Bảo đảm mỗi chính sách được ban hành đều xuất phát từ yêu cầu thực tiễn
Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI không chỉ là kỳ họp có khối lượng công tác lập pháp lớn mà còn tiếp tục cụ thể hóa các chủ trương, định hướng lớn thành những cơ chế, chính sách và quy định pháp luật, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới. Các đại biểu Quốc hội (ĐBQH) tin tưởng, kỳ họp sẽ tiếp tục phát huy tinh thần đổi mới, trách nhiệm của Quốc hội; các dự án luật, dự thảo nghị quyết được xem xét với chất lượng cao nhất, bảo đảm đúng chủ trương, đường lối của Đảng, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước và nguyện vọng của cử tri, Nhân dân.
ĐBQH hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Ngọc Sơn:
Tiếp tục thể hiện tinh thần đổi mới, trách nhiệm và hành động
Tôi kỳ vọng Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI sẽ tiếp tục thể hiện tinh thần đổi mới, trách nhiệm và hành động, với những quyết sách thiết thực, tháo gỡ các điểm nghẽn phát triển và giải quyết tốt hơn những vấn đề cử tri, nhân dân quan tâm. Tôi đặc biệt kỳ vọng vào ba nội dung lớn:
Thứ nhất, về kinh tế - xã hội, Quốc hội cần đánh giá thực chất tình hình, nhận diện đúng những điểm nghẽn và có giải pháp đủ mạnh để thực hiện mục tiêu tăng trưởng cao trong năm 2027 và những năm tiếp theo. Tôi đặc biệt quan tâm đến hiệu quả phân bổ, sử dụng ngân sách, giải ngân đầu tư công và việc vận hành chính quyền địa phương hai cấp. Cần làm rõ vì sao nguồn lực đã bố trí nhưng chưa phát huy hiệu quả, cơ chế đã tháo gỡ nhưng việc thực hiện vẫn chậm. Quan trọng hơn, tăng trưởng kinh tế phải được chuyển hóa thành việc làm, thu nhập và chất lượng cuộc sống của người dân.
Thứ hai, về hoạt động chất vấn, tôi kỳ vọng các phiên chất vấn đi thẳng vào những vấn đề bức xúc, những tồn tại kéo dài, làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm và giải pháp khắc phục. Đặc biệt, cần truy đến cùng những vấn đề đã được chất vấn, giám sát nhiều lần nhưng chuyển biến còn chậm. Chất vấn không chỉ để làm rõ trách nhiệm mà phải thúc đẩy hành động. Thước đo hiệu quả chất vấn không nằm ở những lời hứa tại nghị trường, mà ở kết quả thực hiện cam kết và những chuyển biến thực chất sau chất vấn.
Thứ ba, về công tác lập pháp, kỳ họp xem xét nhiều dự án luật có tác động trực tiếp đến đời sống người dân và hoạt động của doanh nghiệp, đặc biệt là các luật về đất đai, nhà ở, kinh doanh bất động sản, bảo hiểm xã hội, an toàn thực phẩm và bảo vệ môi trường. Tôi kỳ vọng các luật được thông qua sẽ giải quyết căn cơ những bất cập từ thực tiễn, bảo đảm tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, đồng thời tháo gỡ rào cản, khơi thông nguồn lực cho phát triển. Đối với lĩnh vực khoa học, công nghệ và môi trường, tôi đặc biệt quan tâm đến việc hoàn thiện cơ chế quản lý an toàn thực phẩm, kiểm soát ô nhiễm môi trường và thúc đẩy ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số. Tinh thần xuyên suốt là chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang kiến tạo phát triển, nhưng không buông lỏng quản lý, không đánh đổi môi trường và sức khỏe người dân để lấy tăng trưởng.
