phải được phát triển một cách bền vững, mà trong đó con người mới là nhân tố then chốt.

Do đó, đại biểu kiến nghị Chính phủ có thêm nhiều giải pháp mang tính toàn diện và đồng bộ nhằm phát triển đội ngũ nhân lực y tế cơ sở. Đặc biệt, cần quan tâm tạo điều kiện để nhân lực y tế cơ sở được trau dồi và đào tạo liên tục, đảm bảo đủ năng lực chuyên môn để duy trì sự ổn định và gắn bó lâu dài với tuyến cơ sở. Từ đó sẽ giảm tải gánh nặng điều trị cho tuyến trên, đồng thời rút ngắn phần nào khoảng cách năng lực và chất lượng điều trị giữa người dân nông thôn và thành thị, đảm bảo tính công bằng trong bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ cho Nhân dân.

Nguyễn Liên; Ảnh: Mạnh Hưng