TP. Hồ Chí Minh: Khơi thông động lực, nâng sức cạnh tranh công nghiệp

Công nghiệp giữ đà tăng trưởng, mở rộng cơ hội cho doanh nghiệp

Theo Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh, chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) 9 tháng năm 2026 tăng 10,9% so với cùng kỳ, mức tăng cao nhất trong ba năm gần đây. Kết quả này cho thấy hoạt động sản xuất duy trì đà phục hồi, dù doanh nghiệp vẫn chịu sức ép từ chi phí nguyên liệu, logistics cùng những yêu cầu ngày càng cao của thị trường xuất khẩu.

Trong bốn ngành công nghiệp trọng điểm, ba ngành đạt mức tăng hai con số. Cơ khí tăng 14,1%; hóa dược - cao su - nhựa tăng 12,8%; chế biến lương thực, thực phẩm tăng 11%. Đây là những lĩnh vực đóng vai trò quan trọng trong duy trì sản xuất, đáp ứng nhu cầu thị trường trong nước và xuất khẩu.

Không gian phát triển mới sau sắp xếp đơn vị hành chính giúp TP. Hồ Chí Minh hội tụ lợi thế về sản xuất công nghiệp, thị trường tiêu dùng, cảng biển nước sâu, dịch vụ logistics. Đây là điều kiện thuận lợi để tăng liên kết sản xuất, tổ chức lại chuỗi cung ứng, nâng sức cạnh tranh của doanh nghiệp.

Để khai thác lợi thế, ngành công thương đẩy mạnh xúc tiến thương mại, kết nối doanh nghiệp với những nhà sản xuất đầu chuỗi. Trong 9 tháng, Sở Công Thương triển khai 43 chương trình xúc tiến thương mại, tập trung vào những ngành công nghiệp trọng điểm.

Đáng chú ý, hoạt động tìm kiếm nhà cung cấp công nghiệp hỗ trợ đã kết nối nhu cầu về hơn 300 chi tiết, linh kiện, sản phẩm với 110 doanh nghiệp trong nước có năng lực cung ứng phù hợp. Qua đó, mở rộng cơ hội để doanh nghiệp nội địa tham gia sâu hơn vào chuỗi sản xuất, nhất là lĩnh vực cơ khí, điện tử, công nghệ cao.

Thành phố cũng tiếp tục thực hiện chính sách hỗ trợ lãi suất, khuyến khích doanh nghiệp đổi mới thiết bị, mở rộng sản xuất, từng bước nâng năng suất và chất lượng sản phẩm.

Tháo gỡ điểm nghẽn, nâng sức cạnh tranh công nghiệp

Dù đạt kết quả tích cực, ngành công nghiệp thành phố vẫn đứng trước áp lực tăng trưởng trong quý IV. Theo Sở Công Thương, mục tiêu IIP cả năm 2026 tăng 12,2% đòi hỏi sản xuất công nghiệp những tháng cuối năm phải tăng nhanh hơn mức bình quân chín tháng.

Để thực hiện mục tiêu, thành phố tập trung theo dõi đơn hàng, công suất, nguồn nguyên liệu tại doanh nghiệp quy mô lớn; kịp thời tháo gỡ khó khăn về vốn, lao động, năng lượng, logistics. Hoạt động xúc tiến xuất khẩu được đẩy mạnh, hướng đến những thị trường còn dư địa, đồng thời khai thác tốt hơn sức mua trong nước.

Bên cạnh nhiệm vụ trước mắt, thành phố chú trọng nâng cao năng lực nội tại của ngành công nghiệp, đặc biệt trong lĩnh vực điện tử - công nghệ thông tin.

Đây là một trong bốn ngành công nghiệp trọng điểm nhưng IIP chín tháng chỉ tăng 1,4%, thấp nhất trong nhóm. Nguyên nhân chủ yếu là sự phụ thuộc vào linh kiện nhập khẩu, trong khi năng lực nghiên cứu, thiết kế, làm chủ công nghệ lõi của doanh nghiệp trong nước còn hạn chế.

Tuy nhiên, nhu cầu ngày càng lớn đối với sản phẩm phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI), trung tâm dữ liệu, thiết bị điện tử thông minh, bán dẫn đang mở ra cơ hội phát triển mới. Thành phố định hướng thúc đẩy công nghiệp hỗ trợ, tăng kết nối giữa doanh nghiệp nội địa với nhà sản xuất đầu chuỗi, khuyến khích đầu tư nghiên cứu, đổi mới công nghệ.

Mục tiêu đến năm 2030, tỷ lệ nội địa hóa ngành điện tử đạt trên 30%, qua đó giảm phụ thuộc vào nguồn cung bên ngoài, nâng giá trị gia tăng của sản phẩm công nghiệp.

Sở Công Thương đang xây dựng Chiến lược phát triển công nghiệp thành phố đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050, trong đó chú trọng điện tử - công nghệ thông tin, bán dẫn, AI, chip và vi mạch. Cùng với đó, thành phố định hướng nâng cấp hạ tầng năng lượng, đáp ứng nhu cầu của khu công nghiệp, trung tâm dữ liệu, dự án công nghệ cao.

Tháo gỡ kịp thời những điểm nghẽn trong sản xuất, hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường là nhiệm vụ trọng tâm những tháng cuối năm. Về dài hạn, phát triển công nghiệp hỗ trợ, nâng tỷ lệ nội địa hóa, tăng năng lực làm chủ công nghệ sẽ là nền tảng để TP. Hồ Chí Minh chuyển mạnh sang tăng trưởng công nghiệp dựa trên năng suất, chất lượng và giá trị gia tăng.

Thạc Hiếu