Tăng trưởng hai con số phải đi cùng chất lượng và tính bền vững
Trình bày những kết quả nổi bật của tình hình kinh tế - xã hội năm 2026, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh yêu cầu quyết tâm đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, coi đây là mệnh lệnh chính trị. Tuy nhiên, tăng trưởng phải được đặt trên nền tảng ổn định kinh tế vĩ mô, nâng cao năng suất, khơi thông các nguồn lực và bảo đảm tiến bộ, công bằng xã hội, để thành quả phát triển thực sự đến với người dân.
Tạo nền tảng vững chắc, quyết tâm bứt phá tăng trưởng
Tiếp tục Kỳ họp thứ Hai, sáng 18/10, tại Tổ 15 (gồm Đoàn ĐBQH các tỉnh Vĩnh Long và Lào Cai), phát biểu tại phiên thảo luận về tình hình kinh tế - xã hội năm 2026, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà nhận định, năm 2026 diễn ra trong bối cảnh đặc biệt, với những biến động nhanh chóng, phức tạp của tình hình thế giới. Chiến sự tại Trung Đông tạo ra những tác động sâu rộng, trực tiếp đến Việt Nam; cạnh tranh giữa các nước lớn ngày càng gay gắt, đặt ra yêu cầu phải thận trọng, linh hoạt trong xử lý các mối quan hệ quốc tế.
Trong nước, dù vừa triển khai sắp xếp tổ chức bộ máy, vận hành chính quyền địa phương hai cấp, toàn hệ thống chính trị đã nỗ lực vượt bậc, đạt nhiều kết quả toàn diện. Nổi bật là đổi mới phương thức lãnh đạo, chỉ đạo, quản trị và điều hành theo hướng quyết liệt, đồng bộ, lấy kết quả thực tế làm thước đo đánh giá. Trước biến động giá xăng dầu, các giải pháp miễn, giảm, giãn thuế, phí được triển khai nhằm bình ổn giá, hỗ trợ sản xuất và đời sống nhân dân. Đây là minh chứng cho yêu cầu điều hành chủ động, linh hoạt, kịp thời ứng phó với những vấn đề phát sinh.
Kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, các cân đối lớn được bảo đảm. Phó Thủ tướng cho biết, GDP quý III/2026 ước tăng 9,95%, đưa mức tăng trưởng 9 tháng lên 9,01%, tạo cơ sở phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong cả năm. Các động lực tăng trưởng truyền thống tiếp tục được thúc đẩy. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu 9 tháng đạt khoảng 888 tỷ USD, mức cao nhất từ trước đến nay. Thu ngân sách nhà nước 9 tháng đạt trên 2 triệu tỷ đồng, tăng hơn 14% so với cùng kỳ năm trước và dự kiến sẽ vượt chỉ tiêu do Quốc hội giao... Cùng với đó, việc tháo gỡ khó khăn cho các dự án tồn đọng đã tạo thêm nguồn lực cho nền kinh tế.
Phó Thủ tướng cũng nhấn mạnh những chuyển biến trong hoàn thiện thể chế, cải cách thủ tục hành chính. Việc cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh giúp giảm chi phí và thời gian giải quyết thủ tục hành chính cho người dân, doanh nghiệp. Đây là bước tiến quan trọng nhằm khơi thông nguồn lực, cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh.
Những kết quả trong tinh gọn tổ chức bộ máy, vận hành chính quyền địa phương hai cấp, phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và bảo đảm an sinh xã hội tiếp tục tạo nền tảng cho giai đoạn phát triển mới. Tuy nhiên, theo Phó Thủ tướng, tăng trưởng cao chưa đồng nghĩa với phát triển bền vững. Áp lực lạm phát vẫn lớn, với Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) ở mức 4,52%; các thị trường tài chính, tiền tệ, bất động sản và lao động còn nhiều khó khăn. Đời sống người dân tại vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn cần được quan tâm hơn.
