Payoo: Hành trình ngược dòng để xây dựng nền tảng triệu giao dịch
Sau hơn một thập kỷ miệt mài đặt từng “viên gạch” nền móng, ông Ngô Trung Lĩnh cùng các cộng sự đã từng bước đưa Payoo trở thành nền tảng thanh toán điện tử hàng đầu tại Việt Nam.
Qua cuộc trò chuyện với phóng viên Báo Đại biểu Nhân dân, ông Ngô Trung Lĩnh - Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Dịch vụ Trực tuyến Cộng đồng Việt (VietUnion) khẳng định, lý do thanh toán trung gian Payoo ngày càng phát triển không chỉ vì ra đời sớm, mà còn được bồi đắp, xây dựng từ nền tảng đội ngũ trẻ, nhiệt huyết và kiên định với tinh thần phục vụ cộng đồng, xã hội.
Vượt qua hoài nghi của thị trường
Ra đời ngày 18/12/2009, thanh toán trung gian Payoo đến nay đã trở thành "mắt xích" quen thuộc trong hệ sinh thái thanh toán số tại Việt Nam. Tuy vậy, hành trình chạm đến thành công của nền tảng này không trải hoa hồng.
Ông Lĩnh nhớ lại giai đoạn 2009–2010, khi VietUnion quyết định theo đuổi mảng thanh toán cho thương mại điện tử, thị trường vẫn còn ở trạng thái “thai nghén”.
Thời đó, khái niệm mua sắm online chưa phổ biến, thói quen thanh toán tiền mặt gần như chiếm ưu thế tuyệt đối. Việc thanh toán qua mạng vừa mới mẻ, vừa khiến nhiều người e dè và hoài nghi.
Đến năm 2012, khi Payoo bắt đầu triển khai kết nối thanh toán hóa đơn điện, nước và các dịch vụ tiện ích, "bài toán" khó lại nằm ở chính hạ tầng của đối tác. Nhiều đơn vị chưa có cơ chế đồng bộ dữ liệu hóa đơn hay truy vấn trực tuyến, nên việc tra cứu số tiền phải đóng hàng tháng đều phải làm thủ công.
Để đảm bảo một giao dịch có thể diễn ra trơn tru, ông Lĩnh và cộng sự trực tiếp đến từng đơn vị khảo sát hệ thống, tư vấn lại quy trình nghiệp vụ, xây dựng cổng thanh toán và cùng đối tác chuẩn hóa từng bước vận hành. Nhiều dự án mất đến hàng tuần làm việc để xử lý các lỗi phát sinh và thử nghiệm trước khi đưa vào hoạt động. Nhờ liên tục cải tiến, thời gian kết nối kỹ thuật rút ngắn từ 3–4 tháng xuống chỉ còn 1–2 tuần.
Khó khăn nối tiếp khó khăn. Vượt qua rào cản kỹ thuật chỉ là một phần của thử thách. Sau khi hệ thống sẵn sàng, thử thách tiếp theo nằm ở việc thay đổi thói quen của người dân – những người đã quá quen với việc cầm tiền mặt đến tận điểm thu để thanh toán.
Thời điểm đó, Payoo phải sắp xếp nhân viên tại từng điểm thu, hướng dẫn người dân tại các cửa hàng như Thế Giới Di Động, FPT Shop… trải nghiệm cách thanh toán mới để họ thấy dễ dàng, tiện lợi, từ đó hình thành thói quen và coi đó là lựa chọn thường xuyên.
Từ những “viên gạch” âm thầm ban đầu, nền tảng thanh toán dần lớn lên cùng nhịp phát triển của thương mại điện tử và chuyển đổi số tại Việt Nam. Hệ thống từng bước mở rộng sang mô hình thanh toán đa kênh: từ cổng trực tuyến, thanh toán tại quầy đến QR, ví điện tử và thẻ không tiếp xúc. Mỗi bước tiến xuất phát từ nhu cầu thực tế của thị trường, thay vì chạy theo trào lưu nhất thời.
Cân bằng giữa đổi mới và kỷ luật
Để có được thành công của Payoo như hôm nay, ông Lĩnh tâm niệm kinh doanh không chỉ là chạy theo những con số, mà cần có trách nhiệm với cộng đồng, đối xử tử tế với khách hàng và tin tưởng vào đội ngũ của mình. Triết lý ấy cũng chi phối cách VietUnion vận hành trong lĩnh vực vốn áp lực như thanh toán.
Trong lĩnh vực thanh toán, sáng tạo và tin cậy, an toàn vốn là hai khái niệm đối lập nhau. Để đi đường dài, VietUnion không đặt hai yếu tố này vào thế đối lập, mà chủ động tách thành hai giai đoạn rõ ràng. Với Payoo, doanh nghiệp thành lập bộ phận R&D và Chiến lược gần 10 năm để mạnh dạn thử cái mới, tìm kiếm những ý tưởng đột phá phù hợp với thị trường Việt Nam. Đây là giai đoạn đội ngũ được phép có rủi ro và sai số nhất định, nhưng chỉ trong phạm vi thử nghiệm và nghiên cứu tính phù hợp của giải pháp.