Theo tôi, thành công của kỳ họp không chỉ được đo bằng số lượng luật, nghị quyết được thông qua, mà quan trọng hơn là những điểm nghẽn nào được tháo gỡ, những vấn đề gì của người dân được giải quyết. Những vấn đề được thảo luận tại nghị trường phải được chuyển hóa thành chính sách cụ thể; những cam kết tại phiên chất vấn phải được thực hiện; những đạo luật được thông qua phải sớm đi vào cuộc sống.
ĐBQH hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Thanh Cầm:
Tạo khuôn khổ pháp lý cho kiến tạo phát triển
Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI xem xét, quyết định nhiều nội dung quan trọng liên quan trực tiếp đến đời sống, quyền và lợi ích hợp pháp của người dân. Đồng thời, quyết định kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, dự toán ngân sách nhà nước và kế hoạch đầu tư công năm 2027.
Về công tác lập pháp, Quốc hội xem xét, thông qua 43 dự án luật, nghị quyết và cho ý kiến đối với 4 dự án luật. Đây là khối lượng công việc vô cùng lớn. Điều này cho thấy vai trò, trách nhiệm của Quốc hội trong tiếp tục hoàn thiện thể chế, tháo gỡ vướng mắc về cơ chế, chính sách, phân bổ hiệu quả nguồn lực và tạo nền tảng thực hiện các mục tiêu phát triển của nhiệm kỳ; qua đó góp phần củng cố niềm tin của cử tri và Nhân dân đối với Quốc hội.
Đồng thời, hoàn thiện pháp luật là để vừa đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ đặt ra khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, vừa tạo khuôn khổ pháp lý cho kiến tạo phát triển; đóng góp trực tiếp vào việc hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số, bảo đảm an sinh xã hội cho người dân.
Là người đại biểu tham gia trực tiếp vào quá trình Quốc hội đại diện ý chí, nguyện vọng của Nhân dân để quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước, tôi cho rằng, quá trình xây dựng, sửa đổi, bổ sung pháp luật phải bám sát thực tiễn, đánh giá đầy đủ tác động của chính sách, bảo đảm tính đồng bộ, ổn định, khả thi. Đồng thời, tăng cường kiểm soát quyền lực, phòng, chống tiêu cực, lợi ích nhóm và hạn chế tình trạng quy định chồng chéo, khó thực hiện; ưu tiên xử lý các “điểm nghẽn” về thể chế, cơ chế phối hợp, phân cấp, phân quyền và tăng cường trách nhiệm giải trình trong xây dựng và thi hành pháp luật...
Mặt khác, đây cũng là Kỳ họp đầu tiên của nhiệm kỳ Quốc hội tiến hành phiên chất vấn và trả lời chất vấn. Đây vừa là cơ hội để các bộ trưởng, trưởng ngành thể hiện quyết tâm của mình nhưng cũng là thách thức.
Tôi tin tưởng, thông qua kỳ họp, nguyện vọng của cử tri cả nước được Quốc hội chuyển tải tới Chính phủ, các bộ, ngành để kịp thời có giải pháp xử lý, tháo gỡ.
Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Trị Nguyễn Minh Tâm:
Tiếp tục phát huy tinh thần đổi mới, trách nhiệm của Quốc hội
Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI có nhiều nội dung quan trọng, có các dự án luật tác động trực tiếp, sâu rộng đến đời sống Nhân dân và hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp. Tôi kỳ vọng Quốc hội sẽ xem xét, quyết định các vấn đề với tinh thần trách nhiệm cao, bảo đảm mỗi chính sách được ban hành đều xuất phát từ yêu cầu thực tiễn, đáp ứng nguyện vọng chính đáng của cử tri và Nhân dân.
Tại Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Đảng bộ Quốc hội nhiệm kỳ 2025 – 2030, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã có nhiều chỉ đạo quan trọng, đặc biệt là yêu cầu xem xét kỹ lưỡng, rà soát đến cùng từng dự án luật, từng dự thảo nghị quyết trước khi trình Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ Hai. Theo tôi, đây là yêu cầu rất quan trọng, bởi chất lượng của một đạo luật không chỉ thể hiện ở việc bảo đảm đúng chủ trương, đường lối mà còn ở khả năng giải quyết những vấn đề thực tiễn đặt ra và hiệu quả khi đi vào cuộc sống.
