Thảo luận tại hội trường Kỳ họp thứ Tư, HĐND tỉnh Nghệ An Khóa XIXXử lý dứt điểm vướng mắc tại các dự án trọng điểm

Khơi thông nguồn lực, xử lý những vướng mắc cụ thể

Thảo luận tại hội trường Kỳ họp thứ Tư, các đại biểu tập trung vào tình hình kinh tế - xã hội 6 tháng đầu năm, nhiệm vụ những tháng còn lại và các dự thảo nghị quyết trình kỳ họp.

Đại biểu Trần Anh Sơn kiến nghị tháo gỡ những vướng mắc vượt thẩm quyền địa phương, tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận vốn. Theo đại biểu, doanh nghiệp thuê đất của Nhà nước không được thế chấp QSDĐ, trong khi phải bỏ nguồn kinh phí lớn cho bồi thường, GPMB nhưng khoản tiền này chưa thể sử dụng làm tài sản bảo đảm vay vốn.

Bên cạnh đó, nhiều doanh nghiệp cổ phần hóa từ doanh nghiệp nhà nước có tài sản hình thành từ trước nhưng thiếu quy hoạch chi tiết 1/500 hoặc hồ sơ thiết kế được phê duyệt, nên chưa được ghi nhận trên Giấy chứng nhận QSDĐ, ảnh hưởng đến khả năng thế chấp, tiếp cận vốn.

Trao đổi về nội dung này, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hoàng Quốc Việt cho biết, theo quy định hiện hành, doanh nghiệp thuê đất trả tiền hằng năm không được thế chấp Quyền sử dụng đất. Nhiều tài sản xây dựng từ lâu nhưng hồ sơ pháp lý không đầy đủ cũng chưa đủ điều kiện ghi nhận trên Giấy chứng nhận.

Theo Luật Đất đai năm 2013, trong một số trường hợp, tài sản của doanh nghiệp nhà nước xây dựng trên đất thuê trả tiền hằng năm có thể được xem xét ghi nhận nếu phù hợp quy hoạch, bảo đảm điều kiện về phòng cháy, chữa cháy và đủ điều kiện tồn tại. Tuy nhiên, Luật Đất đai năm 2024 không còn quy định nội dung này.

Qua rà soát, số doanh nghiệp gặp vướng mắc không nhiều. Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường đề nghị doanh nghiệp phản ánh cụ thể để Sở tham mưu UBND tỉnh xem xét, xử lý trong phạm vi thẩm quyền; đồng thời kiến nghị Chính phủ, Bộ Nông nghiệp và Môi trường nghiên cứu tháo gỡ trong quá trình sửa đổi, hoàn thiện pháp luật đất đai.

Từ góc độ tăng trưởng, đại biểu Hoàng Văn Bộ đề nghị làm rõ hơn các giải pháp duy trì tốc độ tăng trưởng cao trong 6 tháng cuối năm; tập trung phát huy năng lực các nhà máy, tháo gỡ khó khăn cho khu vực kinh tế tư nhân và xử lý các dự án tồn đọng.

Giám đốc Sở Tài chính Trịnh Thanh Hải cho biết, công nghiệp và xây dựng 6 tháng đầu năm tăng trên 14%, riêng công nghiệp tăng 18,22%, tiếp tục là động lực quan trọng của tăng trưởng. Mục tiêu GRDP năm 2026 từ 10,5% - 11,5% được đặt ra trong yêu cầu thực hiện mục tiêu tăng trưởng bình quân trên 12%/năm của cả giai đoạn.

Theo Giám đốc Sở Tài chính, thời gian còn lại của năm không nhiều, tỉnh phải khai thác tối đa năng lực sản xuất hiện có, bám sát, hỗ trợ các nhà máy, doanh nghiệp hiện hữu; thúc đẩy những dự án đã hoàn thành xây dựng sớm đi vào vận hành. Giải ngân vốn đầu tư công cũng là giải pháp then chốt để khơi thông nguồn lực, tạo đà tăng tốc cho nền kinh tế.

Bài toán nguồn lực được đặt ra đối với giao thông nông thôn khi toàn tỉnh hiện có 35 xã không có nguồn thu từ đất. Giám đốc Sở Tài chính cho biết, các hạng mục sửa chữa, bảo dưỡng nhỏ cần sử dụng nguồn chi thường xuyên của cấp xã; với công trình quy mô lớn, vượt khả năng cân đối của địa phương, tỉnh sẽ rà soát, ưu tiên bố trí nguồn lực hỗ trợ.

