500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩTừ chủ trương lớn đến quyết tâm hành động
Hơn nửa thế kỷ sau ngày đất nước thống nhất, vẫn còn hàng nghìn liệt sĩ chưa xác định được danh tính, nhiều gia đình chưa nguôi nỗi mong mỏi tìm lại người thân đã ngã xuống vì độc lập, tự do của dân tộc. Triển khai “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, tỉnh Phú Thọ đang huy động sức mạnh của cả hệ thống chính trị, ứng dụng khoa học công nghệ hiện đại với mục tiêu sớm đưa những anh hùng liệt sĩ trở về với tên tuổi, quê hương và gia đình.
Huy động tối đa nguồn lực, phối hợp tổ chức thực hiện
Theo thống kê, toàn tỉnh Phú Thọ có 38.607 liệt sĩ. Qua khảo sát tại 292 nghĩa trang liệt sĩ và các đài tưởng niệm có mộ liệt sĩ trên địa bàn, có 28.805 phần mộ liệt sĩ đang được quản lý, trong đó, 4.834 phần mộ tại 131 nghĩa trang thuộc 69 xã, phường cần khai quật, lấy mẫu xác định danh tính bằng phương pháp giám định ADN. Bên cạnh đó, kết quả kết luận địa bàn và lập bản đồ tìm kiếm hài cốt liệt sĩ cho thấy, toàn tỉnh vẫn còn 1.385 thông tin liệt sĩ hy sinh, an táng ban đầu trên địa bàn cần tiếp tục xác minh, tìm kiếm và quy tập.
Hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2027), thực hiện chỉ đạo của Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, Đảng ủy, Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh đã chủ động tham mưu Tỉnh ủy, UBND tỉnh và Ban Chỉ đạo tỉnh về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ ban hành nhiều văn bản lãnh đạo, chỉ đạo nhằm tổ chức triển khai hiệu quả các nội dung của chiến dịch. Trong đó, Ban Chỉ đạo đã ban hành Kế hoạch số 68 ngày 11/5/2026 về việc triển khai thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” trên địa bàn trong thời gian từ ngày 15/3/2026 đến ngày 27/7/2027.
Xác định đây là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng, Ban Chỉ đạo tỉnh yêu cầu các sở, ngành, địa phương huy động tối đa nguồn lực, phối hợp chặt chẽ trong quá trình tổ chức thực hiện, bảo đảm nguyên tắc “6 rõ”: rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền; gắn trách nhiệm người đứng đầu với kết quả thực hiện nhiệm vụ. Đồng thời, thường xuyên kiểm tra, đôn đốc tháo gỡ khó khăn, vướng mắc nhằm bảo đảm các nhiệm vụ của chiến dịch được triển khai đồng bộ, đúng tiến độ, chất lượng, hiệu quả và an toàn tuyệt đối trên phạm vi toàn tỉnh.
Sau hơn ba tháng triển khai, tính đến ngày 5/7, các lực lượng đã tổ chức khai quật 795 phần mộ tại 23 nghĩa trang liệt sĩ, thu nhận và bàn giao 732 mẫu hài cốt liệt sĩ phục vụ công tác giám định ADN. Kết quả bước đầu cho thấy sự chủ động, quyết tâm của cả hệ thống chính trị trong việc đẩy nhanh tiến độ xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin, đáp ứng yêu cầu của Chiến dịch.
Khi trách nhiệm được cụ thể hóa từ cơ sở
Theo kế hoạch, tỉnh Phú Thọ sẽ tổ chức lấy mẫu phục vụ giám định ADN đối với 4.834 phần mộ liệt sĩ tại 131 nghĩa trang liệt sĩ theo 2 giai đoạn. Trong đó, giai đoạn 1 tập trung lấy mẫu đối với 4.539 phần mộ chưa xác định được danh tính tại 126 nghĩa trang; giai đoạn 2 thực hiện đối với 295 phần mộ còn thiếu một phần thông tin tại 35 nghĩa trang. Những con số ấy cho thấy quy mô và khối lượng công việc rất lớn mà Phú Thọ đang triển khai, giúp những người đã hy sinh được trở về với tên tuổi, quê hương và gia đình của mình.
Là một trong ba địa phương triển khai thí điểm Chiến dịch, xã Hoàng An đang nỗ lực thực hiện đồng bộ các phần việc phục vụ công tác khai quật, lấy mẫu ADN đối với 36 phần mộ liệt sĩ chưa xác định danh tính. Theo Phó Chủ tịch UBND xã Nguyễn Xuân Hương, ngay khi triển khai, xã đã thực hiện nhiệm vụ theo phương châm "6 rõ", gắn trách nhiệm cụ thể với từng lực lượng, từng phần việc. Cùng với công tác khai quật, lấy mẫu ADN, địa phương đẩy mạnh tuyên truyền, rà soát, xác minh thông tin liên quan đến liệt sĩ và bảo đảm các điều kiện cần thiết để quá trình triển khai diễn ra đúng tiến độ.
Trước đó, Nghĩa trang liệt sĩ xã Phù Ninh cũng được lựa chọn làm điểm để Ban Chỉ đạo tỉnh kiểm nghiệm thực tế quy trình lấy mẫu, bàn giao mẫu và số hóa thông tin hài cốt liệt sĩ trước khi triển khai trên diện rộng. Thực tế cho thấy, mặc dù nhiều phần mộ đã trải qua nhiều lần tôn tạo, kết cấu phức tạp nhưng các lực lượng tham gia vẫn thực hiện đúng quy trình chuyên môn, bảo đảm an toàn, chính xác, giữ gìn sự tôn nghiêm đối với các anh hùng liệt sĩ và hoàn thành theo kế hoạch.
Từ nay đến trước ngày 30/4/2027, tỉnh Phú Thọ đặt mục tiêu hoàn thành việc lấy mẫu sinh phẩm đối với toàn bộ các phần mộ liệt sĩ chưa xác định thông tin tại các nghĩa trang trên địa bàn. Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh cùng các cơ quan thành viên xác định sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ, khẩn trương rà soát, chuẩn bị chu đáo về cả con người lẫn cơ sở vật chất, trang thiết bị chuyên dụng phục vụ cho công tác khai quật, bảo quản và số hóa. Quá trình thực hiện phải bảo đảm tuyệt đối chặt chẽ, khoa học, đúng quy trình chuyên môn, giữ gìn sự tôn nghiêm đối với hài cốt liệt sĩ và nghĩa trang liệt sĩ, tuyệt đối không để xảy ra sai sót, thất lạc sinh phẩm. Đồng thời, công tác bảo mật thông tin phải được đặt lên hàng đầu nhằm giảm thiểu nguy cơ lẫn mẫu, tuân thủ nguyên tắc cốt lõi: một hài cốt, tại một thời điểm, chỉ mở một vị trí thao tác.