Đăng ký, thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ: Niềm hy vọng thắp lên sau hơn nửa thế kỷ

Niềm hy vọng sau hơn nửa thế kỷ

Những ngày qua, tại nhiều địa phương ở Hà Tĩnh, công tác đăng ký, thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ đang được triển khai khẩn trương. Trong không khí làm việc tận tụy, trách nhiệm của lực lượng công an và các cơ quan chức năng là những cuộc gặp gỡ đong đầy cảm xúc. Mỗi bộ hồ sơ được hoàn thiện không chỉ là một thủ tục hành chính, mà còn gửi gắm niềm mong mỏi, sự chờ đợi mòn mỏi của biết bao gia đình liệt sĩ suốt hàng chục năm qua. Với họ, việc thu nhận mẫu ADN không đơn thuần là một hoạt động nghiệp vụ, mà còn là tia hy vọng để tìm lại người thân đã ngã xuống vì Tổ quốc.

Trong rất nhiều câu chuyện xúc động tại các điểm thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ, chúng tôi gặp bà Trần Thị Lan (SN 1951, trú thôn Phú Nghĩa, xã Lộc Hà, Hà Tĩnh), em gái của liệt sĩ Trần Văn Đào (quê xã Mai Phụ, nay là xã Lộc Hà) – người chiến sĩ đã anh dũng hy sinh trên chiến trường miền Nam trong những năm tháng kháng chiến ác liệt.

Hơn nửa thế kỷ kể từ ngày nhận tin anh hy sinh, gia đình bà Lan vẫn đau đáu nỗi niềm chưa thể nguôi ngoai khi chưa biết người thân đang yên nghỉ nơi đâu. Suốt nhiều năm qua, những chuyến đi tìm đồng đội cũ, những lần lặn lội qua nhiều nghĩa trang liệt sĩ, dò hỏi từng thông tin, từng phần mộ vô danh vẫn chưa thể giúp gia đình tìm được manh mối về liệt sĩ Trần Văn Đào.

Đôi mắt đỏ hoe, bà Lan nghẹn ngào kể rằng mẹ mất từ sớm, khi anh trai lên đường vào Nam chiến đấu, bà còn quá nhỏ nên những ký ức về anh chỉ còn lại rất ít. Gia đình chỉ biết anh tham gia chiến đấu tại chiến trường miền Nam, còn thuộc đơn vị nào, hy sinh ở đâu thì không ai rõ.

“Hồ sơ, các thông tin về anh bị thất lạc nên thông tin về anh hầu như không còn. Bao nhiêu năm nay, gia đình vẫn luôn mong mỏi tìm được anh. Chúng tôi đã đi nhiều nơi, hỏi thăm nhiều người nhưng gần như không có thông tin. Nay được lực lượng công an hướng dẫn đăng ký thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ, tôi thực sự xúc động. Tôi chỉ mong còn đủ sức khỏe để chờ đến ngày tìm được phần mộ của anh, đưa anh trở về với quê hương, với tổ tiên và dòng họ”, bà Lan nghẹn ngào chia sẻ.

Chặt chẽ quy trình dữ liệu

Thượng tá Nguyễn Trung Thành, Trưởng Công an xã Mai Phụ cho biết, trên địa bàn hiện có 84 liệt sĩ chưa xác định được thông tin phần mộ với 133 thân nhân thuộc diện lấy mẫu ADN.

Để bảo đảm quá trình triển khai thuận lợi, Công an xã Mai Phụ đã tổ chức các hội nghị tuyên truyền tập trung, mời trực tiếp các gia đình chính sách đến để phổ biến chủ trương, hướng dẫn xây dựng sơ đồ phả hệ huyết thống một cách khoa học và chính xác.

“Tại hội nghị, thân nhân liệt sĩ được phổ biến chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước; hướng dẫn kê khai thông tin, xây dựng sơ đồ phả hệ nhằm xác định chính xác mối quan hệ huyết thống phục vụ công tác lấy mẫu. Mọi thông tin đều được rà soát, đối chiếu kỹ lưỡng, chặt chẽ để bảo đảm dữ liệu đầu vào chính xác, phục vụ quá trình đối sánh ADN sau này. Đến nay thì công tác đăng ký, thu mẫu AND đã cơ bản hoàn tất”, Trưởng Công an xã Mai Phụ cho biết.

Còn tại xã Thạch Lạc, trên địa bàn xã có 302 liệt sĩ, trong đó 148 liệt sĩ chưa xác định được đầy đủ thông tin phần mộ. Công tác đăng ký, thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ, lập hồ sơ được thực hiện tỉ mỉ từng chi tiết, bởi dữ liệu đầu vào chính xác là yếu tố quyết định sự thành bại của việc đối sánh sinh học.

Trong quá trình thực hiện, lực lượng công an xã xã Thạch Lạc đã luôn bám sát cơ sở, vừa tuyên truyền vừa hướng dẫn cụ thể từng gia đình thân nhân liệt sĩ trong việc kê khai, xác minh thông tin phả hệ, đồng thời kịp thời giải quyết những khó khăn, vướng mắc phát sinh.

“Đối với các trường hợp thân nhân tuổi cao, sức khỏe yếu, đi lại khó khăn, chúng tôi đã phối hợp với chính quyền địa phương, đoàn thanh niên xây dựng phương án hỗ trợ phù hợp, đảm bảo không để trường hợp nào bị bỏ sót”, một cán bộ Công an xã Thạch Lạc cho biết.

Theo báo cáo của Phòng Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội, Công an tỉnh Hà Tĩnh, tổng số liệt sĩ đã được nhập vào hệ thống Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư là 22.466 trường hợp. Trong đó, 12.241 liệt sĩ chưa có thông tin phần mộ; 125 trường hợp được xác định là phần mộ liệt sĩ không còn hài cốt; 10.100 liệt sĩ đã xác định được thông tin phần mộ.

Đối với thân nhân liệt sĩ, tổng số trường hợp chưa xác định danh tính đã được cập nhật lên hệ thống phục vụ thu nhận mẫu ADN là 16.310 trường hợp. Đến nay, lực lượng chức năng đã thu nhận và cập nhật vào hệ thống Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư 256 mẫu ADN thân nhân liệt sĩ.

Xuân Sinh