Bức thư cuối của nữ TNXP Võ Thị Tần trước lúc hy sinh khiến hàng triệu trái tim nghẹn ngào

Giữa hàng nghìn hiện vật đang được lưu giữ tại Khu di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Ngã ba Đồng Lộc (Hà Tĩnh), bức thư viết vội của nữ Thanh niên xung phong (TNXP) Võ Thị Tần, Tiểu đội trưởng Tiểu đội 4, Đại đội 552 Thanh niên xung phong Hà Tĩnh gửi mẹ ngày 19/7/1968 khiến nhiều người phải dừng lại thật lâu. Không chỉ là những dòng tâm sự của một người con gửi về gia đình, bức thư còn là minh chứng sống động cho lý tưởng, lòng yêu nước và tinh thần cống hiến của thế hệ thanh niên Việt Nam trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

Những dòng chữ được viết vội nhưng đầy lạc quan. Nữ TNXP Võ Thị Tần kể với mẹ và em về chiến công vừa đạt được của đơn vị, động viên gia đình yên tâm, đồng thời gửi gắm niềm tin vào ngày đất nước thống nhất. Chị không thể biết rằng, đó cũng là lá thư cuối cùng trước khi chị cùng 9 đồng đội của Tiểu đội 4, Đại đội 552 Thanh niên xung phong anh dũng hy sinh trong trận bom của không quân Mỹ ngày 24/7/1968 tại Ngã ba Đồng Lộc.

Trong thư, chị Tần viết:

"Mẹ kính yêu của con!

Ngày mai chị Thuỷ về nhận thực phẩm sẽ ghé nhà ta, con viết mấy dòng chữ gửi về thăm mẹ.

Mẹ ơi!

Chiều nay, chúng con lại thắng thằng Mỹ một keo nữa. Con kể để mẹ mừng nhé! Trưa nay hàng chục máy bay giặc kéo đến trút bom lên Ngã ba Đồng Lộc. Với yêu cầu nhanh chóng thông đường, mặc dù trời còn sớm nhưng tất cả chúng con đều xông lên mặt đường để kịp thời cứu chữa.

Trong thời gian chúng con làm, máy bay giặc có đến trinh sát, chúng tưởng đâu là đường sá đã bị tan nát vì cơn mưa bom của chúng. Nhưng chúng có mắt cũng như mù, chính lúc đó là lúc đoạn đường đang được nối liền bằng cả tâm hồn và trí lực của chúng con. Trời sẩm tối, những chiếc xe mang nặng tình hậu phương lại bon bánh trên đường ra tiền tuyến. Chúng con vui sướng vẫy chào những chiến sĩ lái xe anh dũng...

Mẹ của con!

Thấy giặc đánh nhiều hơn dạo trước, mẹ chắc lo cho chúng con lắm. Nhưng không, mẹ đừng lo, ở đây vui lắm mẹ ạ. Ban đêm giặc Mỹ thắp đèn để chúng con làm đường. Ban ngày chúng đem bom giết cá để chúng con cải thiện. Bom đạn của chúng có thể làm rung chuyển núi rừng, nhưng không thể làm rung chuyển những trái tim của chúng con.

Mẹ ạ! Thời gian này địch đánh phá ác liệt, nhưng bọn con vẫn tập được nhiều bài hát mới. Quyển sổ mẹ gửi dạo nọ đã gần hết rồi, mẹ gửi thêm cho con ít giấy.

Mẹ! Mới về thăm mẹ đó sao con thấy nhớ mẹ nhiều quá. Con mong mẹ giữ gìn sức khỏe và đừng lo cho con nhiều.

...Thôi mẹ nhé! Con của mẹ, chị của em.

Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, thời gian có thể phủ bụi lên nhiều dấu tích chiến tranh, nhưng không thể làm phai nhòa giá trị của bức thư ấy. Nhiều người lặng im rất lâu trước tủ trưng bày hiện vật, bởi trong từng con chữ là hình ảnh của một thế hệ "quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh", sẵn sàng gác lại tuổi xuân vì độc lập, tự do của dân tộc.

Bà Nguyễn Thị Tứ (60 tuổi đến từ Hà Nội) rưng rưng xúc động: “Mỗi kỷ vật ở đây là một chứng tích sắc nét về lòng dũng cảm, ý chí kiên cường, bất khuất của quân và dân ta, của những nữ thanh niên xung phong, là những năm tháng chiến đấu ác liệt với quân thù. Tôi đã khóc khi đọc dòng thư của liệt sĩ Võ Thị Tần”.

Theo lãnh đạo Ban Quản lý Khu di tích Ngã ba Đồng Lộc và Khu tưởng niệm Lý Tự Trọng, mỗi năm có hàng vạn du khách từ khắp mọi miền đất nước tìm về nơi đây không chỉ để dâng hương, bày tỏ lòng thành kính, tri ân các anh hùng liệt sĩ đã anh dũng chiến đấu, hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, mà còn để lắng nghe những câu chuyện lịch sử được lưu giữ qua từng hiện vật, kỷ vật. Mỗi lá thư, cuốn sổ tay, chiếc bi đông hay vật dụng bình dị đều góp phần tái hiện một thời kỳ chiến đấu gian khổ, giúp người xem cảm nhận sâu sắc hơn về ý chí kiên cường, tinh thần quả cảm và sự hy sinh to lớn của quân và dân ta trong những năm tháng kháng chiến.

Cũng theo lãnh đạo Khu di tích, việc bảo tồn và phát huy giá trị các hiện vật không đơn thuần là gìn giữ ký ức chiến tranh, mà còn là cách truyền lửa truyền thống cách mạng cho các thế hệ hôm nay và mai sau. Những kỷ vật tưởng chừng lặng im ấy lại mang sức mạnh đặc biệt, góp phần bồi đắp lòng yêu nước, lý tưởng sống, ý thức trách nhiệm đối với cộng đồng và nhắc nhở mỗi người về cái giá vô cùng lớn lao của nền hòa bình, độc lập mà đất nước đang có.

Xuân Sinh