Nhóm sinh viên sáng lập dự án đào tạo kỹ năng số cho người khuyết tật

Đội thi Trường Quản trị và Kinh doanh tham dự vòng chung kết “Sinh viên Thế hệ Mới 2025” với 5 thành viên: Nguyễn Hải Hà (sinh năm 2005), sinh viên năm 3 ngành Quản trị Doanh nghiệp và Công nghệ; Kiều Khánh Nam (sinh năm 2005), sinh viên năm 3 ngành Quản trị Doanh nghiệp và Công nghệ; Đào Ngọc Quỳnh Châu (sinh năm 2004), sinh viên năm 3 ngành Marketing và Truyền thông; Đào Thị Hương Ly (sinh năm 2005), sinh viên năm 3 ngành Quản trị Nhân lực và Nhân tài và Nguyễn Đức Thành (sinh năm 2004), sinh viên năm cuối ngành Quản trị Doanh nghiệp và Công nghệ.

Người khuyết tật có thể phát triển mạnh mẽ hơn khi được “thực chiến” trên không gian số

Chia sẻ với phóng viên Báo Đại biểu Nhân dân, em Nguyễn Hải Hà tâm sự, “Vươn mình cùng nền tảng số” là dự án cộng đồng phi lợi nhuận. Ý tưởng dự án xuất phát từ chính những quan sát rất thực tế của nhóm trong quá trình học tập và tham gia hoạt động cộng đồng. Nhóm sinh viên nhận thấy chuyển đổi số đang mở ra nhiều cơ hội việc làm mới, nhưng người khuyết tật lại chưa thể tiếp cận các kỹ năng số cơ bản do rào cản về điều kiện học tập, công cụ và sự hỗ trợ phù hợp. Điều thôi thúc nhóm lựa chọn người khuyết tật làm đối tượng trung tâm là vì đây là nhóm đối tượng có tiềm năng lao động rõ ràng nhưng chưa được trao cơ hội tương xứng.

“Người khuyết tật hoàn toàn có khả năng học hỏi và phát triển mạnh mẽ hơn khi được tiếp cận với kiến thức để thực chiến trên không gian số. Với kỹ năng số, họ có thể học tập, làm việc và hội nhập kỷ nguyên số tốt hơn. Chúng em mong muốn dự án không chỉ dừng ở trang bị kiến thức, mà tạo ra cũng như củng cố năng lực thực sự để người khuyết tật chủ động vươn lên bằng chính khả năng của mình”, Hải Hà nói.

Theo Hải Hà, người khuyết tật không thiếu năng lực, họ chỉ thiếu cơ hội phù hợp. Khi được trang bị kỹ năng số, nhiều người đã được củng cố những điểm mạnh rất đáng trân trọng như sự kiên trì, tập trung cao độ và tinh thần tự học rất tốt.

Có những bạn không thể di chuyển dễ dàng, nhưng lại làm việc với máy tính hàng giờ liền một cách bền bỉ, học thiết kế, chỉnh sửa nội dung, quản lý fanpage hay bán hàng online. Nhờ kỹ năng số, họ không còn bị giới hạn bởi cơ thể, mà được đánh giá bằng năng lực thực sự và chất lượng công việc. Điều đáng quý nhất là họ có thể chủ động tạo ra giá trị thay vì chỉ chờ sự giúp đỡ. Họ có thể tự tin khẳng định bản thân, hòa nhập cộng đồng bằng chính khả năng của mình. Kỹ năng số vì thế không chỉ mở ra việc làm, mà còn mở ra niềm tin rằng mỗi người, dù hoàn cảnh thế nào đều có thể đứng vững và tỏa sáng bằng năng lực của chính mình.

Khánh Nam, một thành viên khác của nhóm cho biết, “Vươn mình cùng nền tảng số” được triển khai từ đầu tháng 8/2025 cho tới nay. Ngay từ tên gọi, dự án đã thể hiện rõ mong muốn tạo ra một bệ phóng để người khuyết tật có thể vươn lên và tự chủ bằng chính năng lực của mình trong thời đại số.

Về cách triển khai, dự án tập trung vào trang bị các kỹ năng truyền thông và kỹ năng số thiết thực như sử dụng nền tảng số, sáng tạo nội dung cơ bản và ứng dụng công nghệ vào công việc. Thông qua đó, người khuyết tật có thể tiếp cận cơ hội việc làm phù hợp, làm việc linh hoạt và từng bước hòa nhập cộng đồng.

“Chúng em không chỉ hỗ trợ về kỹ năng, mà còn hướng tới thay đổi góc nhìn của xã hội, khẳng định rằng người khuyết tật hoàn toàn có năng lực, có thể tạo ra giá trị và đóng góp tích cực nếu được trao đúng cơ hội. Chúng em cũng rất may mắn vì trong quá trình triển khai dự án đã nhận được sự hỗ trợ, cố vấn và tài trợ từ các thầy cô và anh chị cựu sinh viên Trường Quản trị và Kinh doanh”, Nam tâm sự.

