Chào mừng kỷ niệm 95 năm Ngày thành lập Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh (26/3/1931 - 26/3/2026):Điểm tựa tinh thần của thanh niên hiện đại

Lay động và tạo nguồn cảm hứng lớn cho người trẻ

- Tủ sách Thanh niên ra mắt đúng vào dịp kỷ niệm 95 năm Ngày thành lập Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, với 12 ấn phẩm đầu tiên chứa sức nặng lịch sử, là sách "gối đầu giường" của thanh niên một thời. Vì sao Kim Đồng chọn xuất bản các ấn phẩm như vậy trong bối cảnh hiện nay?

- Không thể phủ nhận hiện tại có nhiều phương tiện giải trí làm xao lãng sự quan tâm của thanh niên. Thanh niên rất nhanh nhạy với cái mới cái lạ, nhưng bảo đó là tất cả những gì các bạn quan tâm và lựa chọn thì chưa hẳn đúng.

Vừa qua, chúng ta chứng kiến sự hưởng ứng nồng nhiệt của người trẻ với các sự kiện lớn của đất nước. Các tác phẩm nghệ thuật tái hiện lịch sử đấu tranh của cha ông, như phim Mưa đỏ nhận được sự hưởng ứng mạnh mẽ từ người trẻ. Mãi mãi tuổi hai mươi đã có hơn 20 năm xuất bản nhưng trong năm 2025 số bản phát hành vẫn trên 10.000. Thép đã tôi thế đấy vẫn là cuốn sách được nhiều thế hệ tâm đắc và yêu mến.

Các tác phẩm ra mắt lần này như Dấu chân người lính, Mẫn và tôi… gần 10 năm nay chưa có cơ hội xuất hiện trở lại. Đây đều là những tác phẩm đồ sộ cả về dung lượng lẫn nghệ thuật. Chúng tôi tin những giá trị đích thực này cần và sẽ có chỗ đứng trong lòng bạn đọc.

- Tủ sách được coi là lời đáp lại nhu cầu của độc giả trẻ hôm nay: được tiếp thêm điểm tựa tinh thần, được bồi đắp lý tưởng sống, được chạm tới truyền thống yêu nước bằng những câu chuyện có sức lay động. Liệu rằng những trang sách có thể bồi đắp các giá trị ấy không, thưa bà?

- Khi xây dựng Tủ sách Thanh niên, chúng tôi đưa ra một số tiêu chí, trong đó có hai tiêu chí quan trọng: thứ nhất là giá trị cốt lõi dành cho thanh niên như lý tưởng sống, ý chí vươn lên, ý chí cống hiến; thứ hai là chạm được tới người trẻ hôm nay. Thanh niên đang trên đường tìm hiểu bản thân, học tập, làm việc để nâng cao giá trị, tìm lý tưởng để phấn đấu… không phải ai cũng may mắn được khai phóng nhờ thầy cô hay cha mẹ, bạn bè. Phần nhiều các bạn loay hoay tự tìm con đường riêng cho mình. Biết đâu, họ sẽ gặp chàng trai Hà Nội Nguyễn Văn Thạc trong dòng nhật ký da diết về lẽ sống, những băn khoăn của tuổi trẻ về tình yêu, được - mất, để bên cạnh nỗi xót xa tiếc thương sẽ thấy tuổi trẻ đẹp đẽ và cháy bỏng biết bao. Họ sẽ gặp các chàng trai, cô gái như Thiêm, Mẫn trong Mẫn và Tôi, Lữ và Hiền trong Dấu chân người lính hay Tâm - Thành trong Dưới đám mây màu cánh vạc... để thấy tình yêu đất nước được bồi đắp mỗi ngày bắt đầu từ yêu những gì thân thiết, gần gũi.

Những câu chuyện gây xúc động lớn lao chạm đến điều sâu kín trong mỗi người chính là sức mạnh của nghệ thuật văn học. Biết bao thanh niên đã lên đường nhập ngũ với hình ảnh anh Lữ, chị Mẫn trong tim. Và hiện tại, chúng tôi tin rằng hình tượng đó vẫn đủ sức lay động trái tim người trẻ, cho họ nguồn cảm hứng lớn.

