Người hưởng lương hưu có bị dừng chi trả nếu chưa xác minh thông tin?
Việc xác minh thông tin người hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội (BHXH) theo quy định mới đang nhận được sự quan tâm của nhiều người dân. Những băn khoăn về khả năng gián đoạn chi trả chế độ, thủ tục ủy quyền và trách nhiệm của người hưởng đã được BHXH thành phố Đà Nẵng làm rõ; đồng thời, khẳng định mục tiêu bảo đảm quyền lợi và nâng cao hiệu quả quản lý quỹ BHXH.
Việc triển khai xác minh thông tin người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng tại thành phố Đà Nẵng thời gian qua đã nhận được sự quan tâm của đông đảo người dân. Bên cạnh sự đồng thuận đối với chủ trương chuẩn hóa dữ liệu người hưởng theo quy định của Luật BHXH năm 2024, vẫn còn những băn khoăn liên quan đến mục đích của việc xác minh, trách nhiệm của người hưởng cũng như khả năng ảnh hưởng đến quyền lợi đang được thụ hưởng.
Đặc biệt, một số thông tin chưa đầy đủ trên mạng xã hội đã khiến một số người hưởng lương hưu lo ngại về việc phải thực hiện thêm thủ tục hoặc có thể bị gián đoạn việc chi trả chế độ. Để làm rõ những vấn đề nêu trên, Báo Đại biểu Nhân dân đã có cuộc trao đổi với Phó Giám đốc BHXH thành phố Đà Nẵng Nguyễn Hùng Anh.
- Thưa ông, thời gian qua một số người dân cho rằng họ đã hưởng lương hưu ổn định trong nhiều năm thì tại sao cơ quan BHXH lại xác minh thông tin vào thời điểm này?
- Trước hết, BHXH thành phố Đà Nẵng khẳng định việc xác minh thông tin người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH được thực hiện theo quy định của Luật BHXH 2024 và hướng dẫn của BHXH Việt Nam. Theo đó, ngày 19/6/2026 vừa qua, BHXH thành phố đã ban hành Công văn số 1756/BHXH-CĐBHXH, nêu rõ căn cứ pháp lý thực hiện theo quy định tại điểm c khoản 2 Điều 11 Luật BHXH số 41/2024/QH15: “Định kỳ hằng năm, người thụ hưởng chế độ BHXH qua tài khoản cá nhân mở tại ngân hàng có trách nhiệm phối hợp với cơ quan BHXH hoặc tổ chức dịch vụ được cơ quan BHXH ủy quyền để thực hiện việc xác minh thông tin đủ điều kiện thụ hưởng chế độ BHXH”.
Mục đích nhằm cập nhật kịp thời biến động về thông tin cá nhân (thay đổi nơi cư trú, tình trạng người hưởng), chuẩn hóa dữ liệu người hưởng theo quy định; nâng cao chất lượng phục vụ người hưởng; bảo đảm chi trả đúng, đủ, kịp thời, an toàn tuyệt đối vào tài khoản của người hưởng cũng như đảm bảo an toàn quỹ BHXH…
- Điều nhiều người hưởng lương hưu quan tâm nhất hiện nay là liệu việc chưa hoàn thành xác minh thông tin hoặc chưa lập lại văn bản ủy quyền theo quy định mới có dẫn đến việc bị tạm dừng chi trả lương hưu, trợ cấp BHXH hay không, thưa ông?
- Cũng tại Công văn 1756/BHXH-CĐBHXH nói trên, BHXH thành phố dẫn chiếu: Theo quy định tại khoản 1 Điều 75 Luật BHXH số 41/2024/QH15, việc tạm dừng hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng chỉ áp dụng đối với người đang hưởng thuộc một trong các trường hợp:
“a) Xuất cảnh trái phép;
b) Bị Tòa án tuyên bố mất tích;
c) Khi không xác minh được thông tin người thụ hưởng theo quy định tại điểm c khoản 2 Điều 11 của Luật này.”
Như vậy, việc xác minh thông tin không làm ảnh hưởng đến quyền thụ hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH nếu không thuộc các trường hợp nêu trên.
Đối với việc ủy quyền nhận lương hưu, trợ cấp BHXH hàng tháng, thực hiện theo quy định tại điểm d khoản 2 Điều 10 Luật BHXH số 41/2024/QH15 quy định: “Trường hợp ủy quyền nhận lương hưu, trợ cấp BHXH và chế độ khác theo quy định của Luật này thì văn bản ủy quyền có hiệu lực tối đa là 12 tháng kể từ ngày xác lập việc ủy quyền. Văn bản ủy quyền phải được chứng thực theo quy định của pháp luật về chứng thực”.
