Khơi dậy và kết nối các nguồn lực thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong kỷ nguyên vươn mình

Dự chương trình có GS.TS Trần Hồng Thái - Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học công nghệ Việt Nam; ông Vũ Hồng Quân - Đại biểu Quốc hội khóa XVI, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam; PGS.TS. Nguyễn Tiến Đạt - Tổng Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo công nghệ cao; cùng lãnh đạo Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, đại diện các cơ quan, tổ chức hỗ trợ đổi mới sáng tạo, các chuyên gia, nhà khoa học và đông đảo doanh nghiệp, doanh nhân trẻ, hội viên tham dự chương trình.

Từ dấu mốc lịch sử 17-QĐ/TW đến yêu cầu tự làm mới mình

Sự kiện được diễn ra trong bầu không khí đầy ý nghĩa khi toàn Đảng bộ và nhân dân cả nước đang hướng về chuỗi các hoạt động kỷ niệm Ngày sinh nhật Bác. Tiếp nối Hội nghị sinh hoạt chính trị chuyên đề tháng 5 của Ban Thường vụ Đảng ủy Viện về "Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh" diễn ra sáng cùng ngày tại Hội trường Trần Đại Nghĩa, chương trình hành động buổi chiều với chủ đề “Khơi dậy và kết nối các nguồn lực thúc đẩy đổi mới sáng tạo” là minh chứng bước đầu cho sự quyết tâm của toàn Viện.

Phát biểu chỉ đạo định hướng tại chương trình, GS.TS. Trần Hồng Thái - Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch VHL KHCNVN khẳng định nền tảng nghiên cứu đa ngành vững chắc trong nửa thế kỷ qua là tài sản vô giá của Viện. Tuy nhiên, bước vào giai đoạn phát triển mới, đặc biệt là sau khi Quyết định số 17-QĐ/TW ngày 30/3/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng chính thức đưa VHL KHCNVN trở thành đơn vị sự nghiệp trực thuộc Ban Chấp hành Trung ương Đảng (có hiệu lực từ 1/4/2026), giá trị của khoa học phải được đo đếm bằng hiệu quả thực tế ngoài thị trường.

Bám sát tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, cùng Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo (có hiệu lực từ 01/7/2025), người đứng đầu Viện Hàn lâm nhấn mạnh:

Khẳng định đổi mới sáng tạo không thể là nỗ lực đơn lẻ, mà phải là sự cộng hưởng của nhiều bên từ "Nhà nước kiến tạo, doanh nghiệp dẫn dắt, Viện nghiên cứu tạo tri thức, nhà đầu tư chia sẻ rủi ro và thế hệ trẻ tiên phong", Chủ tịch Viện Hàn lâm đã vạch rõ 3 định hướng chiến lược then chốt:

Một là, khẩn trương đưa kết quả nghiên cứu ra khỏi phòng thí nghiệm thông qua cơ chế sàng lọc, hoàn thiện, thử nghiệm và tiêu chuẩn hóa để biến các kết quả này thành các sản phẩm, dịch vụ thương mại hoàn chỉnh. Hai là, thiết lập mối quan hệ hợp tác tam giác thực chất giữa Nhà khoa học – Doanh nghiệp – Nhà đầu tư theo hướng cùng đặt bài toán, cùng đầu tư rủi ro và cùng chia sẻ lợi ích. Ba là, kiến tạo môi trường ươm tạo và khởi nghiệp công nghệ ngay trong lòng Viện, lấy Câu lạc bộ Khởi nghiệp vừa ra mắt làm không gian gắn kết mở.

Cụ thể hóa sứ mệnh "Hạt nhân kết nối" và bước chuyển dịch tư duy người làm khoa học

Để tiếp thu và cụ thể hóa những tư tưởng chỉ đạo chiến lược Chủ tịch Viện, PGS.TS. Nguyễn Tiến Đạt - Tổng Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo công nghệ cao (ĐMSTCNC) đã phát biểu cảm ơn và báo cáo đề dẫn chương trình hoạt động.

Mở đầu bài phát biểu, PGS.TS. Nguyễn Tiến Đạt cho biết, bám sát dòng chảy thực tiễn của NQ57 và Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển công nghệ cao đã chính thức được đổi tên và tái cấu trúc thành Trung tâm Đổi mới sáng tạo công nghệ cao (ĐMSTCNC), chuyển giao chức năng làm đầu mối kết nối hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, ươm tạo công nghệ, ươm tạo doanh nghiệp khoa học công nghệ và khởi nghiệp.

Mô hình mới này được định hướng trở thành không gian hội tụ các nguồn lực đổi mới sáng tạo của toàn Viện Hàn lâm; nơi phá bỏ các rào cản hành chính để kết nối trực tiếp các nhà khoa học, các nhóm nghiên cứu mạnh với các doanh nghiệp công nghệ, startup, quỹ đầu tư trong và ngoài nước nhằm thúc đẩy mạnh mẽ quá trình thương mại hóa công nghệ mới.

Hiện thực hóa định hướng này, sự ra đời của Câu lạc bộ Ươm tạo và Khởi nghiệp trực thuộc Trung tâm chính là bước đi mang tính nền tảng, tạo không gian gắn kết nối các nhà khoa học, các nhóm nghiên cứu, doanh nghiệp, chuyên gia tư vấn, quỹ đầu tư và các tổ chức hỗ trợ đổi mới sáng tạo.