Mời người trẻ bước vào không gian của sách

- Đọc để thấu cảm và phát triển năng lực luôn cần song hành. Bà có thể chia sẻ cụ thể hơn về việc lựa chọn, xây dựng tủ sách để thu hút người trẻ mà NXB Kim Đồng đang hướng tới?

- Để tiếp cận độc giả thanh niên hiện nay, phải thu hút ngay từ cái nhìn đầu tiên. NXB Kim Đồng đã đầu tư mỹ thuật để từng cuốn sách có diện mạo mới phù hợp với tiếp nhận của bạn đọc hiện đại. Về truyền thông, chúng tôi cũng tăng cường hiện diện trên các nền tảng số. Trong tương lai gần chúng tôi dự kiến phối hợp cùng Ban Công tác Thanh niên và Hội Sinh viên Việt Nam tại các trường đại học tổ chức các hoạt động khuyến đọc trong thanh niên…

Riêng việc tìm kiếm, lựa chọn sách đưa vào Tủ sách Thanh niên quả là thách thức. Như tôi chia sẻ, ngoài mang đến thông điệp tích cực cho thanh niên thì mỗi tác phẩm phải giúp người trẻ soi chiếu được mình.

- Chiến lược phát triển thanh niên Việt Nam giai đoạn 2021 - 2030 đặt ra yêu cầu rất cao về năng lực làm chủ tri thức, bản lĩnh và trách nhiệm công dân. Từ tâm thế của người làm xuất bản, bà nhận thấy văn hóa đọc có vai trò như thế nào trong việc kiến tạo nên thế hệ mới?

- Bước vào kỷ nguyên mới, thế hệ trẻ rất cần kỹ năng tự học để làm chủ kiến thức, chủ động tiếp thu, lĩnh hội và đào sâu kiến thức. Sách là công cụ quan trọng để người trẻ tự học. Khó tưởng tượng tương lai sẽ ra sao khi thế hệ hôm nay không đọc sách, không học tập, trong khi chúng ta còn muốn tiến nhanh trong kỷ nguyên mới, bắt kịp sự phát triển của nhân loại.

Từ nhiều năm nay, đã có nhiều nỗ lực xây dựng văn hóa đọc trong trường phổ thông và trong mỗi gia đình. Nhưng chúng ta đang bỏ qua một lớp thanh niên đang ngồi giảng đường đại học, những thanh niên đang lao động trong các khu công nghiệp, nhà máy, công ty, những thanh niên đang làm nông nghiệp… Với Tủ sách Thanh niên chúng tôi không chỉ hướng đến đối tượng sinh viên mà tất cả thanh niên.

- Tủ sách Thanh niên chỉ là mảnh ghép đầu tiên trong một hệ sinh thái lớn hơn để đồng hành, mở rộng không gian để người trẻ đọc, viết, đối thoại và trưởng thành cùng sách. Bà có thể phác họa rõ hơn hướng đi này?

- Tủ sách Thanh niên không đứng riêng lẻ mà gắn với định hướng rộng hơn của NXB Kim Đồng với sự ra đời của thương hiệu sách 2045 Books, tập trung vào khoa học - công nghệ, kỹ năng sống; tủ sách Văn Trẻ dành không gian cho những tác phẩm văn chương mới của và về người trẻ; tổ chức Giải thưởng Văn học Kim Đồng dành cho người trẻ. Đi cùng hoạt động xuất bản sẽ có các hoạt động tọa đàm, giới thiệu sách, nơi người trẻ được gặp gỡ với chuyên gia, được chia sẻ, gợi mở, phản biện, đối thoại...

"Viết” cũng là kỹ năng để người trẻ tư duy, là kênh để giãi bày, chia sẻ. Với việc mở rộng ra mảng sách trang bị nền tảng tri thức, giá trị sống, mang đến sân chơi viết lách, chúng tôi mong rằng “không gian” do mình tạo ra sẽ mời được nhiều người trẻ bước vào. Với những kỹ năng đọc, viết và phản tư, thanh niên sẽ vững vàng trên con đường trưởng thành, góp phần xây dựng đất nước.

- Xin cảm ơn bà!

Lê Thư thực hiện