Văn bản ủy quyền được lập từ ngày 01/7/2025 trở đi có giá trị tối đa 12 tháng kể từ ngày ký. Trường hợp đã lập theo quy định của Luật BHXH số 58/2014/QH13 (lập trước ngày 01/7/2025) được tiếp tục thực hiện đến hết ngày 30/6/2026.
Trường hợp Giấy ủy quyền hết hạn mà người hưởng chưa lập lại văn bản ủy quyền theo quy định mới, cơ quan BHXH tạm dừng chi trả theo quy định tại điểm 1.4 khoản 1 Điều 19 Quyết định 2222/QĐ-BHXH; sẽ tiếp tục chi trả sau khi nhận được Văn bản ủy quyền mới hoặc mẫu 14-HSB đề nghị trực tiếp nhận BHXH hàng tháng từ người hưởng.
Qua theo dõi đến nay, trên địa bàn thành phố Đà Nẵng chỉ còn 138 trường hợp chưa nộp văn bản ủy quyền; cơ quan BHXH đang tập trung phối hợp chính quyền địa phương, cơ quan liên quan, chủ động thông báo, hướng dẫn, hỗ trợ xử lý từng trường hợp, nhất là các trường hợp già yếu, ốm đau, bệnh tật không đi lại được.
Để triển khai thực hiện, căn cứ quy định hiện hành và hướng dẫn của BHXH Việt Nam, BHXH thành phố ban hành các văn bản liên quan, kể cả thông báo, hướng dẫn bằng văn bản đến từng trường hợp văn bản ủy quyền hết hạn từ ngày 01/7/2026 và phối hợp tổ chức tuyên truyền rộng rãi trên các phương tiện truyền thông.
Đồng thời, làm việc với Bưu điện thành phố Đà Nẵng về công tác tổ chức thực hiện, rút kinh nghiệm cần tuyên truyền sâu rộng, linh hoạt triển khai bằng nhiều hình thức; có văn bản thông tin, thông báo cụ thể về căn cứ pháp lý, thời gian, các bước tiến hành, bảo đảm thống nhất, phù hợp với từng nhóm đối tượng, điều kiện thực tế, quy định chung… để người hưởng, các cơ quan liên quan biết, phối hợp thực hiện; lưu ý phạm vi thông tin xác minh, bảo mật thông tin cá nhân theo đúng hướng dẫn và quy định hiện hành.
Được biết, Bưu điện thành phố Đà Nẵng cũng đã quán triệt, chỉ đạo Bưu điện xã, phường tăng cường công tác truyền thông; chấn chỉnh phát ngôn thông tin dễ gây hiểu nhầm, không nêu cụ thể căn cứ pháp lý; thực hiện phân loại từng nhóm đối tượng; tuyệt đối không gây phiền hà, yêu cầu cung cấp những thông tin không triển khai trong quá trình xác minh…
Quan điểm của BHXH thành phố là tạo điều kiện thuận lợi nhất trên tinh thần phục vụ, không gây phiền hà và không làm ảnh hưởng đến quyền lợi của người hưởng. Thực hiện xác minh thông tin người hưởng bằng các hình thức linh hoạt, phù hợp (trực tiếp, trên các phương tiện định danh, thư điện tử, phiếu xác minh thông tin...). Đối với trường hợp người cao tuổi già yếu, người ốm đau, bệnh tật hoặc hạn chế khả năng đi lại, Bưu điện cử cán bộ đến hỗ trợ xác minh trực tiếp, không yêu cầu người dân phải lên cơ quan Bưu điện.
- Trước những thông tin chưa đầy đủ hoặc các cách hiểu khác nhau trên mạng xã hội liên quan đến việc xác minh người hưởng lương hưu, BHXH thành phố muốn truyền tải thông điệp gì để người dân yên tâm, hiểu đúng chủ trương của ngành BHXH và tích cực phối hợp trong quá trình thực hiện?
- BHXH thành phố Đà Nẵng mong muốn người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hiểu rõ việc tổ chức xác minh thông tin được thực hiện theo quy định của Luật BHXH 2024, với mục đích nêu trên và không làm ảnh hưởng đến quyền lợi của người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH.
Qua đây cũng mong các cơ quan truyền thông quan tâm phối hợp chặt chẽ với cơ quan BHXH trong việc cung cấp, định hướng thông tin, góp phần tạo sự đồng thuận, bảo đảm thực hiện đầy đủ, kịp thời, chính xác các chế độ chính sách BHXH theo đúng quy định hiện hành, nhất là những quy định mới nhằm phục vụ Nhân dân ngày càng tốt hơn.
- Xin cảm ơn ông!