Thông qua các hoạt động tọa đàm, hội thảo, đào tạo kỹ năng, kết nối cố vấn và kết nối đầu tư, Câu lạc bộ sẽ hỗ trợ các nhóm nghiên cứu nâng cao năng lực về sở hữu trí tuệ, phát triển sản phẩm, quản trị công nghệ, xây dựng mô hình kinh doanh và tiếp cận thị trường; đồng thời góp phần xây dựng văn hóa đổi mới sáng tạo toàn diện tại Viện - nơi khuyến khích tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám thử nghiệm và chấp nhận thách thức.

Diễn đàn đa góc nhìn từ các chủ thể trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo

Dưới sự chủ trì thảo luận của PGS.TS. Nguyễn Tiến Đạt, hội thảo đã lắng nghe những phân tích chuyên sâu đầy giá trị từ các chuyên gia hàng đầu, mang đến bức tranh toàn diện về hệ sinh thái đổi mới sáng tạo dưới nhiều góc nhìn bổ trợ lẫn nhau.

Mở đầu phiên tham luận, Ông Vũ Hồng Quân (Đại biểu Quốc hội, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam) đã bám sát tinh thần Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân để khẳng định việc đưa thương mại hóa công nghệ trở thành "năng lực lõi" chính là chìa khóa then chốt nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Tiếp nối mạch tư duy tối ưu hóa giá trị công nghệ, TS. Nguyễn Tùng Lâm (Viện trưởng Viện Năng suất Việt Nam, Bộ KHCN) đã hiến kế các giải pháp thực tiễn thông qua kinh nghiệm cải tiến năng suất và vận hành bài bản cho cộng đồng doanh nghiệp trẻ.

Ở góc độ pháp lý và quản trị cốt lõi, TS. Nguyễn Hữu Cẩn (Quyền Viện trưởng Viện Sở hữu trí tuệ Quốc gia, Bộ KHCN) đã tháo gỡ nhiều nút thắt quan trọng bằng bài chia sẻ toàn diện về cách thức khơi dậy và kết nối các nguồn lực dưới lăng kính quản trị tài sản trí tuệ tại các viện nghiên cứu hiện nay. Cuối cùng, một minh chứng sinh động cho hành trình chuyển đổi số và tự chủ công nghệ đã được PGS.TS. Tô Mai Hương (Trường Đại học Khoa học và Công nghệ Hà Nội) truyền cảm hứng mạnh mẽ thông qua những bài học thực tế về việc khơi thông nội lực và thu hút nguồn lực ngoại lực ngay trong môi trường đại học.

Cam kết hợp tác bằng hành động thực chất

Một trong những dấu mốc mang tính hành động quyết liệt nhất tại chương trình là lễ công bố quyết định thành lập và ra mắt Câu lạc bộ Ươm tạo và Khởi nghiệp thuộc Trung tâm ĐMSTCNC. Sau khi Ông Vũ Đức Anh – Trưởng phòng Quản lý tổng hợp công bố quyết định thành lập, Ban điều hành Câu lạc bộ đã chính thức ra mắt toàn thể hội nghị dưới sự chủ trì của Ông Trần Văn Trung – Chủ tịch Câu lạc bộ cùng các Phó Chủ tịch. Thay mặt ban lãnh đạo Trung tâm, PGS.TS. Nguyễn Tiến Đạt đã lên trao quyết định và tặng hoa chúc mừng.

Phát biểu nhận nhiệm vụ, Chủ tịch Câu lạc bộ Trần Văn Trung khẳng định đây sẽ là một mắt xích quan trọng nhằm phá vỡ khoảng cách giữa giảng đường, phòng thí nghiệm và thị trường, lan tỏa mạnh mẽ tinh thần dám nghĩ, dám làm và chấp nhận thử nghiệm công nghệ mới trong toàn thể cán bộ nghiên cứu, đặc biệt là lực lượng nhà khoa học trẻ.

Minh chứng cho quyết tâm đưa các ý tưởng hợp tác bước ra khỏi các biên bản thỏa thuận nghị thức để trở thành "hiệu quả đong, đo, đếm được", lễ ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược giữa Trung tâm ĐMSTCNC và các đối tác cốt lõi đã diễn ra trang trọng dưới sự chứng kiến của PGS.TS. Nguyễn Tiến Đạt cùng Ban lãnh đạo Trung tâm.

Chương trình hoạt động chào mừng Ngày Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam kết hợp kỷ niệm 51 năm ngày thành lập Viện Hàn lâm KHCNVN do Trung tâm ĐMSTCNC phối hợp với Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam tổ chức đã khép lại sau gần 2 tiếng làm việc nghiêm túc, mở ra một chương mới đầy triển vọng. Những cái bắt tay chặt chẽ, những biên bản ký kết thực chất tại hội trường Trần Đại Nghĩa ngày hôm nay đã phát đi một tín hiệu mạnh mẽ về hành trình đổi mới toàn diện: Nghiên cứu sâu hơn, kết nối rộng hơn, ứng dụng nhanh hơn và tạo giá trị lớn hơn cho Tổ quốc trong tương lai.

Tin, ảnh: Trọng Nghĩa