Khi phụ nữ làm chủ: Đổi mới cho bước tiến, hệ thống tạo sức mạnh, thích nghi để vươn xa

Nhân dịp 8/3, phóng viên báo Đại biểu Nhân dân có dịp trò chuyện với chị Trần Diệu Thúy – nữ giám đốc điều hành trẻ của Kstudy để lắng nghe cách chị xây dựng tổ chức và những triết lý đã định hình con đường ấy.

*Từ vị trí quản lý tại các tập đoàn lớn đến việc điều hành Học viện Kstudy, đâu là thời điểm chị nhận ra mình không chỉ muốn làm marketing, mà muốn điều hành một mô hình đào tạo mang dấu ấn riêng?

Thực ra quyết định đó không đến từ một khoảnh khắc bùng nổ nào, mà là kết quả của một quá trình suy nghĩ khá dài.

Ngay từ khi còn rất trẻ, tôi đã luôn tự đặt cho mình một câu hỏi khá đơn giản: “Làm thế nào để hôm nay mình tốt hơn ngày hôm qua?”. Đó là một dạng growth mindset rất tự nhiên – luôn muốn tiến bộ, muốn hiểu sâu hơn, làm tốt hơn và có ảnh hưởng rộng hơn.

Khi làm việc trong môi trường doanh nghiệp lớn, đặc biệt là ở các vị trí quản lý marketing, tôi có cơ hội nhìn rất rõ một khoảng trống thú vị của thị trường: rất nhiều bạn trẻ học marketing rất chăm chỉ, nhưng khi bước vào doanh nghiệp lại lúng túng. Kiến thức thì có, nhưng cách tư duy hệ thống và khả năng vận hành thực tế lại chưa được rèn luyện đủ.

Điều đó khiến tôi bắt đầu suy nghĩ nhiều hơn về giáo dục. Tôi nhận ra một điều: nếu mình chỉ làm marketing trong doanh nghiệp, mình có thể tạo ra kết quả cho một thương hiệu. Nhưng nếu mình tham gia vào đào tạo, mình có thể góp phần tạo ra những người làm nghề tốt hơn trong nhiều năm sau. Đó là một dạng tác động dài hạn.

Có lẽ chính ở thời điểm đó, tôi bắt đầu nhìn công việc của mình theo một góc độ khác: không chỉ là làm nghề, mà là xây dựng một hệ thống để nuôi dưỡng những người làm nghề.

*Chị sẽ tự định nghĩa phong cách lãnh đạo của mình bằng ba từ khóa nào?

Nếu phải tóm gọn trong ba từ khóa, tôi sẽ chọn: Result-oriented – Reliable – Principles & Systems.

*Giáo dục là lĩnh vực nhạy cảm, nơi chất lượng khó đo lường ngay. Chị đã làm thế nào để “làm chủ” được niềm tin thị trường, đặc biệt khi bản thân là một nữ CEO trẻ?

Trong giáo dục, giá trị thực sự thường vô hình. Một chương trình học tốt không phải lúc nào cũng có thể nhìn thấy ngay lập tức. Vì vậy, điều quan trọng là phải tìm cách hữu hình hóa những giá trị vô hình đó. Ví dụ như: xây dựng chương trình học bám sát nhu cầu doanh nghiệp, mô phỏng môi trường làm việc thực tế, quy trình đào tạo có thể đo lường được, theo dõi sự tiến bộ của học viên theo từng giai đoạn, thành công của học viên... Những thứ đó giúp biến quá trình học thành một hành trình có thể nhìn thấy, thay vì chỉ là một lời hứa chung chung.

Bên cạnh đó, một yếu tố rất quan trọng là quản trị kỳ vọng. Chúng tôi không xây dựng những lời hứa hấp dẫn nhưng thiếu cơ sở, mà giúp người học hiểu rõ con đường phía trước đòi hỏi điều gì. Một chương trình đào tạo tốt có thể giúp rút ngắn quá trình thử – sai, cung cấp phương pháp đúng và môi trường thực hành thực tế. Nhưng kết quả cuối cùng vẫn phụ thuộc vào nỗ lực và kỷ luật của chính người học.

