Cần phân biệt cắt giảm thủ tục với thay đổi chính sách

Minh bạch tiêu chí cấp băng tần trong trường hợp đặc biệt

Thảo luận tại Tổ 13 (gồm Đoàn ĐBQH các tỉnh An Giang và Quảng Trị) sáng 7/8, các đại biểu cơ bản nhất trí với Báo cáo thẩm tra của Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường cũng như dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tần số vô tuyến điện, Luật Viễn thông, Luật Giao dịch điện tử và Luật Chuyển giao công nghệ.

Về sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tần số vô tuyến điện, đại biểu Nguyễn Phương Tuấn bày tỏ đồng tình với đề xuất của Chính phủ về việc kéo dài thời hạn cấp băng tần cho doanh nghiệp nhà nước trực tiếp phục vụ quốc phòng, an ninh từ 3 năm lên 5 năm.

Theo đại biểu, quy định hiện hành yêu cầu các đơn vị thuộc Bộ Quốc phòng, Bộ Công an lập đề án để thí điểm trong thời hạn 3 năm trước khi được cấp phép theo quy trình thông thường. Tuy nhiên, do việc đầu tư, nghiên cứu, triển khai băng tần này cần nguồn lực lớn và thời gian dài, sau 3 năm vẫn chưa hoàn thiện được đề án.

“Sau khi trao đổi với cơ quan soạn thảo, tôi thấy 3 năm là chưa thực hiện được. Vì vậy, trong điều kiện phải kéo dài thời gian, tôi ủng hộ phương án Chính phủ trình là tăng từ 3 năm lên 5 năm”, đại biểu nói.

Cũng liên quan nội dung này, ĐBQH Nguyễn Minh Tâm (Quảng Trị) đề nghị cơ quan soạn thảo cần tiếp tục làm rõ một số quy định liên quan đến cấp băng tần phục vụ quốc phòng, an ninh.

Theo đại biểu, dự thảo Luật quy định trường hợp đặc biệt, băng tần được cấp cho doanh nghiệp nhà nước trực tiếp phục vụ quốc phòng, an ninh với thời hạn không quá 5 năm để phát triển kinh tế kết hợp với nhiệm vụ quốc phòng, an ninh.

Tuy nhiên, các khái niệm “trường hợp đặc biệt” và “phát triển kinh tế kết hợp với nhiệm vụ quốc phòng, an ninh” vẫn mang tính định tính, chưa có tiêu chí cụ thể để xác định phạm vi áp dụng. Điều này có thể dẫn đến cách hiểu, áp dụng khác nhau, ảnh hưởng đến tính minh bạch, khách quan trong quá trình cấp phép.

Vì vậy, đại biểu Nguyễn Minh Tâm đề nghị bổ sung quy định giao Chính phủ quy định chi tiết tiêu chí xác định trường hợp đặc biệt, điều kiện để doanh nghiệp được áp dụng cơ chế này cũng như tiêu chí đánh giá hoạt động phát triển kinh tế kết hợp với nhiệm vụ quốc phòng, an ninh, bảo đảm việc triển khai thống nhất, công khai, minh bạch.

Cân nhắc bỏ cụm từ “gia hạn”

Đối với sửa đổi Luật Giao dịch điện tử, dự thảo Luật đề xuất bỏ các cụm từ “gia hạn” và “thay đổi” trong quy định về cấp phép dịch vụ tin cậy.

Theo đại biểu Nguyễn Phương Tuấn, việc bỏ cụm từ “thay đổi” là phù hợp, bởi trong môi trường điện tử, doanh nghiệp có thể thực hiện cập nhật, thay đổi thông tin trên nền tảng trực tuyến, qua đó giảm bớt thủ tục. Tuy nhiên, đối với đề xuất bỏ cụm từ “gia hạn”, đại biểu đề nghị cần đánh giá kỹ.

Báo cáo thẩm tra của Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường cho biết nội dung này hiện còn hai loại ý kiến. Sau khi lấy ý kiến, đa số thành viên Ủy ban tán thành bỏ cụm từ “gia hạn” tại khoản 4 Điều 28, đồng thời đề nghị Chính phủ khi sửa đổi Nghị định số 23/2025/NĐ-CP quy định thủ tục cấp lại theo hướng đơn giản hơn, rút ngắn thời gian giải quyết, không làm gián đoạn dịch vụ.

Tuy nhiên, đại biểu Nguyễn Phương Tuấn cho rằng, việc bỏ cụm từ “gia hạn” không đơn thuần là cắt giảm một thủ tục hành chính mà liên quan đến cơ chế cấp phép. Theo đó, “gia hạn” là một hình thức cấp phép, giúp doanh nghiệp có thêm lựa chọn khi giấy phép sắp hết hạn, chứ không đơn thuần là một bước thủ tục hành chính cần loại bỏ.

“Nhìn vào bản chất vấn đề, nếu bỏ quy định này thì sẽ tác động vào chính sách chứ không phải cắt giảm thủ tục hành chính”, đại biểu Nguyễn Phương Tuấn nhấn mạnh.

Đại biểu phân tích, giấy phép dịch vụ tin cậy hiện có thời hạn 10 năm. Khi giấy phép sắp hết hạn, cơ chế gia hạn giúp doanh nghiệp có thời gian chuẩn bị hồ sơ, hoàn thiện các điều kiện cần thiết. Nếu bỏ gia hạn và chỉ còn thủ tục cấp lại, doanh nghiệp sẽ gặp nhiều khó khăn hơn.

Theo đại biểu, thủ tục cấp lại thường phức tạp hơn cấp mới do phải đánh giá toàn bộ quá trình hoạt động, mức độ tuân thủ quy định trong thời gian được cấp phép, đồng thời cần có ý kiến của các cơ quan liên quan như Bộ Công an, Ban Cơ yếu Chính phủ do dịch vụ này gắn với vấn đề chữ ký số. Trong khi thủ tục cấp mới có thể hoàn thành trong khoảng 10 ngày, việc cấp lại có thể kéo dài tới cả năm do phải rà soát nhiều điều kiện liên quan.

Cho rằng doanh nghiệp hiện có nhiều lựa chọn khi giấy phép sắp hết hạn, đại biểu Nguyễn Phương Tuấn lo ngại, nếu bỏ cơ chế gia hạn, doanh nghiệp chỉ còn thực hiện thủ tục cấp lại vốn phức tạp và mất nhiều thời gian hơn. “Tôi không hiểu chúng ta đang cắt giảm thủ tục hay đang gia tăng gánh nặng cho doanh nghiệp”, đại biểu nêu vấn đề.

Từ phân tích trên, đại biểu Nguyễn Phương Tuấn cho rằng, không nên bỏ cơ chế gia hạn để buộc doanh nghiệp chuyển sang thủ tục cấp lại giấy phép. Cần chuyển mạnh sang hậu kiểm, để doanh nghiệp hoạt động trên cơ sở các điều kiện đã được cấp phép; trường hợp qua kiểm tra phát hiện vi phạm, cơ quan quản lý có thể xử lý, thậm chí thu hồi giấy phép.

“Không nên thiết kế thêm nhiều hàng rào tiền kiểm, gây khó khăn cho doanh nghiệp, trong khi đã có đầy đủ công cụ để kiểm soát trong quá trình hoạt động”, đại biểu Nguyễn Phương Tuấn phát biểu.

Đan Thanh; Ảnh: Xuân Quý