Giám đốc Sở Xây dựng Phạm Hồng Quang cho rằng, hạn chế trong quản lý, duy tu giao thông nông thôn không chỉ do thiếu kinh phí, mà còn liên quan đến mức độ quan tâm của chính quyền cơ sở. Các địa phương cần chủ động xây dựng kế hoạch bảo dưỡng, bố trí nguồn lực và huy động cộng đồng tham gia bảo vệ công trình.

Liên quan đến Đại lộ Vinh - Cửa Lò, ngành xây dựng sẽ nghiên cứu điều chỉnh chu kỳ đèn tín hiệu theo lưu lượng phương tiện, ứng dụng “làn sóng xanh” để giảm thời gian chờ tại các nút giao; về lâu dài, xem xét đầu tư hệ thống camera giao thông thông minh nhằm tối ưu điều khiển tín hiệu.

Tại phiên thảo luận, các vấn đề về thủy sản, tổ chức bộ máy và chuyển đổi số cũng được làm rõ. Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hoàng Quốc Việt cho biết, kinh tế thủy sản có đóng góp quan trọng cho xuất khẩu của tỉnh. Trước tình trạng nhiều luồng lạch, cảng cá bị bồi lắng, tỉnh đang phối hợp với các bộ, ngành và tổ chức quốc tế huy động nguồn lực nạo vét các khu vực trọng điểm như Lạch Cờn, Lạch Vạn, Lạch Quèn.

Giám đốc Sở Nội vụ Nguyễn Viết Hưng cho biết, tỉnh đang nghiên cứu chính sách đối với một số chức danh cấp phó, ủy viên thường vụ các đoàn thể cấp xã và phó chi hội thôn, xóm. Đồng thời, Sở Nội vụ phối hợp với Ban Tổ chức Tỉnh ủy tham mưu phân bổ, điều tiết 68.578 chỉ tiêu biên chế được Trung ương giao, ưu tiên các địa bàn rộng, đông dân và có khối lượng thủ tục hành chính lớn.

Về đồng bộ hệ thống thông tin, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Nguyễn Quý Linh cho biết, tình trạng thiếu liên thông xuất phát từ việc nhiều hệ thống do các bộ, ngành xây dựng riêng. Tỉnh đang phối hợp từng bước tích hợp, kết nối hệ thống thông tin của cơ quan Đảng và chính quyền theo định hướng điều phối thống nhất của Trung ương.

Siết trách nhiệm người đứng đầu

Phát biểu tại phiên thảo luận, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Võ Trọng Hải thẳng thắn chỉ rõ những tồn tại cần tập trung khắc phục: Áp lực thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số; giải ngân đầu tư công còn chậm; GPMB tiếp tục là điểm nghẽn; xử lý các vấn đề đất đai, tài nguyên, khoáng sản và tài sản công chưa đáp ứng yêu cầu; vận hành chính quyền địa phương hai cấp còn khó khăn; một số thủ tục hành chính còn rườm rà, tình trạng né tránh, đùn đẩy, e ngại trách nhiệm vẫn tồn tại...

Trước yêu cầu đó, UBND tỉnh sẽ rà soát, cập nhật kịch bản tăng trưởng, giao chỉ tiêu, nhiệm vụ cụ thể cho từng ngành, lĩnh vực, địa phương; phân công các Phó Chủ tịch UBND tỉnh theo dõi từng địa bàn, quyết tâm hoàn thành mục tiêu tăng trưởng GRDP năm 2026 từ 10,5% - 11,5%.

Trọng tâm điều hành là thúc đẩy công nghiệp - xây dựng; tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh các dự án đầu tư, công trình trọng điểm, giải ngân vốn đầu tư công; phát triển thương mại, du lịch, dịch vụ và xuất khẩu. Đối với nông nghiệp, yêu cầu đặt ra là chủ động sản xuất, phòng, chống cháy rừng, thiên tai; phát triển liên kết, hỗ trợ tiêu thụ và thu hút doanh nghiệp đầu tư chế biến.

Xác định đầu tư công là một động lực quan trọng của tăng trưởng, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu tăng tốc giải ngân, phấn đấu đạt 100% kế hoạch vốn năm 2026. Năm tổ công tác do 5 Phó Chủ tịch UBND tỉnh làm tổ trưởng sẽ trực tiếp tháo gỡ khó khăn, đôn đốc tiến độ, rà soát điều chỉnh và điều chuyển kế hoạch vốn.

Đặc biệt, Chủ tịch UBND tỉnh Võ Trọng Hải cho biết, Thường trực Tỉnh ủy đã thống nhất áp dụng chế tài “3 không” gắn trách nhiệm người đứng đầu: “Không hoàn thành, không giữ vị trí, không tiếp tục phân công nhiệm vụ tương đương”... Cùng với đó là cơ chế “giải quyết ngay trong ngày, dứt điểm ngay trong tuần” đối với các thủ tục đầu tư, đất đai, giải phóng mặt bằng.

