Nga sẵn sàng đối thoại, nhưng không chấp nhận tối hậu thư
Moscow ngày 19/6 tuyên bố sẵn sàng đối thoại với các nước châu Âu, song khẳng định mọi cuộc đàm phán sẽ không có kết quả nếu Liên minh châu Âu (EU) tiếp tục tiếp cận Nga từ vị thế áp đặt.

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov ngày 19/6 cho biết, Nga luôn để ngỏ khả năng đối thoại với châu Âu, song nhấn mạnh các nước EU cần thay đổi cách tiếp cận đối với Moscow. Theo Reuters, tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh xuất hiện những tín hiệu cho thấy một số nước châu Âu đang cân nhắc khôi phục các kênh liên lạc với Điện Kremlin sau thời gian dài hạn chế tiếp xúc kể từ khi xung đột Ukraine bùng phát.
Theo ông Peskov, thực tế hiện nay đặt ra “một số lượng khổng lồ các vấn đề phức tạp”, và theo lẽ thường tình hai bên phải duy trì các kênh liên lạc. Tuy nhiên, ông cho rằng giới lãnh đạo châu Âu đang mắc phải một sai lầm nghiêm trọng khi cho rằng có thể đàm phán với Nga từ “vị thế sức mạnh” và dựa trên giả định Nga đang ở thế yếu.
“Người châu Âu đang có một nhận thức sai lầm rất nghiêm trọng. Họ cho rằng các cuộc đàm phán với Nga phải được tiến hành từ vị thế sức mạnh và dựa trên sự suy yếu của Nga. Đây là sai lầm lớn nhất. Cách tiếp cận như vậy sẽ không dẫn đến đâu cả”, ông Peskov phát biểu với báo giới.
Người phát ngôn Điện Kremlin cũng chỉ trích cách nhìn nhận của một số chính phủ châu Âu, cho rằng điều này có thể xuất phát từ sự thiếu hiểu biết, thông tin sai lệch hoặc đánh giá không đúng thực tế.
Tổng thống Vladimir Putin trước đó nhiều lần khẳng định, Nga sẵn sàng đối thoại với các nước châu Âu, nhưng cho rằng chính phương Tây cần chủ động nối lại liên lạc vì họ là bên cắt đứt quan hệ sau khi xung đột Ukraine bùng phát. Kể từ năm 2022, EU đã áp đặt 20 gói trừng phạt nhằm vào Nga.
Châu Âu thay đổi cách tiếp cận
Trong hơn một năm qua, các nước EU phần lớn đứng ngoài các nỗ lực ngoại giao trực tiếp với Moscow và để Mỹ, dưới sự lãnh đạo của Tổng thống Donald Trump, đóng vai trò trung tâm trong việc thúc đẩy tiến trình tìm kiếm giải pháp cho cuộc xung đột Ukraine.
Tuy nhiên, những tuần gần đây đã xuất hiện các dấu hiệu cho thấy một số nhà lãnh đạo châu Âu muốn mở lại các kênh tiếp xúc với Nga.
Một quan chức EU ngày 18/6 cho biết văn phòng Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa đã thực hiện một số cuộc tiếp xúc ngoại giao ngắn với Điện Kremlin nhằm “mở các kênh liên lạc”.

Cùng thời điểm, Thủ tướng Áo Christian Stocker trả lời phỏng vấn Financial Times cho rằng EU nên tận dụng “động lực” hiện nay xung quanh các cuộc đàm phán hòa bình về Ukraine để thúc đẩy việc nối lại đối thoại với Tổng thống Putin.
Bên cạnh đó, nhóm E3 gồm Pháp, Đức và Anh cũng đang nỗ lực thiết lập một cơ chế trao đổi với Nga. Một số quốc gia thành viên EU cho rằng bộ ba này có thể đại diện cho châu Âu trong các cuộc tiếp xúc với Moscow.
Bình luận về các động thái này, ông Peskov khẳng định Nga sẵn sàng tham gia các cuộc trao đổi nếu phía châu Âu thực sự mong muốn đối thoại.
“Moscow sẵn sàng nói chuyện nếu phía bên kia cũng cởi mở với đối thoại thực chất, chứ không phải chỉ đưa ra những bài giảng đạo đức hay các tối hậu thư”, ông nói.
Vẫn còn nhiều chia rẽ
Dù xuất hiện tín hiệu thay đổi quan điểm, vấn đề quan hệ với Nga vẫn tiếp tục gây chia rẽ trong nội bộ EU.
Tại Hội nghị thượng đỉnh các nhà lãnh đạo Liên minh châu Âu ở Brussels, sáng kiến mở các kênh liên lạc của Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa đã vấp phải những phản ứng trái chiều. Một số quốc gia cho rằng động thái này chưa được tham vấn đầy đủ và EU cần tập trung gia tăng sức ép đối với Moscow thay vì thúc đẩy đối thoại.
Những bất đồng đó phản ánh thực tế rằng châu Âu hiện vẫn chưa đạt được đồng thuận về chiến lược lâu dài đối với Nga. Trong khi một số nước cho rằng cần duy trì áp lực thông qua các biện pháp trừng phạt, những nước khác bắt đầu nhận thấy nhu cầu khôi phục đối thoại nhằm xử lý các vấn đề an ninh và ổn định khu vực.
Nhìn chung, những động thái ngoại giao thăm dò gần đây cho thấy cánh cửa đối thoại chưa hoàn toàn khép lại, nhưng việc biến các tín hiệu đó thành một tiến trình đàm phán thực chất sẽ phụ thuộc vào khả năng thu hẹp bất đồng giữa Moscow, Brussels và các bên liên quan trong cuộc xung đột Ukraine trong thời gian tới.