Đoàn khảo sát của Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại làm việc với Tổng công ty Tân cảng Sài Gòn

Nghiên cứu cơ chế cho phép kết nối Hệ thống định danh và xác thực điện tử quốc gia

Phó Tư lệnh Binh đoàn 20, Phó Tổng Giám đốc Tổng công ty Tân Cảng Sài Gòn, Thượng tá Nguyễn Phương Nam cho biết, đơn vị đã tập trung triển khai các quy định của pháp luật về định danh, xác thực điện tử và an ninh dữ liệu gắn với nhiệm vụ chuyển đổi số, quản trị doanh nghiệp và bảo đảm an toàn thông tin.

Công tác chỉ đạo, quán triệt được thực hiện thường xuyên đến các cơ quan, đơn vị. Hệ thống quy chế, quy định, quy trình nội bộ về quản lý tài khoản, phân quyền truy cập, xác thực người dùng, sử dụng chữ ký số, hóa đơn điện tử và giao dịch điện tử được rà soát, cập nhật và triển khai đồng bộ trong toàn Tổng công ty.

Tuy nhiên, do đặc thù hoạt động sản xuất, kinh doanh và yêu cầu quản lý chuyên ngành, vẫn còn một số khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai các quy định về định danh, xác thực điện tử và an ninh dữ liệu.

Cụ thể, là đơn vị trực thuộc Bộ Quốc phòng, việc triển khai các giải pháp công nghệ mới phải tuân thủ nghiêm các quy định về bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng. Trong khi đó, việc ứng dụng các giải pháp bảo vệ dữ liệu hiện đại, nhất là trên nền tảng điện toán đám mây, vẫn đang được nghiên cứu, hoàn thiện cơ chế quản lý trong khối doanh nghiệp quân đội nên chưa thể triển khai đồng bộ.

Đối với công tác định danh và xác thực điện tử, các hệ thống của Tổng công ty hiện chủ yếu dựa trên dữ liệu do người sử dụng cung cấp và cơ chế xác thực nội bộ; việc kết nối với Hệ thống định danh và xác thực điện tử quốc gia chưa được triển khai. Bên cạnh đó, dữ liệu khách hàng, doanh nghiệp, đơn vị vận tải và lái xe được hình thành từ nhiều nguồn, trong khi công tác liên thông với các hệ thống bên ngoài còn phụ thuộc vào khả năng chia sẻ dữ liệu và tiêu chuẩn kết nối của các đối tác, ảnh hưởng đến quá trình đối chiếu, chuẩn hóa và xác thực tự động.

Để tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp trong quá trình chuyển đổi số, ứng dụng giao dịch điện tử và bảo đảm an toàn dữ liệu, Tổng công ty Tân cảng Sài Gòn kiến nghị tiếp tục hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, cơ chế quản lý và hạ tầng kỹ thuật về định danh, xác thực điện tử và an ninh dữ liệu.

Đồng thời nghiên cứu cơ chế cho phép các tổ chức, doanh nghiệp được kết nối, khai thác có kiểm soát các dịch vụ xác thực từ Hệ thống định danh và xác thực điện tử quốc gia nhằm hỗ trợ xác minh thông tin cá nhân, tổ chức, nâng cao độ tin cậy của các giao dịch điện tử và giảm thiểu nguy cơ giả mạo danh tính trên môi trường số.

Làm rõ phạm vi, thời điểm và chủ thể định danh hàng hóa

Qua khảo sát thực tế tại đơn vị, thành viên Đoàn khảo sát nhận thấy, hoạt động tại cảng không chỉ đơn thuần là hoạt động logistics, bốc xếp hay lưu thông hàng hóa mà có mối liên hệ chặt chẽ với công tác quản lý dữ liệu và chia sẻ dữ liệu giữa nhiều cơ quan, ngành và chủ thể có liên quan. Một container hàng hóa trong suốt quá trình vận chuyển, thông quan và lưu thông chịu sự điều chỉnh của nhiều quy định pháp luật, đồng thời phát sinh nhu cầu trao đổi, khai thác dữ liệu giữa nhiều cơ quan quản lý.

Đối với việc mở rộng phạm vi định danh điện tử đối với hàng hóa trong dự thảo Luật Định danh và xác thực điện tử, thành viên Đoàn khảo sát đề nghị nghiên cứu, làm rõ thêm về sự cần thiết của việc mở rộng phạm vi định danh điện tử đối với hàng hóa.

Qua khảo sát cho thấy, hàng hóa hiện nay, đặc biệt là hàng hóa xuất nhập khẩu, đã được quản lý thông qua các mã định danh và hệ thống quản lý chuyên ngành của cơ quan Hải quan. Do đó, cần làm rõ giá trị gia tăng, mục tiêu quản lý và sự khác biệt giữa cơ chế định danh điện tử theo dự thảo luật với hệ thống định danh hiện hành, tránh chồng chéo, trùng lặp trong quản lý.

Nhiều ý kiến cũng cho rằng, cần xác định rõ thời điểm thực hiện định danh và chủ thể thực hiện định danh đối với hàng hóa. Cụ thể, cần làm rõ việc định danh được thực hiện trước hay sau thông quan; đối với hàng hóa nhập khẩu, việc định danh được thực hiện khi hàng còn ở nước ngoài hay sau khi hàng vào lãnh thổ Việt Nam. Xác định rõ chủ thể có thẩm quyền thực hiện định danh trong bối cảnh dự thảo luật định hướng kết hợp giữa cơ quan nhà nước và các tổ chức được xã hội hóa thực hiện một số hoạt động định danh.

Bên cạnh đó, đối với hàng hóa nhập khẩu, cần nghiên cứu cơ chế tiếp nhận, chia sẻ và khai thác dữ liệu định danh từ nước ngoài hoặc từ các chủ thể có liên quan trước khi hàng hóa cập cảng Việt Nam, nhằm phục vụ công tác quản lý sớm, nâng cao hiệu quả phòng ngừa gian lận thương mại, ngăn chặn tình trạng hàng hóa không xác định được chủ sở hữu hoặc các hành vi vi phạm pháp luật khác.

Kết luận cuộc làm việc, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại, Trung tướng Nguyễn Minh Đức ghi nhận và đánh giá cao những ý kiến, kiến nghị của Tổng công ty Tân Cảng Sài Gòn. Phó Chủ nhiệm Ủy ban nhấn mạnh, với vai trò là doanh nghiệp khai thác cảng và logistics hàng đầu Việt Nam, nắm giữ thị phần lớn cùng hệ thống dữ liệu liên quan đến hoạt động xuất nhập khẩu, tuyến vận tải biển, lịch trình tàu và nhiều thông tin quan trọng khác, dữ liệu của Tân Cảng có tính chất cốt lõi, quan trọng, cần được nghiên cứu, đánh giá đầy đủ trong quá trình hoàn thiện các dự thảo Luật.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục nghiên cứu, tiếp thu các ý kiến tại buổi khảo sát; thường xuyên cập nhật các phiên bản dự thảo và gửi lại các cơ quan, đơn vị đã tham gia góp ý để bảo đảm quá trình hoàn thiện dự luật được thực hiện xuyên suốt, thống nhất và phát huy tối đa ý kiến từ thực tiễn.

Đồng thời, đề nghị các thành viên Đoàn khảo sát tiếp tục nghiên cứu sâu các nội dung được phân công, phối hợp chặt chẽ với cơ quan soạn thảo và cơ quan thẩm tra để hoàn thiện dự thảo luật, bảo đảm các quy định rõ ràng, khả thi, thống nhất trong áp dụng.

Tin, ảnh: Hoa Lê