Tổng thống Trump hé lộ đang đàm phán hạt nhân với Nga và Trung Quốc

Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa cho biết Mỹ đang tiến hành các cuộc đàm phán với Nga và Trung Quốc nhằm thúc đẩy phi hạt nhân hóa, hướng tới kiểm soát kho vũ khí hạt nhân tại những quốc gia sở hữu số lượng đầu đạn lớn nhất thế giới.

Phát biểu trong cuộc phỏng vấn với kênh Newsmax, Tổng thống Trump bày tỏ mong muốn tiến tới phi hạt nhân hóa, đồng thời cho biết Washington đang trao đổi với cả Moscow và Bắc Kinh về vấn đề này. “Tôi rất muốn phi hạt nhân hóa nếu điều đó khả thi. Nhưng trên thực tế, chúng tôi đang đàm phán với Nga về vấn đề này, và cũng đang đàm phán với Trung Quốc về phi hạt nhân hóa”, ông Donald Trump nói.

Theo Newsmax, Tổng thống Mỹ đã trao đổi với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình về vấn đề phi hạt nhân hóa.

Trong cuộc phỏng vấn, ông Trump cũng nhận định Trung Quốc có thể “bắt kịp” Mỹ trong vòng 5 năm tới về năng lực hạt nhân, cho thấy Washington ngày càng quan tâm đến vai trò của Bắc Kinh trong các thỏa thuận kiểm soát vũ khí chiến lược.

Theo Viện Nghiên cứu Hòa bình Quốc tế Stockholm (SIPRI), Nga hiện sở hữu kho đầu đạn hạt nhân được lưu trữ lớn nhất thế giới, tiếp theo là Mỹ và Trung Quốc. Trong khi đó, Mỹ có số đầu đạn hạt nhân được triển khai nhiều hơn Nga.

Sự chênh lệch về quy mô kho vũ khí cũng như tốc độ phát triển năng lực hạt nhân của các nước đặt ra thách thức đối với nỗ lực xây dựng một khuôn khổ kiểm soát vũ khí có sự tham gia của cả ba cường quốc.

Nga - Mỹ trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân mới: Những điều cần biết

Mỹ - Nga sẽ đi về đâu trong cuộc chơi hạt nhân?

Nga tuyên bố không còn bị ràng buộc bởi giới hạn hạt nhân

Sức ép tìm kiếm khuôn khổ kiểm soát vũ khí mới

Những phát biểu của ông Trump được đưa ra sau khi Hiệp ước Cắt giảm vũ khí tiến công chiến lược mới (New START) giữa Mỹ và Nga hết hiệu lực vào đầu năm 2026. Đây là một trong những thỏa thuận quan trọng nhất nhằm hạn chế kho vũ khí hạt nhân chiến lược của hai nước.

Được ký năm 2010, New START đặt ra các giới hạn đối với số lượng đầu đạn hạt nhân chiến lược được triển khai và các phương tiện mang phóng tương ứng. Hiệp ước chỉ cho phép gia hạn một lần, với thời hạn 5 năm, được Tổng thống Mỹ Joe Biden và Tổng thống Nga Vladimir Putin nhất trí thực hiện.

Việc hiệp ước hết hiệu lực khiến hai nước không còn chịu sự ràng buộc của các giới hạn theo thỏa thuận này, trong bối cảnh quan hệ song phương tiếp tục đối mặt nhiều bất đồng và môi trường an ninh quốc tế diễn biến phức tạp.

Theo Reuters, bất kỳ quyết định gia hạn mới nào cũng sẽ cần một quyết định hành pháp nhằm tự nguyện kéo dài các giới hạn của hiệp ước. Tuy nhiên, thông tin hiện có chưa cho thấy Mỹ và Nga đã đạt được thỏa thuận cụ thể về việc khôi phục hoặc thay thế khuôn khổ này.

Trong khi đó, việc đưa Trung Quốc vào các cuộc thảo luận về kiểm soát vũ khí hạt nhân có thể khiến tiến trình đàm phán trở nên phức tạp hơn. Bắc Kinh có quy mô kho vũ khí nhỏ hơn Mỹ và Nga, nhưng đang mở rộng năng lực hạt nhân, khiến vấn đề duy trì cân bằng chiến lược ngày càng được Washington chú trọng.

Dù vậy, tuyên bố của Tổng thống Trump mới cho thấy ý định thúc đẩy đối thoại, chưa đồng nghĩa với việc các bên đã thống nhất mục tiêu, lộ trình hay cơ chế thực hiện phi hạt nhân hóa. Khả năng đạt được tiến triển thực chất sẽ phụ thuộc vào mức độ sẵn sàng hợp tác của các cường quốc cũng như việc xây dựng được những cam kết có thể kiểm chứng.

Hồng Nhung