Đáng chú ý, tình trạng né tránh, sợ sai, sợ trách nhiệm trong một bộ phận cán bộ, công chức, viên chức vẫn tồn tại; việc vận hành chính quyền địa phương hai cấp tại một số nơi, nhất là cấp xã, còn vướng mắc. Biến đổi khí hậu, thiên tai, ngập úng và ô nhiễm môi trường cũng đặt ra yêu cầu chủ động phòng ngừa, ứng phó.
Khơi thông nguồn lực, bảo đảm tăng trưởng bao trùm
Về phương hướng nhiệm vụ trong thời gian tới và năm 2027 – năm được xác định là năm đột phá, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà đề nghị toàn hệ thống chính trị tập trung thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm. Bằng mọi giải pháp, phải quyết tâm đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, coi đây là một mệnh lệnh chính trị.
Để đạt được mục tiêu này, cần tiếp tục đổi mới, kích hoạt mạnh mẽ ba động lực tăng trưởng truyền thống, đồng thời khơi thông và thúc đẩy các động lực tăng trưởng mới như kinh tế xanh, kinh tế số, kinh tế tuần hoàn. Cùng với đó, cần tháo gỡ vướng mắc cho các dự án trọng điểm, đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công, nâng cao hiệu quả vận hành chính quyền địa phương hai cấp và đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính.
.jpg)
Các bộ, ngành, địa phương cần thực hiện hiệu quả việc cơ cấu lại nền kinh tế theo Nghị quyết số 19 của Trung ương và các nghị quyết của Bộ Chính trị; xác định năm 2026 là năm nền tảng và năm 2027 là năm đột phá phát triển. Tập trung thực hiện ba đột phá chiến lược gồm: đột phá về thể chế và thủ tục hành chính; đột phá về hạ tầng; đột phá về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, nâng cao năng suất lao động và phát huy giá trị văn hóa, con người Việt Nam trở thành sức mạnh mềm cho sự phát triển. Cuối cùng, tăng trưởng kinh tế phải gắn liền với tiến bộ, công bằng xã hội, nâng cao phúc lợi xã hội và chăm lo nhân tố con người, trọng tâm là các lĩnh vực giáo dục, y tế, văn hóa, an sinh xã hội, củng cố quốc phòng, an ninh và nâng cao hiệu quả công tác đối ngoại.
Tại phiên thảo luận, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi (ĐBQH tỉnh Vĩnh Long) cũng bày tỏ đồng tình với những kết quả đạt được trong năm 2026, đồng thời cho rằng các nền tảng về định hướng chiến lược, thể chế và phương thức quản trị đã tạo điều kiện để đất nước bước vào giai đoạn tăng tốc, bứt phá. Để đạt mức tăng trưởng hai con số, đại biểu đề nghị tiếp tục cụ thể hóa các nghị quyết tại từng bộ, ngành, địa phương; nâng cao tính liên ngành trong điều hành và xây dựng hệ sinh thái phát triển, bảo đảm doanh nghiệp lớn và doanh nghiệp nhỏ cùng có cơ hội phát triển.
Bên cạnh đó, cần kiểm soát chặt chẽ tín dụng ngân hàng, nâng cao năng suất lao động, phát triển doanh nghiệp tư nhân, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa; đồng thời bảo đảm nguồn lực cho văn hóa, xã hội và an sinh, để người dân thực sự thụ hưởng thành quả tăng trưởng.
Về huy động và phân bổ nguồn lực, đại biểu đề nghị cập nhật hằng năm kế hoạch tài chính 5 năm, xây dựng phương án huy động cụ thể từ ngân sách, khu vực tư nhân, FDI và thị trường vốn; đẩy mạnh đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP), củng cố thị trường trái phiếu doanh nghiệp, phát huy hiệu quả Trung tâm Tài chính quốc tế tại TP. Hồ Chí Minh và Đà Nẵng. Cùng với đó, cần có đề án tổng thể cấp quốc gia về quản lý, khai thác tài sản công và xử lý các tồn đọng.
Đối với phân chia ngân sách giữa Trung ương và địa phương, đại biểu đề nghị đánh giá kỹ tác động, bảo đảm ngân sách Trung ương giữ vai trò chủ đạo, đồng thời duy trì tính chủ động của địa phương, không ảnh hưởng đến các nhiệm vụ chi và mục tiêu phát triển.