Tham vấn chuyên gia về cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch
Sáng 15/10, Thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội tổ chức tọa đàm tham vấn chuyên gia về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch Việt Nam. Phó Chủ nhiệm Tạ Văn Hạ chủ trì tọa đàm.
Dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch Việt Nam nhằm cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 22/8/2026 của Bộ Chính trị về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới. Dự kiến dự thảo Nghị quyết sẽ được trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ Hai.
Sau khi tiếp thu ý kiến của Bộ Tư pháp và các bộ, ngành liên quan, ý kiến của Thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội tại cuộc làm việc ngày 13/10, dự thảo Nghị quyết hiện còn 9 điều, quy định một số cơ chế, chính sách đặc thù đối với các dự án du lịch động lực; phát triển doanh nghiệp và nhân lực du lịch; mô hình kinh doanh du lịch mới; và chính sách ưu tiên khác của Nhà nước để phát triển du lịch.
Những chính sách này được áp dụng tại các địa bàn là cực tăng trưởng, các trung tâm du lịch, khu du lịch quốc gia, địa điểm tiềm năng phát triển khu du lịch quốc gia được xác định tại Quy hoạch hệ thống du lịch do cấp có thẩm quyền phê duyệt theo quy định của pháp luật về quy hoạch.
Tại tọa đàm, các đại biểu nhất trí và đánh giá cao việc trình Quốc hội ban hành một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới.
Dự thảo Nghị định đã đưa ra được nhiều chính sách mang tính đột phá mạnh mẽ như: ưu đãi thuế, giảm tiền thuê đất cho không gian cảnh quan, đưa giá điện cơ sở lưu trú ngang bằng giá sản xuất, thí điểm kinh tế đêm và mô hình kinh doanh mới…
Tuy nhiên, các đại biểu cũng nhấn mạnh, phải nhận diện rõ các điểm nghẽn thực sự của du lịch Việt Nam, từ đó xây dựng các cơ chế, chính sách phù hợp, khả thi và kiểm soát được.
Một trong những điểm nghẽn được nhiều đại biểu nêu là chính sách thị thực (visa) và mở các đường bay quốc tế, nếu giải quyết được điểm nghẽn này thì mới thu hút được nhiều khách quốc tế đến Việt Nam. Bên cạnh đó, thay đổi cách tiếp cận du lịch khai thác tài nguyên sang thiết kế trải nghiệm đẳng cấp cao; chuyển đổi từ lượng sang chất, số lượng khách chỉ là một chỉ số, quan trọng hơn là thời gian lưu trú và chi tiêu của du khách.
Có ý kiến yêu cầu bổ sung chính sách hỗ trợ trực tiếp doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, hộ kinh doanh và cộng đồng làm du lịch; đánh giá đầy đủ tính cần thiết, khả thi và tác động của từng cơ chế, đặc biệt về ngân sách, môi trường, phân phối lợi ích và khả năng thực thi; thiết lập cơ chế giám sát bằng kết quả cụ thể, gắn ưu đãi với trách nhiệm và lợi ích của cộng đồng địa phương.
Cạnh tranh nhân lực du lịch đang rất căng thẳng, nhu cầu nhân lực hiện nay rất cao, dự báo đến năm 2030 cần khoảng 1,5 triệu lao động, song đào tạo chỉ đáp ứng 40 - 50% nhu cầu, trong khi cơ sở vật chất đào tạo còn thiếu, chưa hiện đại. Các mã ngành đào tạo, nhất là ở bậc đại học chưa hợp lý, chưa phù hợp với nhu cầu phát triển của ngành du lịch… Từ thực trạng này, các đại biểu đề nghị có chính sách ưu đãi đối với cơ sở đào tạo du lịch.
Nhiều ý kiến cũng đề nghị nghiên cứu phân kỳ các chính sách theo từng giai đoạn: trước mắt, trung hạn và dài hạn.
Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Tạ Văn Hạ cảm ơn các ý kiến tâm huyết, trách nhiệm, vừa mang tính lý luận vừa mang tính thực tiễn của các chuyên gia, đại diện các bộ, ngành.
Phó Chủ nhiệm Tạ Văn Hạ đề nghị Ban soạn thảo nghiên cứu kỹ các ý kiến tại tọa đàm, xem xét điều chỉnh phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng một cách phù hợp, để các loại hình du lịch đều được thụ hưởng, tạo nên sức mạnh chung cho cả ngành du lịch.
Mặc dù thời gian gấp, song Phó Chủ nhiệm Tạ Văn Hạ đề nghị rà soát các chính sách, đánh giá tác động đầy đủ, có cơ sở khoa học, cơ sở thực tiễn và pháp lý, bảo đảm tính khả thi cao, vừa tháo gỡ điểm nghẽn, vừa tạo động lực, hỗ trợ doanh nghiệp doanh nghiệp bứt phá.