Từ lời hứa tranh cử đến trách nhiệm nghị trường
Một chương trình hành động chỉ thật sự có giá trị khi không dừng lại ở những lời hứa trước cử tri, mà trở thành cam kết chính trị gắn với trách nhiệm thực hiện và sự giám sát trong suốt nhiệm kỳ. Đó là tinh thần được đặt ra tại tọa đàm “Từ lời cam kết đến nghị trường” do Báo Đại biểu Nhân dân tổ chức sáng 10/3 tại Hà Nội.
Phát biểu khai mạc tọa đàm, Phó Tổng Biên tập Báo Đại biểu Nhân dân Lê Thanh Kim nhấn mạnh, mỗi kỳ bầu cử là thời điểm quyền làm chủ của nhân dân được thể hiện trực tiếp và rõ nét. Theo ông, chương trình hành động phải là nhịp cầu để ứng cử viên đi tới sự thấu hiểu và niềm tin của cử tri, nhưng một bản cam kết dù được chuẩn bị công phu đến đâu cũng sẽ chỉ nằm trên giấy nếu thiếu “cái tâm” và “cái tầm” của người đại biểu thực thụ.
Từ góc nhìn chuyên gia, TS Bùi Thanh Minh, Phó Giám đốc Văn phòng Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân (Ban IV), cho rằng điều cử tri cần hôm nay không phải là những lời hứa đẹp, mà là những cam kết có thể đi đến cùng. Ông nêu rất rõ yêu cầu đối với chương trình hành động: không thể là một “bài văn mẫu”, vì như thế là “không có sự tôn trọng đối với cử tri”. Theo ông, cam kết phải gắn với thực tế, có nguồn lực, có lộ trình trong nhiệm kỳ 5 năm, có cơ sở tranh luận dựa trên bằng chứng và quan trọng nhất là phải đo lường được.
Cùng nhấn mạnh tính ràng buộc của chương trình hành động, PGS.TS Bùi Thị An - Viện trưởng Viện Tài nguyên, Môi trường và Phát triển cộng đồng cho rằng, đây không đơn thuần là văn bản giới thiệu định hướng hoạt động nếu trúng cử, mà là lời cam kết chính trị công khai trước cử tri. Theo bà, nhờ có chương trình hành động, cử tri có thể đối chiếu giữa những cam kết ban đầu và hoạt động thực tiễn của đại biểu sau khi trúng cử: đại biểu có làm đúng điều đã hứa hay không, mức độ thực hiện đến đâu, và các cam kết ấy đã được cụ thể hóa ra sao trong quá trình tham gia xây dựng pháp luật, quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước
Có thể nói, tinh thần lớn nhất mà tọa đàm “Từ lời cam kết đến nghị trường” gợi mở là: trong đời sống dân chủ, cử tri không chỉ trao lá phiếu mà còn trao quyền lực và niềm tin. Vì thế, mỗi chương trình hành động phải được nhìn như một cam kết có sức nặng chính trị và đạo lý; còn mỗi đại biểu, nếu muốn xứng đáng với sự ủy thác ấy, phải chứng minh bằng hành động tại nghị trường, bằng trách nhiệm giải trình và bằng kết quả cụ thể sau nhiệm kỳ.