Cuối cùng, kết quả thực tế là minh chứng rõ nét hơn bất kì lời nói truyền thông hào nhoáng nào. Tôi nỗ lực mỗi ngày cùng cộng sự để vận hành tốt, tạo chuyển biến cụ thể, tích cực cho học viên hơn là nói suông.

“

“Đừng nghe những gì cô ấy nói. Hãy nhìn những gì cô ấy làm.”

Là một câu ngạn ngữ mà chị Thúy đặc biệt tâm đắc và luôn xem như kim chỉ nam trong công việc.

Sự kiên định của CEO Trần Diệu Thúy về việc tập trung vào "kết quả thực" dường như là câu trả lời đắt giá cho một rào cản tâm lý phổ biến của phái đẹp. Nghiên cứu "Revisiting the Dunning-Kruger Effect" (2025) chỉ ra rằng, trong khi đàn ông thường có xu hướng đánh giá quá cao (overestimate) năng lực, thì phụ nữ lại thường đánh giá thấp (underestimate) khả năng của mình. Thậm chí, một nghiên cứu trên Personality and Social Psychology Bulletin (1997) cũng xác nhận phụ nữ thường tự đánh giá thấp hơn và ít tự tin hơn đàn ông dù khả năng thực tế là ngang nhau.

*Kstudy theo đuổi mô hình thực chiến và cam kết việc làm. Điều đó đòi hỏi áp lực vận hành rất cao. Ở vị trí người đứng đầu, chị ưu tiên tăng quy mô nhanh hay kiểm soát chất lượng chặt?

Bạn biết đấy, một thực thể sống dù to lớn đến đâu thì cũng cấu thành từ những tế bào nhỏ nhất. Nếu tế bào khỏe mạnh, nó sẽ nhân bản liên tục để tạo thành cơ thể vững chãi. Nếu tế bào chỉ cần có một lỗi nhỏ về cấu trúc, nó sẽ sao chép thành những lỗi kỹ thuật lớn trên cơ thể mới. Điều này liên hệ mật thiết với việc triển khai kinh doanh & đào tạo. Trước khi nhân rộng bất kỳ điều gì, tôi cần chắc chắn rằng mô hình đó thực sự vận hành tốt ở quy mô nhỏ. Quy trình cơ bản là Demo → Tối ưu → Tinh chỉnh → Hoàn thiện → Nhân bản.

Chúng tôi cố gắng thiết kế chương trình đào tạo theo hướng “đi trước thị trường một bước”. Nghĩa là không chỉ dạy những gì doanh nghiệp đang cần hôm nay, mà còn chuẩn bị cho những kỹ năng có thể trở nên quan trọng trong 5–10 năm tới, đặc biệt là các kỹ năng liên quan đến AI, dữ liệu và tư duy chiến lược.

Trong một thế giới thay đổi rất nhanh, nhiều người cố gắng dự đoán tương lai của thị trường. Nhưng theo tôi, dự đoán chính xác tương lai ngày càng khó. Vì vậy điều quan trọng hơn là xây dựng một hệ thống có khả năng thích nghi nhanh. Chúng tôi cố gắng thiết kế chương trình đào tạo theo hướng “đi trước thị trường một bước”. Nghĩa là không chỉ dạy những gì doanh nghiệp đang cần hôm nay, mà còn chuẩn bị cho những kỹ năng có thể trở nên quan trọng trong 5–10 năm tới, đặc biệt là các kỹ năng liên quan đến AI, dữ liệu và tư duy chiến lược.

