Sức khỏe

Công nghệ định vị không dây giúp phẫu thuật ung thư vú chính xác hơn

Mạnh Hưng 28/06/2026 08:33

Nhiều tổn thương vú được phát hiện từ rất sớm nhờ sàng lọc hiện đại. Tuy nhiên, định vị chính xác trước phẫu thuật mới là yếu tố quyết định hiệu quả điều trị.

Theo các bác sĩ Bệnh viện K, nhờ sự phát triển của các phương pháp sàng lọc hiện đại, nhiều tổn thương vú được phát hiện từ giai đoạn rất sớm, khi khối u còn rất nhỏ và chưa thể sờ thấy trên lâm sàng.

Tuy nhiên, để cắt bỏ trọn tổn thương mà vẫn bảo tồn tối đa mô tuyến vú lành, việc định vị chính xác trước phẫu thuật đóng vai trò đặc biệt quan trọng.

Hiện nay, các phương pháp định vị tổn thương vú không sờ thấy trên lâm sàng được chia thành hai nhóm chính là định vị có dây và định vị không dây.

Định vị có dây

Định vị có dây là phương pháp được sử dụng phổ biến trong nhiều thập kỷ và từng được xem là "tiêu chuẩn vàng" trong phẫu thuật các tổn thương vú không sờ thấy trên lâm sàng.

Dưới hướng dẫn của siêu âm, X-quang hoặc cộng hưởng từ, bác sĩ chẩn đoán hình ảnh đưa một kim chuyên dụng vào vị trí tổn thương, sau đó luồn một sợi dây có đầu móc cố định trong mô vú. Phần dây còn lại được giữ bên ngoài da cho đến khi người bệnh được đưa vào phòng mổ. Phẫu thuật viên sẽ dựa vào đường đi của dây để xác định chính xác vị trí cần cắt bỏ.

Ưu điểm của phương pháp này là kỹ thuật tương đối đơn giản, chi phí hợp lý và đã được chứng minh hiệu quả qua nhiều năm áp dụng. Tuy nhiên, định vị có dây vẫn tồn tại một số hạn chế như gây khó chịu cho người bệnh, nguy cơ dây bị di lệch và cần thực hiện sát thời điểm phẫu thuật.

730332505_1423112609851976_5369027501663424794_n.jpg
Định vị tổn thương vú bằng dây trước phẫu thuật. Ảnh: BVCC

Định vị không dây

Sự phát triển của các công nghệ định vị không dây đã tạo nên bước tiến quan trọng trong điều trị các tổn thương vú không sờ thấy trên lâm sàng.

Khác với phương pháp truyền thống, bác sĩ sẽ đặt một thiết bị đánh dấu kích thước nhỏ vào đúng vị trí tổn thương dưới hướng dẫn của siêu âm, X-quang hoặc cộng hưởng từ. Thiết bị này có thể được đặt trước phẫu thuật nhiều ngày hoặc nhiều tuần mà không ảnh hưởng đến sinh hoạt của người bệnh, đồng thời không có bộ phận nằm ngoài cơ thể.

Trong quá trình phẫu thuật, phẫu thuật viên sử dụng đầu dò chuyên dụng để xác định chính xác vị trí khối u đến từng milimet, từ đó lấy trọn tổn thương nhưng vẫn bảo tồn tối đa mô tuyến vú lành xung quanh.

730905548_1423112696518634_8903746323186325652_n.jpg
Định vị tổn thương vú không dây bằng công nghệ hiện đại. Ảnh: BVCC

Hiện nay, một trong những công nghệ định vị không dây được ứng dụng rộng rãi là SAVI SCOUT, sử dụng sóng radar điện từ để xác định vị trí tổn thương theo thời gian thực. Hệ thống không sử dụng phóng xạ, có độ chính xác cao và ít bị ảnh hưởng bởi các dụng cụ kim loại trong phòng mổ.

Ngoài việc hỗ trợ phẫu thuật các tổn thương vú không sờ thấy, kỹ thuật định vị không dây còn giúp đánh dấu chính xác vị trí khối u và hạch trước hóa trị tân bổ trợ, tạo thuận lợi cho việc đánh giá đáp ứng điều trị và phẫu thuật sau này.

Theo các chuyên gia, định vị chính xác tổn thương là yếu tố quan trọng quyết định hiệu quả điều trị ung thư vú giai đoạn sớm. Xu hướng hiện nay trên thế giới là ứng dụng các kỹ thuật định vị không dây nhờ độ chính xác cao, an toàn và thuận tiện cho người bệnh.

Tại Việt Nam, kỹ thuật này đã được triển khai tại Bệnh viện K trong điều trị các tổn thương vú không sờ thấy trên lâm sàng.

Mạnh Hưng