Bác sĩ chỉ mẹo phân biệt viêm mũi dị ứng và viêm xoang trong những ngày hè

Viêm mũi dị ứng và viêm xoang có nhiều biểu hiện tương đồng

Thời tiết nắng nóng kéo dài xen kẽ những cơn mưa giông bất chợt của mùa hè đang khiến nhiều người gặp các triệu chứng như hắt hơi, sổ mũi, ngạt mũi kéo dài. Tuy nhiên, không ít trường hợp tự cho rằng mình bị viêm xoang và tự ý sử dụng thuốc điều trị, thậm chí lạm dụng kháng sinh hoặc thuốc xịt mũi, dẫn đến những hậu quả đáng tiếc.

Tuy nhiên, theo TS.BS Nguyễn Hữu Trường - Phó Giám đốc Trung tâm Dị ứng Miễn dịch lâm sàng, Bệnh viện Bạch Mai, mùa hè tại miền Bắc cũng là thời điểm các yếu tố gây dị ứng gia tăng đáng kể. Nhiệt độ cao kết hợp với độ ẩm tăng mạnh sau các trận mưa tạo môi trường thuận lợi cho mạt bụi nhà, nấm mốc và các loại bào tử trong không khí phát triển.

Bên cạnh đó, việc sử dụng điều hòa thường xuyên trong không gian kín khiến người dân tiếp xúc kéo dài với các dị nguyên trong nhà. Khi cơ thể có cơ địa dị ứng, hệ miễn dịch sẽ phản ứng quá mức với các yếu tố này và gây ra hàng loạt triệu chứng ở đường hô hấp trên.

Theo các chuyên gia, viêm mũi dị ứng và viêm xoang có nhiều biểu hiện tương đồng như ngạt mũi hoặc chảy nước mũi. Đây là lý do khiến nhiều người dễ nhầm lẫn.

Trong đó, viêm mũi dị ứng là bệnh lý do hệ miễn dịch phản ứng quá mức với các dị nguyên trong môi trường. Với những dấu hiệu điển hình gồm: Ngứa mũi, ngứa mắt hoặc ngứa họng; hắt hơi thành từng tràng liên tiếp; chảy nước mũi trong, loãng. Đặc biệt, triệu chứng thường xuất hiện đột ngột khi tiếp xúc với khói bụi, thời tiết thay đổi hoặc dị nguyên.

Với bệnh viêm xoang thường liên quan đến tình trạng viêm nhiễm kéo dài tại các hốc xoang. Người bệnh thường có các biểu hiện: Ngạt mũi kéo dài; dịch mũi đặc, màu vàng hoặc xanh; đau tức vùng trán, gò má hoặc sống mũi; đau tăng khi cúi đầu; có thể kèm giảm khứu giác, mệt mỏi hoặc sốt nhẹ.

TS.BS Nguyễn Hữu Trường lưu ý, điểm khác biệt quan trọng là viêm mũi dị ứng thường nổi bật với triệu chứng ngứa và hắt hơi, trong khi viêm xoang thường gây đau vùng mặt và tiết dịch mũi đặc kéo dài

Cẩn trọng với việc lạm dụng thuốc xịt mũi

TS.BS Nguyễn Hữu Trường cho biết, một trong những sai lầm phổ biến hiện nay là tự ý sử dụng các loại thuốc xịt thông mũi chứa hoạt chất co mạch như oxymetazoline hoặc xylometazoline. Các thuốc này giúp giảm nghẹt mũi rất nhanh nên nhiều người sử dụng kéo dài trong nhiều tuần hoặc nhiều tháng.

Ngoài ra, thuốc co mạch chỉ nên dùng trong thời gian ngắn, thường không quá 3-5 ngày theo hướng dẫn của bác sĩ. Nếu lạm dụng kéo dài, người bệnh có thể mắc viêm mũi do thuốc. Khi đó niêm mạc mũi bị tổn thương, phù nề và phụ thuộc vào thuốc. Càng dùng nhiều thì tình trạng nghẹt mũi càng nặng hơn.

Đồng thời, viêm mũi dị ứng không phải là bệnh do vi khuẩn gây ra, vì vậy việc tự ý sử dụng kháng sinh không những không có tác dụng mà còn làm tăng nguy cơ kháng kháng sinh và gây tác dụng phụ không cần thiết.

Để hạn chế các đợt bùng phát viêm mũi dị ứng trong mùa hè, các chuyên gia khuyến cáo người dân cần thực hiện đồng bộ nhiều biện pháp bao gồm: Hạn chế tiếp xúc với dị nguyên; giặt chăn ga, gối đệm định kỳ bằng nước nóng; vệ sinh nhà cửa thường xuyên; giữ môi trường sống thông thoáng, hạn chế nấm mốc; rửa mũi bằng nước muối sinh lý sau khi tiếp xúc với môi trường nhiều khói bụi và sử dụng thuốc đúng chỉ định

Đối với viêm mũi dị ứng, các thuốc xịt mũi chứa corticoid là nhóm thuốc nền giúp kiểm soát phản ứng viêm hiệu quả và an toàn khi sử dụng đúng hướng dẫn. Khác với thuốc co mạch, nhóm thuốc này cần một vài ngày để phát huy tác dụng nên người bệnh không nên tự ý ngừng thuốc quá sớm.

Đối với các trường hợp dị ứng nặng, kéo dài hoặc đáp ứng kém với điều trị thông thường, liệu pháp miễn dịch đặc hiệu có thể là lựa chọn phù hợp. Bằng việc xác định chính xác dị nguyên gây bệnh và đưa dị nguyên vào cơ thể theo liều tăng dần, phương pháp này giúp hệ miễn dịch thích nghi và giảm dần phản ứng dị ứng theo thời gian.

Đặc biệt, khi xuất hiện tình trạng hắt hơi, ngạt mũi hoặc chảy nước mũi kéo dài, người dân nên đến các cơ sở y tế chuyên khoa để được thăm khám, xác định nguyên nhân và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.

Việc chẩn đoán đúng ngay từ đầu không chỉ giúp kiểm soát triệu chứng hiệu quả mà còn tránh được những biến chứng do tự ý dùng thuốc hoặc điều trị sai cách.

Xuân Quý