Tuy nhiên, tôi không cực đoan hóa định hướng này. Thực tế, sản phẩm và khóa học cần đáp ứng tiêu chuẩn MVP trước khi nhân bản để tiếp tục tối ưu, tinh chỉnh trong thực tiễn. Người làm kinh doanh cũng cần nắm được nhịp độ thị trường & những cơ hội đang đến để không vì quan điểm cực đoan tước đi cơ hội lớn mạnh, tăng trưởng quy mô; đồng thời, đảm bảo nguyên tắc sống còn về chất lượng.

*Theo chị, phụ nữ khi làm chủ doanh nghiệp giáo dục có lợi thế gì trong việc xây dựng văn hóa tổ chức và truyền cảm hứng cho đội ngũ? Lợi thế đó có đủ để tạo ra khác biệt cạnh tranh dài hạn?

Giáo dục có đặc thù là ngành xoay quanh con người. Học viên không chỉ đến để nhận kiến thức, mà còn để tìm kiếm sự định hướng, sự khích lệ và đôi khi là cả sự tự tin. Chất lượng dịch vụ cũng ảnh hưởng lớn từ nguồn lực con người. Theo đó, người thầy, người cô, cán bộ nhân viên hạnh phúc sẽ tổ chức những lớp học tuyệt vời & tạo ra học viên hạnh phúc.

Phụ nữ có một lợi thế khá tự nhiên là khả năng thấu cảm, năng lực thích nghi nhờ sự linh hoạt mạnh mẽ khi tiếp cận cá nhân. Trong quá trình làm việc với học viên, tôi nhận ra rằng mỗi người đều có một câu chuyện riêng. Có người giỏi nhưng thiếu tự tin, có người rất chăm chỉ nhưng chưa tìm được phương pháp học đúng. Nếu chỉ nhìn họ như những con số trong một bảng thống kê, chúng ta sẽ bỏ lỡ rất nhiều điều. Ở góc độ đó, khả năng lắng nghe và thấu hiểu có thể giúp một tổ chức giáo dục tạo ra những trải nghiệm học tập cá nhân hóa hơn.

Tôi cũng nghĩ rằng trong một thế giới nơi công nghệ ngày càng phát triển nhanh và thay thế những tác vụ chuyên môn thì yếu tố con người sẽ càng trở nên quan trọng. AI có thể giúp chúng ta làm việc nhanh hơn, hiệu quả hơn. Nhưng động lực học tập, sự tự tin và cảm hứng phát triển bản thân vẫn là những thứ cần con người truyền cho nhau.

Tuy nhiên, tôi cũng tin rằng lợi thế cạnh tranh dài hạn không đến từ giới tính. Nó đến từ sự kết hợp giữa tư duy chiến lược, năng lực quản trị và khả năng xây dựng hệ thống.

Thực tế cho thấy, việc phụ nữ nắm quyền lãnh đạo không chỉ tạo ra môi trường hạnh phúc mà còn mang lại hiệu quả tài chính vượt trội. Theo các báo cáo của McKinsey, các công ty thuộc nhóm top về đa dạng giới tính trong đội ngũ điều hành có khả năng đạt lợi nhuận cao hơn trung bình từ 15% (2015) đến 21% (2018). Đặc biệt, báo cáo năm 2023 xác nhận nhóm dẫn đầu về đa dạng giới tính trong Hội đồng quản trị có hiệu suất vượt trội đến 27%.

*Với các bạn nữ trẻ muốn khởi nghiệp trong lĩnh vực giáo dục, theo chị điều quan trọng nhất họ cần làm chủ là gì: chuyên môn, tài chính hay bản lĩnh?

Nếu chỉ được chọn một, tôi sẽ chọn bản lĩnh. Chuyên môn có thể học. Tài chính có thể gây dựng. Nhưng bản lĩnh là thứ giúp một người đi tiếp khi mọi thứ chưa rõ ràng. Giáo dục là một lĩnh vực đòi hỏi sự kiên nhẫn rất lớn. Có những chương trình phải mất nhiều năm mới nhìn thấy kết quả rõ ràng. Có những thời điểm bạn sẽ tự hỏi liệu con đường mình chọn có đúng hay không. Chính lúc đó, bản lĩnh mới thực sự quan trọng.

