Lời hứa phải đo lường được, cam kết phải đi đến cùng
Từ góc nhìn của cử tri và người nhiều năm tham gia đối thoại công – tư, TS Bùi Thanh Minh cho rằng chương trình hành động của đại biểu không thể là “văn mẫu” mà phải gắn với thực tiễn, có cơ sở khoa học, nguồn lực và lộ trình cụ thể. Quan trọng hơn, mỗi lời hứa không chỉ là cam kết trước cử tri mà còn là trách nhiệm với chính bản thân và đất nước trong suốt nhiệm kỳ.
Tại tọa đàm Từ 'lời cam kết' đến nghị trường do Báo Đại biểu Nhân dân tổ chức sáng 10/3, TS Bùi Thanh Minh, Phó Giám đốc Văn phòng Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân, thuộc Hội đồng tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng (Ban IV) chia sẻ, với tư cách là một người dân khi bầu lá phiếu cho người đại biểu, cho quyền lợi, tiếng nói của mình thì chúng tôi cũng sẽ có những kỳ vọng đối với những đại biểu.
Bên cạnh đó, với tư cách là một người đi liền với đối thoại công - tư rất nhiều năm, thực hiện chức năng đưa những ý kiến, kiến nghị, tiếng nói của khu vực doanh nghiệp và người dân đến với các cơ quan quản lý nhà nước. Trong quá trình đó, khi làm việc với rất nhiều đại biểu Quốc hội cũng như các cơ quan quản lý, ông Minh nhận ra giữa câu chuyện cam kết của một đại biểu ở đầu nhiệm kỳ và cuối của nhiệm kỳ đó vẫn còn những khoảng cách.
Ở góc độ cử tri, ông Minh cho rằng, thứ nhất là chương trình hành động, các lời hứa không thể thành một bài văn mẫu. Điểm đáng mừng, năm nay khi quan sát những chương trình hành động của các ứng cử viên đại biểu Quốc hội, ứng cử viên Hội đồng nhân dân thấy rất chuyên nghiệp và cũng gần gũi, mang tính truyền tải rất tốt.
Thứ hai là phải có tính thực tế bởi rất nhiều chương trình xây dựng dựa trên kiến thức chuyên môn ở lĩnh vực mà chúng ta làm việc nhưng lại có thể chưa thực sự phù hợp với thực tiễn. Đại biểu ứng cử nếu trúng cử là đại diện cho cử tri của khu vực, đại diện cho người dân, quyền lợi chính đáng của người dân, thì cần biến kiến thức chuyên môn của mình để phục vụ thực tế một cách tốt nhất.
Thứ ba, đại biểu cũng phải tôn trọng những ý kiến chuyên môn trong các lĩnh vực khoa học cụ thể.
Với góc độ của một người làm chuyên môn, TS Bùi Thanh Minh cho hay, trước hết một chương trình hành động mang tính thực tế phải có nguồn lực, lộ trình một cách cụ thể. Bởi nhiệm kì của đại biểu Quốc hội là 5 năm chứ không kéo dài mãi mãi, nên cần đưa ra những chương trình, thời gian cụ thể, với những nguồn lực có thể bố trí để đạt được, với thời gian của đại biểu khi không phải đại biểu chuyên trách, hay đại biểu là một nhà khoa học thì nguồn lực cũng sẽ khác khi là lãnh đạo địa phương.
Thứ hai là những chương trình, lời hứa đưa ra phải dựa trên bằng chứng, phải có những kết quả khoa học. Nhiều lúc đại biểu cảm giác vấn đề này chính xác nhưng nếu không dựa trên bằng chứng thì không thể tranh luận được khi không cùng trên một góc độ khoa học.
Bên cạnh đó, các đại biểu phải đo lường được những lời hứa một cách định lượng. Rất nhiều chương trình hành động đưa ra nghe thì hay nhưng không có con số một cách định lượng, nên khi đến cuối nhiệm kỳ tổng kết lại thì chưa chắc đã có những công cụ để đo lường được.
Chương trình hành động là lời hứa của đại biểu trước cử tri, nhưng cũng là lời hứa của đại biểu với chính bản thân mình.
TS Bùi Thanh Minh khẳng định, tham gia đại biểu Quốc hội, tham gia Hội đồng nhân dân là một cơ hội rất lớn để có được công cụ, thẩm quyền để đóng góp được vào những vấn đề lớn của quốc gia, giải quyết được những vấn đề của thực tiễn.
Mỗi đại biểu khi xây dựng chương trình hành động ngoài câu chuyện trách nhiệm của mình với cử tri còn là trách nhiệm của mình với đất nước và trách nhiệm với chính bản thân mình. Như vậy, các đại biểu cần có những tư duy cũng như tinh thần và trách nhiệm một cách cao nhất trong việc từ ngày đầu vận động và nhận được sự tín nhiệm cho đến 5 năm với vai trò là một đại biểu Quốc hội.