Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định dự Phiên họp toàn thể lần thứ 9 của Ủy ban Pháp luật và Tư pháp

Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu chủ trì phiên họp.

Tham dự có: các thành viên Ủy ban Pháp luật và Tư pháp; đại diện Thường trực Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban của Quốc hội; Thứ trưởng Bộ Nội vụ Trương Hải Long; Phó Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Văn Tiến; đại diện lãnh đạo tỉnh Quảng Ninh, tỉnh Bắc Ninh và các bộ, ngành liên quan.

Tại phiên họp, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp thẩm tra 3 nội dung: Đề án thành lập thành phố Quảng Ninh; Đề án thành lập 12 phường trực thuộc tỉnh Bắc Ninh và Đề án thành lập thành phố Bắc Ninh; Dự án Nghị quyết thay thế Nghị quyết số 96/2019/QH14 về công tác phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật, công tác của Viện kiểm sát nhân dân, của Tòa án nhân dân và công tác thi hành án.

Trình bày Tờ trình Đề án thành lập thành phố Quảng Ninh, Đề án thành lập 12 phường trực thuộc tỉnh Bắc Ninh và Đề án thành lập thành phố Bắc Ninh, Thứ trưởng Bộ Nội vụ Trương Hải Long cho biết, việc thành lập thành phố Quảng Ninh, thành phố Bắc Ninh và 12 phường thuộc tỉnh Bắc Ninh là cần thiết; tạo tiền đề quan trọng để Quảng Ninh và Bắc Ninh tiếp tục phát triển theo định hướng tại các Nghị quyết, Kết luận của Trung ương, Bộ Chính trị, các Quy hoạch có liên quan đã được các cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Về phương án sắp xếp, Thứ trưởng Trương Hải Long cho biết, thành lập thành phố Quảng Ninh trên cơ sở nguyên trạng diện tích tự nhiên, quy mô dân số và số đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Quảng Ninh hiện nay. Sau khi thành lập, thành phố Quảng Ninh có 6.231,27 km² diện tích tự nhiên, quy mô dân số 1.523.400 người và 54 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 30 phường, 22 xã và 2 đặc khu.

Thành lập 12 phường thuộc tỉnh Bắc Ninh trên cơ sở nguyên trạng toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số của 12 xã (Yên Phong, Tiên Du, Chi Lăng, Phù Lãng, Lương Tài, Gia Bình, Nhân Thắng, Hiệp Hòa, Bố Hạ, Lạng Giang, Kép, Lục Nam).

Thành lập thành phố Bắc Ninh trên cơ sở nguyên trạng diện tích tự nhiên, quy mô dân số và số đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Bắc Ninh (sau khi đã thành lập 12 phường). Sau khi thành lập, thành phố Bắc Ninh có 4.713,75 km2 diện tích tự nhiên, quy mô dân số 3.989.623 người và có 99 đơn vị hành chính cấp xã gồm 54 xã và 45 phường.

Thẩm tra các nội dung này, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp tán thành với sự cần thiết thành lập thành phố Quảng Ninh, thành lập 12 phường thuộc tỉnh Bắc Ninh và thành lập thành phố Bắc Ninh với các lý do như đã nêu trong Tờ trình và các Đề án của Chính phủ. Việc thành lập thành phố Quảng Ninh và thành phố Bắc Ninh đã được Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ Chính trị xem xét, đồng ý về chủ trương.

Ủy ban Pháp luật và Tư pháp nhận thấy, khu vực dự kiến thành lập thành phố Quảng Ninh đã bảo đảm 7/7 tiêu chuẩn và 5/5 điều kiện theo quy định.

Khu vực dự kiến thành lập thành phố Bắc Ninh đã cơ bản bảo đảm các tiêu chuẩn, điều kiện theo quy định. Tuy nhiên, cũng có ý kiến đề nghị, Chính phủ và chính quyền tỉnh Bắc Ninh giải trình thêm về chỉ tiêu thu nhập bình quân đầu người và tốc độ tăng trưởng GRDP của tỉnh Bắc Ninh.

Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cũng nhận thấy, khu vực dự kiến thành lập 12 phường thuộc tỉnh Bắc Ninh cơ bản đáp ứng các tiêu chuẩn, điều kiện theo quy định. Để có cơ sở trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, quyết định, đề nghị cơ quan trình Đề án báo cáo, cung cấp thông tin về các quy hoạch, định hướng về vị trí, chức năng của 12 phường dự kiến được thành lập theo đúng quy định.

Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cũng đề nghị, chính quyền tỉnh Quảng Ninh, tỉnh Bắc Ninh (thành phố Quảng Ninh, thành phố Bắc Ninh sau khi được thành lập) tập trung nguồn lực để phát triển địa phương trở thành các cực tăng trưởng kinh tế, khẩn trương sắp xếp, kiện toàn tổ chức bộ máy theo mô hình chính quyền đô thị bảo đảm tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, phát triển toàn diện các lĩnh vực văn hóa, xã hội, nâng cao chất lượng sống của Nhân dân, để người dân được thụ hưởng thành quả của sự phát triển theo đúng các chỉ đạo, kết luận và quy hoạch của cấp có thẩm quyền.

Phát biểu chỉ đạo tại phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định hoan nghênh Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đã luôn nỗ lực hoàn thành khối lượng lớn công việc, được Lãnh đạo Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đánh giá cao.

Về Đề án thành lập thành phố Quảng Ninh, Phó Chủ tịch Quốc hội cho rằng, các tiêu chuẩn, điều kiện đã cơ bản bảo đảm đầy đủ, hồ sơ chuẩn bị rất kỹ lưỡng. Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cũng đã xem xét rất kỹ và nhận thấy hoàn toàn đủ điều kiện thành lập thành phố Quảng Ninh. Nội dung này Bộ Chính trị cũng đã cho ý kiến và Hội nghị Trung ương 3, khóa XIV vừa qua cũng nhất trí cao.

“Vì vậy, việc Quảng Ninh thành lập thành phố là hoàn toàn đủ điều kiện, tiêu chuẩn theo quy định của pháp luật, ý kiến nghiên cứu của Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cũng hoàn toàn nhất trí”, Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Phó Chủ tịch Quốc hội cũng nêu rõ, theo chủ trương của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 06-NQ/TW về quy hoạch, xây dựng, quản lý và phát triển bền vững đô thị Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 cũng đã đề ra mục tiêu đến năm 2030 phấn đấu là nước ta đạt 50% đô thị hóa. Như vậy, với 34 tỉnh, thành phố hiện nay thì đến năm 2030 sẽ có khoảng 17 đô thị, thành phố. Ngoài tỉnh Quảng Ninh và Bắc Ninh, nhiều địa phương khác cũng đang phấn đấu.

Đối với Đề án thành lập 12 phường trực thuộc tỉnh Bắc Ninh và Đề án thành lập thành phố Bắc Ninh, Phó Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, Trung ương đã có kết luận đồng ý trình Quốc hội xem xét thành lập thành phố Bắc Ninh tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất nếu bảo đảm đủ điều kiện, tiêu chuẩn.

Riêng đối với Đề án thành lập 12 phường trực thuộc tỉnh Bắc Ninh, Phó Chủ tịch Quốc hội cho biết, báo cáo của Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cho thấy còn băn khoăn một số số liệu liên quan đến quy hoạch, dân số. Do đó, đề nghị Chính phủ có giải trình đầy đủ, minh bạch, hoàn thiện hồ sơ; rà soát kỹ lưỡng, cẩn thận, không vội vàng.

Về hiệu lực thi hành, Chính phủ đề xuất Nghị quyết thành lập thành phố Quảng Ninh có hiệu lực từ ngày 1/9/2026. Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị, tỉnh Quảng Ninh khẩn trương chuẩn bị các điều kiện cơ sở, vật chất, bảng tên, con dấu, giấy tờ để bảo đảm tiến độ.

Bên cạnh đó, Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị Chính phủ xem xét kỹ lưỡng thời gian có hiệu lực của các Nghị quyết thành lập 12 phường trực thuộc tỉnh Bắc Ninh và thành lập thành phố Bắc Ninh.

Minh Trang; Ảnh: Phạm Thắng