Vốn xanh AgribankBài cuối: Từ cam kết ESG đến nâng năng lực ngân hàng xanh

Xây nền cho ngân hàng xanh

Trong tháng 5/2026, Agribank, Ngân hàng Phát triển châu Á và Công ty TNHH PwC Việt Nam đã phối hợp tổ chức Lễ khởi động Chương trình "Hỗ trợ nâng cao năng lực ngân hàng xanh tại Agribank" trong khuôn khổ hỗ trợ kỹ thuật TA10094-VIE: Thúc đẩy tài chính toàn diện và tài trợ khí hậu.

Đây là bước triển khai quan trọng trong quá trình hiện thực hóa chiến lược ESG, thúc đẩy tài chính xanh và phát triển bền vững tại Agribank. Với vai trò là ngân hàng thương mại 100% vốn nhà nước, có mạng lưới rộng khắp cả nước và giữ vị trí chủ lực trong đầu tư cho nông nghiệp, nông thôn, Agribank có lợi thế đặc biệt trong việc lan tỏa dòng vốn xanh đến các khu vực sản xuất, kinh doanh và cộng đồng dân cư.

Theo bà Susan Lim, Trưởng Ban Điều hành Hoạt động Quốc gia ADB, trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy mục tiêu phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050, vai trò của khu vực tài chính ngày càng trở nên quan trọng. Việt Nam đồng thời là một trong những quốc gia chịu tác động lớn của biến đổi khí hậu, do đó nhu cầu về tài chính xanh và tài chính bền vững sẽ tiếp tục gia tăng. Việc ban hành Danh mục Phân loại xanh quốc gia đầu tiên vào tháng 7.2025 cũng tạo nền tảng quan trọng cho việc phân loại các dự án xanh và mở rộng khả năng tiếp cận nguồn tài chính xanh.

Với Agribank, chương trình hỗ trợ kỹ thuật cùng ADB và PwC không chỉ mang tính đào tạo hay tư vấn đơn lẻ. Đây là quá trình rà soát toàn diện để nhận diện khoảng cách, xác định nhu cầu ưu tiên, xây dựng kế hoạch hành động và từng bước hoàn thiện năng lực triển khai tài chính xanh phù hợp với thực tiễn hoạt động của ngân hàng. Chương trình tập trung vào các nội dung như đánh giá chênh lệch về tài chính xanh, xây dựng kế hoạch hành động, hỗ trợ cải thiện hệ thống, kỹ năng và năng lực nội bộ cho Agribank. Qua đó, ngân hàng có thêm điều kiện để chuyển hóa các cam kết chiến lược về ESG thành những hành động cụ thể, có thể đo lường, giám sát và triển khai trong toàn hệ thống.

Tuy nhiên, Chương trình hỗ trợ kỹ thuật được triển khai trong bối cảnh ngành ngân hàng đang đứng trước nhiều yêu cầu mới liên quan đến phát triển bền vững, quản trị rủi ro khí hậu và chuyển đổi xanh. Các ngân hàng không chỉ cần phân bổ vốn cho các hoạt động kinh tế xanh hơn, mà còn phải nhận diện, đo lường và quản lý các rủi ro tài chính liên quan đến khí hậu trong danh mục tín dụng và Agribank cũng không ngoại lệ!

Tập trung cho ba trụ cột chuyển đổi xanh

Theo định hướng triển khai, PwC, ADB và Agribank sẽ phối hợp đánh giá hiện trạng, xác định chênh lệch và các lĩnh vực ưu tiên, từ đó xây dựng lộ trình nâng cao năng lực tài chính xanh phù hợp với điều kiện thực tiễn của Agribank cũng như bối cảnh pháp lý tại Việt Nam.

Chương trình tập trung vào 3 trụ cột chính: Chiến lược và quản trị; quản lý rủi ro và quy trình; sản phẩm và hệ thống dữ liệu. Đây là 3 cấu phần cốt lõi nếu muốn tài chính xanh không chỉ là một nhóm sản phẩm riêng biệt, mà trở thành một phần trong phương thức vận hành của ngân hàng.