Khi sản phẩm đã được kiểm chứng về chất lượng và đáp ứng nhu cầu thị trường, trọng tâm chuyển sang kỷ luật vận hành. Quy trình được siết chặt, hệ thống dự phòng được xây dựng nhiều lớp, tiêu chuẩn an toàn được đặt ở mức cao nhất. Mục tiêu cuối cùng hướng đến là bảo đảm sự an tâm của khách hàng.
Nhiều năm liền, Payoo theo đuổi chiến lược Top-down - tập trung phục vụ giải pháp thanh toán cho các chuỗi bán lẻ, F&B và những doanh nghiệp quy mô toàn quóc.
Theo ông Lĩnh, làm việc với các “ông lớn” không cho phép sự cẩu thả: Hệ thống phải ổn định, quy trình minh bạch và vận hành phải đồng bộ. Áp lực đó trở thành “bài kiểm tra” liên tục, buộc doanh nghiệp hoàn thiện hạ tầng để đi đường dài.
Khi đã phục vụ tốt nhóm đối tác lớn, nhu cầu tương tự cũng dần hình thành ở khối doanh nghiệp vừa và nhỏ. Với hạ tầng được chuẩn bị kỹ lưỡng, Payoo có điều kiện mở rộng để đáp ứng khả năng chấp nhận thanh toán với hầu hết các phương tiện thanh toán hiện nay.
Đặc biệt hơn, Payoo phối hợp cùng các tổ chức thẻ và ngân hàng triển khai chính sách phí ưu đãi thanh toán thẻ cho các doanh nghiệp có doanh thu dưới 2,5 tỷ đồng/năm. Đồng thời, phát triển bộ giải pháp “All-in-one” tích hợp ngay trên ứng dụng của người bán, cho phép họ thực hiện cùng lúc ba tác vụ: bán hàng, chấp nhận thanh toán điện tử và xuất hóa đơn, qua đó tiết kiệm đáng kể nguồn lực và chi phí vận hành.
Những giải pháp này hướng đến mục tiêu chung: giúp mọi doanh nghiệp, ở mọi quy mô, và mọi khách hàng đều có thể tiếp cận và sử dụng thanh toán điện tử một cách thuận tiện, hiệu quả và phù hợp nhất.
Hợp tác để lớn mạnh, bền bỉ để đi xa
Sau 20 năm phát triển, Payoo từng bước định hình một hệ sinh thái sản phẩm đa dạng trong lĩnh vực thanh toán. Đến nay, hệ thống kết nối hơn 3.000 đối tác lớn, liên kết 30.000 điểm chấp nhận thanh toán trên toàn quốc, phục vụ hơn 20 triệu khách hàng mỗi tháng và xử lý tổng giá trị giao dịch khoảng 100.000 tỷ đồng mỗi năm.
Đánh giá xu hướng 2-3 năm tới, ông Ngô Trung Lĩnh cho rằng quy mô giao dịch thanh toán điện tử sẽ tiếp tục tăng trưởng bứt phá, tạo ra những con số ấn tượng.
Với dư địa thị trường còn rất lớn, Việt Nam được đánh giá sẽ tiếp tục duy trì vị thế là một trong những quốc gia có tốc độ phát triển thanh toán điện tử nhanh nhất khu vực, qua đó góp phần thúc đẩy mục tiêu xã hội không tiền mặt trong tương lai gần.
Trong bối cảnh thị trường cạnh tranh gay gắt, Payoo kiên định với chiến lược hợp tác với tất cả các bên, kết nối nhanh chóng tất cả các ngân hàng và các đối tác ví điện tử khác nhau để xây dựng một hệ sinh thái thanh toán tập trung, đầy đủ và toàn diện, không bỏ sót bất kỳ dịch vụ nào.
Khi các ngân hàng đẩy mạnh phát triển ngân hàng số, Payoo đóng vai trò cầu nối, giúp khách hàng dễ dàng mở ứng dụng ngân hàng và quét mã QR thanh toán tại điểm bán. Nhiều dịch vụ như thanh toán điện, nước, học phí… cũng được tích hợp trực tiếp trên ứng dụng ngân hàng, gia tăng tiện ích và duy trì thói quen sử dụng thường xuyên.
Nhìn lại chặng đường đã qua, điều khiến CEO Payoo tự hào nhất không phải con số hay giải thưởng, mà là con người. Đó là một tập thể kiên trì, thấu hiểu giá trị của tính kiên nhẫn, sẵn sàng cùng doanh nghiệp vượt qua giai đoạn thăng trầm nhất.
"Sự am hiểu sâu sắc về thị trường, về khách hàng và về chính hệ thống vận hành nội bộ đã giúp đội ngũ dù trong bối cảnh khó khăn chung, vẫn luôn tìm ra những giải pháp vượt qua thách thức một cách linh hoạt và sáng tạo", CEO Payoo chia sẻ.