Agribank cùng dân bám biển, bám đồng:Bài 2: Từ ao chuồng đến thị trường - doanh nghiệp cần một "bệ đỡ"
Nhìn từ bên ngoài, một doanh nghiệp nuôi tôm quy mô lớn thường được hình dung bằng những ao hồ rộng, những vụ nuôi đều đặn, những con số doanh thu hàng chục, hàng trăm tỷ đồng mỗi năm. Nhưng khi đi qua một cơn bão dữ, người ta mới thấy hết sự mong manh của lĩnh vực này; chỉ một đêm mưa gió dữ dội đã cuốn phăng thành quả tích lũy suốt nhiều năm, đẩy một mô hình sản xuất đang vận hành ổn định vào trạng thái đứt gãy...
Giúp doanh nghiệp giữ nhịp sản xuất
Chủ tịch UBND xã Đề Gi Đoàn Văn Tài chia sẻ, Công ty TNHH Ngọc Châu là trường hợp tiêu biểu cho lớp doanh nghiệp nông nghiệp trưởng thành từ thực tế địa phương. Gia đình ông Châu thành lập doanh nghiệp từ năm 1986, ban đầu làm sửa chữa, đóng mới tàu thuyền và kinh doanh xăng dầu. Sau khi nhận thấy nuôi tôm áp dụng công nghệ cao đem lại hiệu quả vượt trội, gia đình chuyển dần sang lĩnh vực này và mở rộng quy mô mạnh từ năm 2011. Tính đến nay, họ đã có hơn 21 năm gắn với nghề nuôi tôm.
Tuy mang lại hiệu quả cao nhưng nghề nuôi tôm công nghệ cao đòi hỏi một chuỗi vận hành không hề đơn giản: vốn lưu động, con giống, thức ăn, kỹ thuật, xử lý môi trường, thu hoạch, vận chuyển, phân phối. Nuôi tôm công nghiệp không phải câu chuyện của một ao hồ riêng lẻ, mà là một hệ thống sản xuất cần được duy trì liên tục, chính xác và có sức chịu đựng cao trước rủi ro.
Công ty TNHH Ngọc Châu có quan hệ tín dụng với Agribank từ năm 2001 đến nay. Hiện dư nợ của doanh nghiệp khoảng 17,5 tỷ đồng, chủ yếu là vốn lưu động phục vụ sản xuất, kinh doanh. Trước bão, doanh nghiệp hoạt động tương đối ổn định, mỗi năm 2 vụ, sản lượng khoảng 7 - 8 tấn/vụ, doanh thu xấp xỉ 100 tỷ đồng, lợi nhuận thấp nhất cũng hơn 10 tỷ đồng/năm. Thị trường tiêu thụ chính là Hà Nội. Sau cơn bão số 13 vào cuối năm 2025 gây thiệt hại nặng nề, doanh nghiệp đã được Agribank hỗ trợ giảm 1% lãi suất trên toàn bộ số dư nợ này.
"Một người ngoài cuộc có thể nghĩ rằng giảm 1% lãi suất là hỗ trợ không quá lớn. Nhưng với doanh nghiệp đang gánh dư nợ hàng chục tỷ đồng, trong bối cảnh vừa chịu thiệt hại nặng, chưa thể thả nuôi lại ngay thì sự điều chỉnh ấy mang ý nghĩa rất thực tế. Nó không làm biến mất tổn thất, nhưng tạo ra khoảng trống cần thiết để doanh nghiệp có thêm thời gian, thêm dư địa xoay xở, thêm khả năng giữ cho guồng sản xuất không gãy hẳn" - Chủ tịch Đoàn Văn Tài nhấn mạnh.
