Hà Nội: Tạo lập nền tảng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh

Thành phố đặt mục tiêu đến năm 2030 cơ bản tạo lập nền tảng của xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển; trọng tâm là giải quyết những vấn đề về thể chế, pháp luật, quản trị xã hội, an ninh con người, an sinh xã hội, văn hóa và chất lượng sống.

Lấy người dân làm trung tâm của quản trị xã hội

Một số chỉ tiêu được Hà Nội đặt ra gắn trực tiếp với mức độ an toàn của đời sống xã hội. Thành phố phấn đấu hằng năm giảm 10% số vụ phạm tội về trật tự xã hội; đến năm 2030 có ít nhất 50% địa bàn cấp xã không có ma túy. Cùng với đó là tập trung xử lý 5 điểm nghẽn gồm trật tự đô thị, ùn tắc giao thông, úng ngập, an toàn thực phẩm và ô nhiễm môi trường.

Các mục tiêu này không chỉ được nhìn nhận ở phương diện định lượng, mà còn đặt ra yêu cầu về chất lượng quản trị. Những vấn đề phát sinh từ khu dân cư, xã, phường cần được nhận diện và xử lý ngay từ cơ sở, qua đó hạn chế nguy cơ phát sinh điểm nóng, củng cố trật tự xã hội và nâng cao chất lượng sống.

Tầm nhìn đến năm 2045, Hà Nội hướng tới xây dựng thành công xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển; hình thành vững chắc “trật tự tự thân” của xã hội, xây dựng nền quản trị hiện đại, kiến tạo, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả; bảo đảm an ninh con người toàn diện và hệ thống an sinh xã hội bao trùm, đa tầng, hiện đại, bền vững.

Để hiện thực hóa mục tiêu, Thành phố xác định 9 nhóm nhiệm vụ, giải pháp, trong đó tập trung vào ba khâu đột phá: xây dựng văn hóa thượng tôn pháp luật, văn hóa Đảng, văn hóa công vụ và kỷ cương xã hội; xây dựng con người Thủ đô thời kỳ mới; xây dựng nền quản trị xã hội hiện đại, kiến tạo phát triển từ cơ sở.

Yêu cầu trước hết là tạo chuyển biến về nhận thức và trách nhiệm trong toàn hệ thống chính trị. Chủ trương phải được cụ thể hóa bằng chương trình, kế hoạch và sản phẩm cụ thể; người đứng đầu phải trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo và chịu trách nhiệm về kết quả thực hiện.

Từ quản lý sang quản trị chủ động

Một trong những yêu cầu cốt lõi được thành phố Hà Nội đặt ra là xây dựng văn hóa thượng tôn pháp luật, để chấp hành pháp luật trở thành ý thức tự giác và chuẩn mực ứng xử của mỗi cá nhân, gia đình, cơ quan, doanh nghiệp và cộng đồng. Cán bộ, đảng viên, nhất là người đứng đầu, phải gương mẫu trong chấp hành pháp luật, kỷ luật, kỷ cương và thực thi công vụ.

Cùng với đó, thành phố chú trọng xây dựng con người Thủ đô phát triển toàn diện, có đạo đức, văn hóa, ý thức pháp luật, trách nhiệm xã hội và tinh thần cống hiến. Giáo dục đạo đức, lối sống, văn hóa ứng xử và ý thức công dân được đặt trong mối liên hệ giữa gia đình, nhà trường, cơ quan, đơn vị và cộng đồng dân cư.

Quản trị xã hội cũng được yêu cầu chuyển mạnh theo hướng hiện đại, chủ động và dựa trên dữ liệu. Hà Nội đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trong quản lý, điều hành; đồng thời kiện toàn tổ chức bộ máy, phân định rõ chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền, gắn phân cấp, phân quyền với nguồn lực, kiểm soát quyền lực và trách nhiệm giải trình.

Trong mô hình đó, xã, phường được xác định là tuyến đầu của quản trị xã hội. Chính quyền cơ sở phải gần dân, sát dân, hiểu dân, phục vụ Nhân dân và kịp thời giải quyết những vấn đề phát sinh. Chủ trương, chính sách phải được cụ thể hóa phù hợp từng địa bàn, xác định rõ người chịu trách nhiệm và kết quả đầu ra.

Bảo đảm an ninh con người là một trụ cột quan trọng. Thành phố yêu cầu bảo vệ tính mạng, sức khỏe, tài sản và quyền lợi chính đáng của người dân; chủ động phòng ngừa các nguy cơ về kinh tế, xã hội, môi trường, sức khỏe, không gian mạng và các nguy cơ an ninh truyền thống, phi truyền thống.

Từ tư duy ứng phó, xử lý, Hà Nội hướng tới chủ động phòng ngừa, quản trị rủi ro, lấy phòng ngừa từ sớm, từ xa, từ cơ sở làm nhiệm vụ cơ bản, lâu dài. Cùng với đấu tranh với tội phạm, tệ nạn xã hội và hành vi vi phạm pháp luật, Thành phố chú trọng bảo đảm an ninh, an toàn trên không gian mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Phát triển kinh tế phải đồng hành với tiến bộ, công bằng xã hội, bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng sống. Việc làm, an sinh xã hội, chăm sóc sức khỏe, giáo dục, giảm nghèo, bảo vệ môi trường, thu hẹp khoảng cách phát triển và hỗ trợ nhóm yếu thế được đặt trong tổng thể các nhiệm vụ xây dựng xã hội phát triển.

Trong tổ chức thực hiện, Hà Nội yêu cầu tuân thủ nguyên tắc “6 rõ”: rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền. Người đứng đầu phải chịu trách nhiệm về kết quả tại địa bàn, cơ quan, đơn vị được phân công; khắc phục tình trạng “trên nóng, dưới lạnh”.

Từ những yêu cầu đó, xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh không chỉ là việc tăng cường quản lý hay xử lý vi phạm. Cốt lõi là hình thành phương thức quản trị chủ động, trong đó pháp luật được tôn trọng, chính quyền hoạt động hiệu lực, người dân được bảo đảm an toàn và có điều kiện tham gia vào quá trình xây dựng môi trường sống văn minh. Đây cũng là nền tảng để Hà Nội hướng tới mục tiêu xây dựng Thủ đô “Văn hiến, Văn minh, Hiện đại, Hạnh phúc”, xanh, thông minh, an toàn và đáng sống.

Văn Anh