Từ góc độ phụ nữ, tôi có một chia sẻ mà tôi cho là ý nghĩa. Phụ nữ có trái tim nóng. Khi làm kinh doanh, đó là điểm mạnh, và cũng có thể là điểm yếu. Để phát huy sức mạnh của trái tim, tôi nghĩ chúng ta có thể dành thời gian chiêm nghiệm, phân tích suy nghĩ của mình ở nhiều góc độ, vượt bản thân mình ra khỏi cảm xúc chi phối khi đối mặt ở một tình huống cụ thể. Khi đó, chúng ta có thể chọn cách phản ứng, chọn và điều hướng suy nghĩ phù hợp với hoàn cảnh để “có lợi” nhất cho thực tiễn và cảm xúc bản thân. Tôi nghĩ, định hướng, chuyển dịch suy nghĩ của mình cũng là một cách giúp phụ nữ có “well-being” tốt hơn.

Điều cuối cùng, áp dụng cho cả hai giới, mọi bước tiến & tăng trưởng đột phát đều không xuất phát từ cách làm cũ. Học tập suốt đời để gia tăng năng lực sáng tạo & đổi mới, khác biệt trong tư duy và cách vận hành từng hoạt động kinh doanh là một chìa khóa cho sự phát triển lâu dài.

*Ở góc nhìn của một nữ doanh nhân trẻ, chị mong muốn Nhà nước đồng hành ra sao để các doanh nghiệp do phụ nữ lãnh đạo có thể phát triển đúng hướng và bền vững?

Tôi nghĩ điều đầu tiên là cơ hội bình đẳng. Phụ nữ khi khởi nghiệp đôi khi phải cân bằng nhiều vai trò cùng lúc – gia đình, công việc, trách nhiệm xã hội. Vì vậy, nếu môi trường kinh doanh tạo ra những cơ hội công bằng để họ tiếp cận nguồn lực, cơ hội phát triển và mạng lưới kết nối, thì rất nhiều tiềm năng có thể được khai mở.

Bên cạnh đó, tôi nghĩ việc khuyến khích chia sẻ trách nhiệm trong xã hội là rất quan trọng. Khi vai trò chăm sóc gia đình không chỉ đặt lên vai phụ nữ, họ sẽ có nhiều không gian hơn để phát triển sự nghiệp và đóng góp cho cộng đồng.

Gần đây, tôi rất ấn tượng với một số chính sách ngày càng tiến bộ theo hướng khuyến khích nam giới tham gia nhiều hơn vào trách nhiệm gia đình, chẳng hạn như việc mở rộng thời gian nghỉ cho người chồng khi vợ sinh con. Những chính sách như vậy tuy có vẻ nhỏ, nhưng thực chất lại gửi đi một thông điệp rất tích cực: việc nuôi dạy con cái và chăm sóc gia đình là trách nhiệm chung, không phải chỉ của phụ nữ. Khi xã hội tạo ra những điều kiện như vậy, phụ nữ sẽ có thêm sự cân bằng để vừa phát triển sự nghiệp, vừa xây dựng gia đình bền vững.

Cuối cùng, giáo dục và đào tạo vẫn là nền tảng. Nếu các chương trình đào tạo về quản trị, tài chính, công nghệ hay lãnh đạo được mở rộng hơn cho nữ doanh nhân, tôi tin rằng nhiều người sẽ tự tin hơn khi bước vào con đường xây dựng doanh nghiệp.

Và khi ngày càng nhiều phụ nữ tham gia vào các lĩnh vực kinh tế – xã hội, chúng ta cũng sẽ có thêm nhiều góc nhìn đa dạng hơn trong quá trình phát triển đất nước.

*Cảm ơn chị vì những chia sẻ đầy cảm hứng!

Trọng Nghĩa