Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạngBảo đảm quyền lợi ngày càng đầy đủ, thực chất cho người có công và thân nhân
Theo Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH TP. Huế Nguyễn Thị Sửu, việc Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng vào đúng dịp Kỷ niệm 79 năm ngày Thương binh - Liệt sĩ 27/7 có ý nghĩa chính trị, pháp lý và nhân văn hết sức sâu sắc. Đây là sự khẳng định mạnh mẽ rằng truyền thống "Uống nước nhớ nguồn", "Đền ơn đáp nghĩa" không chỉ là giá trị đạo lý của dân tộc mà đã và đang được cụ thể hóa bằng những quyết sách pháp luật thiết thực.
Thể hiện tư duy đổi mới trong hoạch định chính sách xã hội
Ngày 24/7, trong không khí cả nước hướng về kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã ký ban hành Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng (Pháp lệnh số 05/2026/UBTVQH16) với nhiều chính sách mới quan trọng. Chiều 25/7, Văn phòng Chủ tịch nước đã công bố Lệnh của Chủ tịch nước về Pháp lệnh.
Cụ thể, Pháp lệnh đã bổ sung, làm rõ quy định về người có công với cách mạng, khẳng định sự ghi nhận, biểu dương những người có công lao cống hiến, đóng góp cho sự nghiệp cách mạng, đấu tranh giải phóng dân tộc, xây dựng, bảo vệ Tổ quốc và thực hiện nghĩa vụ quốc tế đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền công nhận. Hoàn thiện các điều kiện, tiêu chuẩn xem xét công nhận người có công với cách mạng, bảo đảm chặt chẽ, phù hợp với thực tiễn, ghi nhận đầy đủ, xứng đáng, tôn vinh đúng đối tượng và giải quyết “vướng mắc, tồn đọng” trong thời gian qua. Bổ sung đối tượng được công nhận là người có công và chế độ, chính sách ưu đãi người có công với cách mạng.
Theo Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH TP. Huế Nguyễn Thị Sửu, việc Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng vào đúng dịp Kỷ niệm 79 năm ngày Thương binh - Liệt sĩ 27/7 có ý nghĩa chính trị, pháp lý và nhân văn hết sức sâu sắc. Đây là sự khẳng định mạnh mẽ rằng truyền thống "Uống nước nhớ nguồn", "Đền ơn đáp nghĩa" không chỉ là giá trị đạo lý của dân tộc mà đã và đang được cụ thể hóa bằng những quyết sách pháp luật thiết thực. Việc ban hành pháp lệnh vào thời điểm cả nước hướng về người đã hy sinh, cống hiến cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc thể hiện sự tri ân của Đảng, Nhà nước và Nhân dân không chỉ bằng tình cảm mà bằng những chính sách cụ thể có giá trị pháp lý, bảo đảm quyền lợi ngày càng đầy đủ, thực chất hơn cho người có công và thân nhân của họ.
Việc ban hành Pháp lệnh đúng dịp 27/7 cũng gửi đi một thông điệp rất rõ ràng về quan điểm phát triển của Đảng và Nhà nước trong giai đoạn hiện nay, đó là: phát triển kinh tế phải luôn gắn với tiến bộ, công bằng xã hội, không ai bị bỏ lại phía sau, đặc biệt là những người đã hy sinh, cống hiến cho độc lập, tự do của dân tộc. Điều này thể hiện xuyên suốt qua nhiều chính sách mới như: mở rộng đối tượng được công nhận là người có công; nâng mức chăm sóc thông qua chế độ điều dưỡng hằng năm; bổ sung trợ cấp người phục vụ đối với cán bộ lão thành cách mạng, cán bộ tiền khởi nghĩa; đồng thời xác lập nguyên tắc bảo đảm người có công và gia đình người có công có mức sống từ trung bình khá trở lên so với cộng đồng dân cư nơi cư trú.
Không chỉ vậy, Pháp lệnh được ban hành trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng ta, tiếp tục xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, tinh gọn bộ máy và tổ chức chính quyền địa phương hai cấp. Vì vậy, việc sửa đổi Pháp lệnh không đơn thuần là điều chỉnh kỹ thuật pháp lý, mà còn thể hiện tư duy đổi mới trong hoạch định chính sách xã hội, bảo đảm hệ thống pháp luật đồng bộ với mô hình tổ chức bộ máy mới, đồng thời cũng sẽ tháo gỡ những vướng mắc tồn tại nhiều năm trong công tác xác nhận, công nhận và thực hiện chính sách đối với người có công.
Chuyển mạnh sang "bảo đảm quyền lợi cho đúng đối tượng"
Đặc biệt, trong bối cảnh năm 2026 đất nước đang đẩy mạnh xây dựng nền hành chính hiện đại, chuyển đổi số và cải cách thể chế, việc hoàn thiện chính sách ưu đãi người có công còn góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng và Nhà nước ta. Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH TP. Huế Nguyễn Thị Sửu khẳng định, mỗi chính sách được hoàn thiện không chỉ giải quyết quyền lợi cho từng cá nhân mà còn góp phần tăng cường sự đồng thuận xã hội, bồi đắp khối đại đoàn kết toàn dân tộc và giáo dục truyền thống yêu nước, lòng biết ơn các thế hệ đi trước cho thế hệ trẻ.
Đây cũng là dấu mốc thể hiện bước phát triển mới của chính sách ưu đãi người có công ở Việt Nam từ ghi nhận công lao sang chăm lo toàn diện; từ bảo đảm chế độ sang nâng cao chất lượng cuộc sống; từ giải quyết chính sách sang củng cố niềm tin và khơi dậy sức mạnh của truyền thống "Uống nước nhớ nguồn" trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong kỷ nguyên phát triển mới.
“Tôi nghĩ rằng, điểm đáng chú ý là lần sửa đổi này chuyển mạnh từ tư duy "đủ điều kiện theo hồ sơ" sang "bảo đảm quyền lợi cho đúng đối tượng" trên cơ sở cả chứng cứ pháp lý và căn cứ lịch sử thực tiễn. Đây là một quan điểm rất hay và đưa vào Pháp lệnh rất đúng, trúng thời điểm, góp phần tạo sức lan tỏa mạnh mẽ trong lòng người dân Việt Nam nói chung và người thân của anh hùng liệt sĩ, của những người chiến sĩ đã ngã xuống vì sự nghiệp giải phóng dân tộc nói riêng”, Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH TP. Huế Nguyễn Thị Sửu nhấn mạnh.
Cho rằng, điểm đáng chú ý trong Pháp lệnh là quy định cho phép xem xét công nhận người có công trong trường hợp còn thiếu hồ sơ nhưng có căn cứ lịch sử rõ ràng, Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH TP. Huế nêu rõ, điều này sẽ góp phần giải quyết nhiều trường hợp tồn đọng kéo dài do chiến tranh, do điều kiện hoạt động bí mật hoặc do thất lạc giấy tờ qua thời gian; thể hiện tinh thần nhân văn, công bằng và không để những người thực sự có công phải chịu thiệt thòi chỉ vì những nguyên nhân khách quan của lịch sử.