Nam sinh cho biết, khó khăn lớn nhất của nhóm khi triển khai dự án là sự chênh lệch về trình độ số và khả năng tiếp cận của người tham gia. Bên cạnh đó là những kiến thức về các chính sách của nền tảng hay an toàn trong kinh doanh số, với khối lượng lớn thông tin, liên quan trực tiếp đến pháp lý, quyền lợi người dùng.

Nhóm đã điều chỉnh lại tài liệu sự góp ý của cố vấn chuyên môn, chia nhỏ kỹ năng và cơ chế hỗ trợ trực tiếp cũng như trực tuyến từ xa thông qua nhóm chat Zalo, Google Meet. Bên cạnh đó, từ các phản hồi của anh chị học viên là người khuyết tật, nhóm tiếp tục hiệu chỉnh hoạt động, tài liệu.

“Chúng em cảm thấy rất vui và hạnh phúc, bởi không chỉ là giúp đỡ, mà chúng em còn được lắng nghe chia sẻ, mong muốn của anh chị học viên để hiểu hơn về khó khăn của từng người và có phương pháp hỗ trợ kịp thời”, Nam nói.

Chuyển dần từ mô hình hoạt động xã hội ngắn hạn sang mô hình có cấu trúc rõ ràng

Sau thời gian triển khai, dự án “Vươn mình cùng nền tảng số” đã mang đến nhiều chuyển biến rõ rệt, đặc biệt ở sự thay đổi trong cách tư duy và mức độ chủ động của các học viên người khuyết tật.

Trước dự án, nhiều người khuyết tật dù đã tiếp cận các nền tảng số sẵn có nhưng chỉ chủ yếu dùng điện thoại cho nhu cầu cá nhân và chưa hình dung rõ kỹ năng số có thể gắn với công việc hay các cơ hội phát triển bản thân, củng cố năng lực khi có kỹ năng số. Đến khi tham gia dự án, họ được tiếp cận một cách có logic hơn với nội dung truyền thông, các kiến thức chung xoay quanh truyền thông số và kinh doanh số.

“Được thực hành thử trên các nền tảng thật, anh chị bắt đầu chủ động hơn trong việc nắm bắt cơ hội phát triển cho chính mình. Có những anh chị trước đây từng tham gia các chương trình truyền thông, nghe nói nhiều về “chuyển đổi số” nhưng chưa có cơ hội thực hành. Sau khi cùng tham gia với dự án, anh chị chủ động tự tìm hiểu thêm công cụ mới và chủ động hơn trong định hướng phát triển nội dung truyền thông cá nhân, chủ động luyện tập, thậm chí đề xuất được thực hành thêm vì thấy mình cần cải thiện nhiều hơn”, Quỳnh Châu - thành viên dự án chia sẻ.

Theo nữ sinh, sự thay đổi này không chỉ nằm ở kỹ năng, mà ở sự tự tin và từ trong tiềm thức của người khuyết tật, khi họ biết mình có năng lực để học hỏi và tham gia vào thị trường lao động và khẳng định về năng lực, giá trị của bản thân.

Quỳnh Châu cho rằng, giải Quán quân Cuộc thi “Sinh viên Thế hệ mới 2025” là sự công nhận rất lớn, giúp dự án có thêm uy tín để mở rộng và kết nối với các đối tác. Với nhóm sinh viên, đây không đơn thuần là thành tích mà là đòn bẩy để dự án đi xa hơn.

Nói về định hướng tương lai của dự án, Quỳnh Châu tâm sự, nhóm xác định dự án không thể tồn tại nếu chỉ dựa vào tinh thần tình nguyện hay cảm hứng nhất thời. Vì vậy, Châu cùng các bạn đang chuyển dần dự án từ mô hình hoạt động xã hội ngắn hạn sang mô hình có cấu trúc rõ ràng và tạo ra giá trị hai chiều.

Cụ thể là tập trung hoàn thiện tài liệu trang bị kiến thức theo từng nhóm khuyết tật và từng kỹ năng có thể ứng dụng ngay vào công việc thực tế, thay vì đào tạo dàn trải. Song song, xây dựng chính thức website để có thể đăng tải hoạt động dự án, thêm một kênh kết nối việc làm và giúp người khuyết tật có thể bán sản phẩm. Điều này giúp nhóm chủ động kết nối với doanh nghiệp và các nền tảng số để gắn đào tạo với đầu ra, giúp người học có cơ hội làm việc thật, có thu nhập thật.

“Để đảm bảo tính bền vững lâu dài, nhóm cũng xây dựng đội ngũ sinh viên cộng tác và tuyển thêm thành viên chính thức, phân công rõ các ban hoạt động với vai trò cụ thể, tránh phụ thuộc vào một vài cá nhân. Mục tiêu cuối cùng của dự án là tạo ra một mô hình có thể nhân rộng và tự vận hành, nơi người khuyết tật không chỉ được hỗ trợ mà dần trở thành người tạo ra giá trị cho chính mình và cho xã hội”, Châu nói.

Nguyễn Liên