Người trẻ cần chủ động chăm sóc sức khỏe từ những lựa chọn hàng ngày
Chăm sóc sức khỏe chủ động của người trẻ bắt đầu từ những lựa chọn hàng ngày về dinh dưỡng, vận động, giấc ngủ, sức khỏe tinh thần và tránh các hành vi có nguy cơ, theo các chuyên gia y tế.
Ngày 12/9, tại Ninh Bình, Trung tâm Truyền thông Giáo dục Sức khỏe Trung ương, Bộ Y tế phối hợp với Hiệp hội Bia - Rượu - Nước giải khát Việt Nam (VBA) và Trường Đại học Hoa Lư tổ chức hội thảo về truyền thông kiến thức chăm sóc sức khỏe chủ động cho thanh niên.
Hơn 500 đại biểu, sinh viên và đoàn viên thanh niên tham dự, trao đổi về dinh dưỡng, vận động, sức khỏe thể chất và tinh thần, kỹ năng đọc nhãn sản phẩm và phòng, chống tác hại của rượu, bia.
Chương trình nhằm góp phần triển khai Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân; đồng thời thực hiện kế hoạch của Bộ Y tế về truyền thông phòng, chống tác hại của rượu, bia đến năm 2030.
Từ chữa bệnh sang chủ động giữ sức khỏe
Phát biểu tại hội thảo, ông Vũ Mạnh Cường, Giám đốc Trung tâm Truyền thông Giáo dục Sức khỏe Trung ương, cho rằng cần chuyển từ tư duy tập trung khám, chữa bệnh sang phòng bệnh và chủ động duy trì sức khỏe.
Theo ông, sức khỏe không đơn thuần là cơ thể không có bệnh mà còn là khả năng sống, học tập và làm việc một cách lành mạnh. Người trẻ cần hiểu các yếu tố nguy cơ, nhận biết sớm những dấu hiệu bất thường, điều chỉnh lối sống và tìm đến dịch vụ y tế phù hợp khi cần.
Thông điệp được các chuyên gia nhấn mạnh là thanh niên cần trở thành chủ thể trong chăm sóc sức khỏe của chính mình. Điều này bắt đầu từ những việc hàng ngày như ăn uống hợp lý, vận động thường xuyên, ngủ đủ, quản lý căng thẳng, tiêm chủng, chăm sóc sức khỏe sinh sản an toàn; không sử dụng thuốc lá, thuốc lá điện tử và chủ động tìm kiếm hỗ trợ khi gặp vấn đề về thể chất hoặc tinh thần.
Bà Nghiêm Nguyệt Thu, Phó Chủ tịch Hội Tiết chế Dinh dưỡng Việt Nam, Trưởng khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, cho biết ở người trẻ, cơ thể vẫn tiếp tục củng cố khối xương và khối cơ, trong khi nhu cầu dinh dưỡng thay đổi tùy giới tính và mức độ vận động. Các yếu tố nguy cơ dẫn tới bệnh không lây nhiễm cũng có thể hình thành sớm nếu những thói quen bất lợi kéo dài.
Theo bà Thu, chế độ ăn lành mạnh cần bảo đảm đủ nhu cầu, cân đối các nhóm chất, đa dạng thực phẩm và an toàn. Người trẻ nên ưu tiên rau, trái cây, ngũ cốc ít tinh chế, cá, thịt nạc, trứng, sữa, đậu và các loại hạt; sử dụng nước lọc làm đồ uống chính.
Các loại trà sữa, nước ngọt, nước tăng lực, cà phê nhiều sữa hoặc đường và đồ uống có cồn có thể cung cấp lượng năng lượng dễ bị bỏ qua. Bên cạnh chế độ ăn, duy trì vận động thường xuyên và giảm thời gian ngồi lâu có vai trò quan trọng trong phòng ngừa các nguy cơ sức khỏe.
Đọc nhãn trước khi lựa chọn
Một kỹ năng khác được các chuyên gia khuyến nghị với người trẻ là đọc nhãn sản phẩm trước khi sử dụng.
Bà Nguyễn Thanh Hồng, đại diện Trung tâm Truyền thông Giáo dục Sức khỏe Trung ương, cho biết danh sách thành phần được ghi theo thứ tự từ cao xuống thấp về khối lượng, giúp người tiêu dùng hiểu rõ hơn sản phẩm. Khi đọc nhãn dinh dưỡng, cần chú ý đến khẩu phần, năng lượng, đường, chất béo bão hòa và natri. So sánh thông tin trên cùng một lượng sản phẩm cũng giúp lựa chọn phù hợp hơn, đặc biệt với những thực phẩm, đồ uống được sử dụng thường xuyên.
Theo các chuyên gia, thói quen đọc nhãn còn giúp người tiêu dùng hạn chế việc lựa chọn sản phẩm chỉ dựa vào tên gọi, hình ảnh quảng bá hoặc những thông tin thiếu căn cứ.
Với đồ uống có cồn, người tiêu dùng cần chú ý nồng độ cồn và các thông tin cảnh báo trên nhãn. Hội thảo cũng phổ biến những quy định và khuyến cáo về phòng, chống tác hại của rượu, bia, trong đó người dưới 18 tuổi không uống rượu, bia; phụ nữ mang thai không uống rượu, bia; đã uống rượu, bia không lái xe.
Ông Nguyễn Văn Việt, Chủ tịch VBA, cho biết Hiệp hội và các doanh nghiệp hội viên cam kết tuân thủ pháp luật về phòng, chống tác hại của rượu, bia, đồng thời phối hợp với các cơ quan y tế, tổ chức xã hội trong hoạt động truyền thông nâng cao nhận thức về sức khỏe.
Theo ông, bên cạnh hoạt động sản xuất, kinh doanh, doanh nghiệp có trách nhiệm cùng xã hội nâng cao nhận thức về sử dụng thực phẩm, đồ uống an toàn, phù hợp, đặc biệt với người trẻ.
Các chuyên gia cho rằng kiến thức chỉ thực sự có ý nghĩa khi được chuyển thành hành vi hàng ngày. Với người trẻ, chủ động chăm sóc sức khỏe từ sớm không chỉ giúp phòng ngừa nguy cơ bệnh tật mà còn tạo nền tảng cho học tập, lao động và chất lượng cuộc sống lâu dài.