Ở trụ cột chiến lược và quản trị, yêu cầu đặt ra là tích hợp định hướng ESG vào mô hình quản trị, kế hoạch kinh doanh và cơ chế đánh giá hiệu quả hoạt động. Với ngân hàng có quy mô lớn, mạng lưới rộng như Agribank, việc thống nhất nhận thức và phương thức triển khai trong toàn hệ thống có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Ở trụ cột quản lý rủi ro và quy trình, ngân hàng cần từng bước nhận diện các rủi ro môi trường, xã hội và khí hậu trong hoạt động cấp tín dụng. Điều này đòi hỏi không chỉ quy trình thẩm định phù hợp mà còn cần công cụ đánh giá, cơ sở dữ liệu, năng lực cán bộ và cơ chế giám sát sau cho vay.

Ở trụ cột sản phẩm và dữ liệu, ngân hàng cần phát triển các sản phẩm tài chính xanh phù hợp với nhu cầu thị trường, đồng thời xây dựng hệ thống thông tin đủ tin cậy để phân loại, theo dõi, đo lường và báo cáo hiệu quả xanh của danh mục tín dụng. Không có dữ liệu, tài chính xanh dễ dừng lại ở cam kết; có dữ liệu, ngân hàng mới có thể quản trị và chứng minh tác động một cách thực chất.

Theo Phó Tổng Giám đốc PwC Việt Nam Đinh Hồng Hạnh, Chương trình hỗ trợ kỹ thuật không nhằm tạo ra sự chuyển đổi trong ngắn hạn, mà tập trung đồng hành cùng Agribank từng bước củng cố nền tảng, nhận diện chênh lệch, nâng cao năng lực quản trị, quản lý rủi ro, phát triển sản phẩm và hệ thống dữ liệu phù hợp với điều kiện thực tiễn của ngân hàng.

Đại diện PwC cũng cho rằng, tài chính xanh không nên được triển khai như một cấu phần tách biệt, mà cần được tích hợp có hệ thống vào quy trình tín dụng, khung quản trị rủi ro, hệ thống thông tin quản lý và cơ chế đánh giá hiệu quả hoạt động. Đây là cách tiếp cận giúp các cam kết ESG đi vào vận hành, thay vì chỉ dừng lại ở tuyên bố chính sách.

Cùng quan điểm, Phó Tổng giám đốc Agribank Đoàn Ngọc Lưu cho biết, Agribank xác định, ESG và tăng trưởng xanh không chỉ là yêu cầu xu thế mà còn là định hướng phát triển lâu dài của ngân hàng, gắn chặt với sứ mệnh phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn và nâng cao khả năng tiếp cận tài chính cho người dân.

Hiện nay, với quy mô tổng tài sản trên 2,6 triệu tỷ đồng, mạng lưới rộng khắp cả nước và tỷ trọng cho vay lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn chiếm khoảng 64% tổng dư nợ, Agribank đang giữ vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy dòng vốn phục vụ tăng trưởng xanh, phát triển bao trùm và thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững quốc gia.

Với lợi thế sẵn có, Agribank đã ban hành Bộ tiêu chuẩn ESG, mục tiêu và giải pháp triển khai giai đoạn 2024 - 2030; xây dựng kế hoạch hành động triển khai ESG trong toàn hệ thống; đồng thời thúc đẩy nhiều chương trình về "Điểm giao dịch xanh", chuyển đổi số, tiết giảm phát thải, nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên và phát triển tín dụng xanh.

Thực tế triển khai hoạt động của Agribank cho thấy, nếu nguồn vốn AGREENFI từ AFD thể hiện khả năng kết nối dòng vốn xanh quốc tế với các dự án cụ thể, thì Chương trình hỗ trợ kỹ thuật cùng ADB và PwC lại củng cố phần nền tảng bên trong của ngân hàng: Quản trị, rủi ro, sản phẩm và dữ liệu. Một bên là dòng vốn; một bên là năng lực hấp thụ và triển khai dòng vốn. Khi hai yếu tố cùng đồng hành, tài chính xanh mới có điều kiện đi xa hơn, thực chất hơn và lan tỏa rộng hơn trong nền kinh tế.

Đức Kiên