Với tinh thần đó, tôi mong muốn các cơ quan soạn thảo, cơ quan thẩm tra và các cơ quan có liên quan tiếp tục phối hợp chặt chẽ, nghiên cứu thấu đáo từng vấn đề, tiếp thu đầy đủ những ý kiến xác đáng để hoàn thiện các dự án luật trước khi trình Quốc hội xem xét, quyết định.
Trong số các dự án luật quan trọng, tác động sâu rộng đến người dân được trình ra Quốc hội tại Kỳ họp, tôi đặc biệt quan tâm đến dự án Luật Đất đai (sửa đổi). Người dân đang rất mong chờ việc sửa đổi Luật Đất đai nhằm bảo đảm các quy định phù hợp hơn với quá trình tổ chức thực hiện, tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc và tạo thuận lợi trong quá trình thực hiện các quyền, nghĩa vụ liên quan đến đất đai.
Quá trình sửa đổi cần được nghiên cứu kỹ lưỡng, bảo đảm quy định rõ ràng, phù hợp và có tính khả thi. Điều quan trọng là phải xuất phát từ những vấn đề thực tế đang đặt ra, xác định rõ những bất cập cần tháo gỡ, từ đó có giải pháp hoàn thiện chính sách đáp ứng mong đợi chính đáng của người dân.
Tôi kỳ vọng việc sửa đổi Luật Đất đai sẽ được tiến hành với tinh thần trách nhiệm cao, từng quy định được rà soát kỹ lưỡng, bảo đảm chất lượng trước khi trình Quốc hội xem xét, quyết định. Đây cũng là cách cụ thể hóa yêu cầu của Chủ tịch Quốc hội về việc rà soát đến cùng các dự án luật, để mỗi quyết định được thông qua đều có cơ sở thực tiễn, đáp ứng yêu cầu quản lý và nguyện vọng chính đáng của người dân.
Bên cạnh dự án Luật Đất đai (sửa đổi), tôi cũng quan tâm đến dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi). Dự thảo luật đưa ra nhiều cơ chế và chế tài xử phạt ở mức cao. Theo tôi, việc quy định chế tài đủ sức răn đe là cần thiết, góp phần bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật và nâng cao ý thức chấp hành của các tổ chức, cá nhân. Tuy nhiên, mức xử phạt và các cơ chế xử lý cũng cần được xem xét thấu đáo, bảo đảm phù hợp với tính chất, mức độ vi phạm và điều kiện thực tế khi áp dụng.
Cùng với đó, Bộ Luật Hình sự, Bộ Luật Tố tụng hình sự cũng được xem là những dự án quan trọng để xây dựng được những chế tài đủ sức răn đe, phòng ngừa tội phạm, bảo đảm tính nghiêm minh trong bối cảnh khoa học công nghệ phát triển nhanh chóng, sự xuất hiện của các loại hình tội phạm mới ngày càng phức tạp. Những dự án này sẽ hoàn thiện hành lang pháp lý để các cơ quan tư pháp nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động…
Tôi cho rằng, tinh thần Quốc hội hành động, kiến tạo và phát triển trước hết phải được thể hiện ở chất lượng của từng quyết sách và hiệu quả tổ chức thực hiện sau khi luật, nghị quyết được ban hành. Các quy định pháp luật cần thực sự tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, khơi thông nguồn lực, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp, đồng thời bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất. Đây cũng là yêu cầu đặt ra trong toàn bộ quá trình xây dựng, hoàn thiện pháp luật, từ khâu soạn thảo, thẩm tra đến xem xét, quyết định tại nghị trường.