Một nhiệm vụ trọng tâm nữa là xử lý dứt điểm vướng mắc tại các dự án trọng điểm, nhất là công tác bồi thường, GPMB và nguồn cung vật liệu xây dựng. Các dự án LNG Quỳnh Lập, cao tốc Vinh - Thanh Thủy, Cảng nước sâu Cửa Lò, Khu kinh tế Đông Nam, các khu công nghiệp VSIP, WHA, Hoàng Thịnh Đạt tiếp tục được tập trung chỉ đạo; các trường nội trú liên cấp tại xã biên giới giai đoạn 1 phải hoàn thành trước ngày 30/8/2026 để phục vụ năm học mới.

“Các dự án trọng điểm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội; do đó phải được ưu tiên chỉ đạo, xử lý linh hoạt, kịp thời, bảo đảm tiến độ, chất lượng và đúng quy định pháp luật”, Chủ tịch UBND tỉnh nhấn mạnh.

Trong lĩnh vực tài chính - ngân sách, tỉnh phấn đấu thu ngân sách 35.000 tỷ đồng; đẩy nhanh đấu giá QSDĐ và xử lý trụ sở, tài sản công dôi dư, tránh lãng phí.

Quy hoạch tỉnh sau điều chỉnh sẽ được cụ thể hóa bằng các chương trình, đề án, dự án; quy hoạch chung cấp xã và các quy hoạch phân khu đô thị phải được đẩy nhanh trong năm 2026. Tỉnh cũng tập trung triển khai Đề án chỉnh trang đô thị với nguồn lực khoảng 1.700 tỷ đồng, trước mắt ưu tiên nâng cấp một số tuyến đường và hệ thống tiêu thoát nước, chống ngập trên địa bàn thành phố Vinh cũ.

Trên lĩnh vực đất đai, tài nguyên, khoáng sản, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu đẩy nhanh đăng ký, biến động đất đai, cấp Giấy chứng nhận QSDĐ; hoàn thành cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai trước ngày 31/12/2026. Công tác quản lý khoáng sản phải được rà soát đồng bộ từ quy hoạch, thăm dò, khai thác đến chế biến, tiêu thụ và bảo vệ tài nguyên chưa khai thác.

Đối với vận hành chính quyền địa phương hai cấp, UBND tỉnh sẽ tiếp tục hoàn thiện cơ chế phối hợp, quy trình giải quyết công việc; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm tra, giám sát và nâng cao năng lực thực thi ở cơ sở. Những khó khăn về tổ chức bộ máy, cán bộ, thủ tục hành chính và quy trình xử lý công việc cấp xã phải được tháo gỡ kịp thời.

Cùng với đó, cải cách hành chính, chuyển đổi số tiếp tục được đẩy mạnh theo hướng cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục; tăng xử lý hồ sơ trực tuyến, công khai tiến độ, giảm thời gian và chi phí cho người dân, doanh nghiệp.

“Đã nhận diện được điểm nghẽn thì phải tháo gỡ; đã giao nhiệm vụ thì phải rõ trách nhiệm; đã cam kết tiến độ thì phải có kết quả cụ thể. Không để tình trạng nhận diện rất đúng nhưng xử lý chậm; nói nhiều nhưng chuyển biến ít; giao việc nhưng không rõ trách nhiệm”, ông Võ Trọng Hải nhấn mạnh.

Ghi nhận các ý kiến sâu sát, phản ánh đúng kiến nghị của cử tri, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Hoàng Nghĩa Hiếu đánh giá cao định hướng điều hành của Chủ tịch UBND tỉnh đối với nhiệm vụ 6 tháng cuối năm và giai đoạn tiếp theo.

Các đại biểu cơ bản thống nhất với 10 nhóm nhiệm vụ, giải pháp và 23 dự thảo nghị quyết; đồng thời đề nghị cụ thể hóa lộ trình, bố trí nguồn lực phù hợp, tăng kiểm tra, đôn đốc, thúc đẩy giải ngân đầu tư công, tháo gỡ vướng mắc trong vận hành chính quyền địa phương hai cấp, cải cách hành chính và chuyển đổi số.

“HĐND tỉnh sẽ luôn đồng hành; đồng thời theo dõi, giám sát chặt chẽ mọi hoạt động điều hành của UBND tỉnh”, Chủ tịch HĐND tỉnh Hoàng Nghĩa Hiếu nhấn mạnh.

Diệp Anh