Quả thật, sau mỗi sự cố thiên tai, dịch bệnh và đi kèm đó là cách ứng xử của chính quyền các cấp nói chung, Agribank nói riêng cho thấy, vai trò của ngân hàng không dừng lại ở chuyện cho vay theo nghĩa thông thường. Với một doanh nghiệp thủy sản, tín dụng là một phần của năng lực chống chịu. Doanh nghiệp có thể có kinh nghiệm, có thị trường, có lao động, nhưng nếu dòng vốn bị tắc, toàn bộ chuỗi sản xuất sẽ chững lại.
Cần sự gắn bó, đồng hành bền vững
Chia sẻ về mối quan hệ với Agribank, ông Châu mộc mạc nói: "Vay Agribank, tôi trung thành như với vợ mình, bao nhiêu năm vẫn gắn bó với ngân hàng!".
Câu nói nghe vừa thật, vừa có chút hài hước của người làm ăn lâu năm, nhưng phía sau đó là một thực tế đáng lưu ý: với doanh nghiệp ở khu vực nông thôn, thứ họ cần ở ngân hàng không chỉ là vốn, mà còn là sự gắn bó đủ lâu để hiểu ngành nghề, hiểu chu kỳ sản xuất, hiểu cả lúc doanh nghiệp mạnh lẫn lúc doanh nghiệp gặp biến cố.
Từ trường hợp Công ty TNHH Ngọc Châu hay những mô hình quy mô nhỏ hơn là hộ kinh doanh có thể thấy rõ một vấn đề lớn hơn của kinh tế nông nghiệp hiện nay: muốn phát triển bền vững thì cần có các doanh nghiệp đủ sức đầu tư lớn, tổ chức sản xuất quy mô, tạo đầu ra ổn định, kéo theo cả mạng lưới lao động, dịch vụ, thương mại và lưu thông hàng hóa. Nhưng để doanh nghiệp nông nghiệp có thể đứng vững, họ cần một hệ thống tài chính đủ kiên nhẫn, sát thực tế và đủ sẵn sàng chia sẻ rủi ro trong những thời điểm khó khăn nhất.
Tại Đề Gi, bài toán ấy càng hiện rõ sau bão. Không chỉ các hộ dân nuôi trồng thủy sản bị ảnh hưởng, mà nhiều mô hình sản xuất quy mô lớn cũng phải đối mặt với thiệt hại nặng nề. Khi một doanh nghiệp nuôi tôm bị gián đoạn, tác động không dừng ở chủ doanh nghiệp. Nó còn liên quan tới lao động, nhà cung ứng, dịch vụ kỹ thuật, vận chuyển, thị trường tiêu thụ. Nói cách khác, hỗ trợ một doanh nghiệp phục hồi không chỉ là cứu một đơn vị sản xuất, mà là giữ lại một mắt xích quan trọng của kinh tế địa phương.
Bởi thế, khi Agribank hỗ trợ doanh nghiệp như Công ty TNHH Ngọc Châu giảm lãi suất, đồng hành duy trì dòng vốn trong giai đoạn khó khăn, về bản chất, đó không đơn thuần là hỗ trợ tài chính cho một khách hàng, mà là cách giữ cho chuỗi sản xuất không đổ vỡ, cho năng lực phục hồi của doanh nghiệp không bị bẻ gãy ngay sau thiên tai. Nhìn rộng hơn, đây cũng là câu chuyện của kinh tế nông nghiệp Việt Nam trong giai đoạn hiện nay.
Từ phục hồi sau bão đến câu chuyện phát triển kinh tế biển bền vững, Đề Gi cho thấy một điều khá rõ: thiên tai có thể làm đứt gãy một mùa vụ, nhưng nếu có sự đồng hành đúng lúc giữa chính quyền, người dân và ngân hàng thì không dễ gì làm đứt gãy ý chí phát triển của cả một vùng đất. Và trong hành trình ấy, Agribank không chỉ là nơi cung ứng vốn, mà đang hiện diện như một điểm tựa tài chính quan trọng cho kinh tế nông nghiệp, kinh tế biển ở cơ sở.