Tôi kỳ vọng Kỳ họp thứ Hai sẽ tiếp tục phát huy tinh thần đổi mới, trách nhiệm của Quốc hội; các dự án luật, dự thảo nghị quyết được xem xét với chất lượng cao nhất, bảo đảm đúng chủ trương, đường lối của Đảng, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước và nguyện vọng của cử tri, Nhân dân. Khi mỗi đạo luật được xây dựng trên cơ sở thực tiễn, có tính khả thi và được tổ chức thực hiện hiệu quả, các chủ trương, quyết sách của Trung ương sẽ nhanh chóng đi vào cuộc sống, góp phần củng cố niềm tin của cử tri, Nhân dân, đúng như tinh thần Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã khẳng định tại phiên họp các tổ trưởng tổ Đảng: “Kỳ họp thành công khi luật được thông qua đi vào cuộc sống”.
Phó Trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH TP. Huế Nguyễn Thị Sửu:
Tạo dấu ấn bằng chất lượng các quyết sách
Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI không chỉ là kỳ họp có khối lượng công tác lập pháp lớn, mà còn là dịp để Quốc hội tiếp tục cụ thể hóa các chủ trương, định hướng lớn thành những cơ chế, chính sách và quy định pháp luật, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Điều đặc biệt là, trong bối cảnh đất nước đang đặt ra những mục tiêu phát triển cao hơn, yêu cầu đối với công tác lập pháp không chỉ dừng lại ở việc hoàn thiện hệ thống pháp luật, mà phải thực sự tháo gỡ được những điểm nghẽn về thể chế, khơi thông các nguồn lực, tạo động lực cho phát triển và giải quyết những vấn đề thiết thực trong đời sống Nhân dân.
Thành công của Kỳ họp cần được nhìn nhận trên ba phương diện.
Thứ nhất, chất lượng lập pháp. Khối lượng luật, nghị quyết được xem xét, thông qua là rất lớn, nhưng điều quan trọng hơn là chất lượng và phù hợp với thực tiễn, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật, đáp ứng yêu cầu phát triển lâu dài của đất nước...
Thứ hai, khả năng đưa pháp luật vào cuộc sống. Đây là yêu cầu đặc biệt quan trọng. Một chính sách dù có mục tiêu tốt nhưng thiếu nguồn lực thực hiện, chưa xác định rõ trách nhiệm hoặc chưa tính toán đầy đủ điều kiện tổ chức thi hành thì hiệu quả thực tế sẽ bị hạn chế. Vì vậy, khi xây dựng và thông qua luật, cần quan tâm đồng thời đến tính khả thi, tính ổn định và khả năng dự báo của chính sách; bảo đảm quy định rõ ràng, dễ hiểu, dễ thực hiện, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp và cơ quan thực thi.
Thứ ba, hiệu quả thực chất đối với phát triển kinh tế - xã hội và đời sống Nhân dân. Mọi quyết sách cuối cùng đều phải hướng đến mục tiêu phát triển đất nước, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của Nhân dân; bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, đồng thời tạo môi trường thuận lợi để doanh nghiệp đầu tư, sản xuất, kinh doanh và đổi mới sáng tạo.
Tôi kỳ vọng Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI sẽ tạo dấu ấn bằng chất lượng các quyết sách, bằng những chuyển biến thực chất trong hoàn thiện thể chế và bằng hiệu quả mà người dân, doanh nghiệp có thể cảm nhận được trong cuộc sống.
Theo tôi, thước đo cao nhất của công tác lập pháp không phải chỉ là có bao nhiêu luật, nghị quyết được thông qua, mà là những văn bản đó tháo gỡ được bao nhiêu điểm nghẽn, tạo ra bao nhiêu cơ hội phát triển, góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Quốc hội, Nhà nước.
Lập pháp phải đi trước một bước để mở đường cho phát triển, nhưng đồng thời phải bám sát thực tiễn, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ, lấy hiệu quả thực thi làm thước đo và lấy lợi ích quốc gia, dân tộc làm mục tiêu cao nhất.