Đoàn khảo sát của Ủy ban Văn hóa và Xã hội làm việc với Sở Nội vụ Thanh Hóa

Cuộc khảo sát nhằm xem xét tình hình thực hiện chính sách, pháp luật trong lĩnh vực lao động, bình đẳng giới, hoạt động chữ thập đỏ và ưu đãi người có công với cách mạng; qua đó tổng hợp các khó khăn, kiến nghị từ cơ sở để cung cấp tư liệu phục vụ việc thẩm tra, hoàn thiện các dự án Luật, Pháp lệnh mà Ủy ban được phân công chủ trì thẩm tra trong năm 2026.

Qua báo cáo cho thấy, các cơ quan, đơn vị đã có những nỗ lực đáng ghi nhận trong thực hiện các chính sách xã hội. Toàn tỉnh hiện quản lý hơn 21.500 doanh nghiệp với trên 492.000 lao động, tình hình quan hệ lao động cơ bản được giữ vững ổn định.

Là địa phương có số lượng người có công lớn, hơn 350.000 người, hoạt động chăm sóc đời sống người có công trên địa bàn tỉnh cũng đạt nhiều dấu ấn tích cực.

Công tác chữ thập đỏ được đẩy mạnh, mạng lưới Chữ thập đỏ đã bao phủ 166 xã, phường, đóng vai trò nòng cốt trong phong trào hiến máu và trợ giúp nhân đạo.

Toàn tỉnh đang dốc sức triển khai hiệu quả "Chiến dịch 500 ngày đêm" đẩy mạnh việc lấy mẫu giám định ADN nhằm xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin.

Tuy nhiên, quá trình triển khai chính sách tại cơ sở đang bộc lộ một số khó khăn, vướng mắc. Khi vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, khối lượng công việc ở cấp xã rất lớn trong khi cán bộ đa phần làm kiêm nhiệm, dẫn đến quá tải và thiếu chuyên môn sâu để xử lý các vấn đề phức tạp như xử lý đình công, giải quyết tranh chấp lao động.

Cùng với đó, do thiếu vắng hoặc chồng chéo thể chế pháp luật cũng gây không ít lúng túng cho cơ sở, điển hình như Luật Bình đẳng giới hiện hành thiếu định nghĩa rõ ràng để nhận diện các hành vi bạo lực tinh thần, gây khó cho công tác nắm bắt, hòa giải và xử lý. Địa phương đang gặp khó khăn khi giải quyết hồ sơ người có công tồn đọng do thất lạc giấy tờ gốc hoặc sai lệch thông tin…

Từ thực tiễn rà soát, các địa phương kiến nghị Quốc hội và các cơ quan Trung ương nhiều giải pháp tháo gỡ trọng tâm. Về pháp luật lao động, đề nghị tiếp tục nghiên cứu kỹ lưỡng việc phân cấp cho chính quyền cấp xã xử lý các vấn đề về đình công, thông báo quyết định đóng cửa tạm thời nơi làm việc; nghiên cứu, tiếp tục quy định thời gian hòa giải lao động tối thiểu 5 ngày.

Về bình đẳng giới, cần sớm bổ sung, làm rõ hơn khái niệm “bạo lực trên cơ sở giới” và các chế tài xử lý cụ thể. Đặc biệt, đối với chính sách ưu đãi người có công, cơ sở đề xuất tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin; bổ sung các quy định đặc thù về thu thập, chia sẻ dữ liệu…

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Trần Thị Thanh Lam ghi nhận và đánh giá cao nỗ lực vượt khó cũng như những ý kiến đóng góp tâm huyết, sát thực tiễn của tỉnh Thanh Hóa. Các kiến nghị từ cơ sở sẽ được Đoàn khảo sát tiếp thu, tổng hợp đầy đủ và phân loại, báo cáo Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, cũng như xem xét trong quá trình thẩm tra, hoàn thiện các dự án Luật, Pháp lệnh liên quan.

Văn Hạnh