Chuỗi hội nghị quốc tế thúc đẩy hài hòa khung quản lý, đăng ký thuốc bảo vệ thực vật sinh học
Từ 6 - 8/1, tại Hà Nội, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật phối hợp với Nhóm Công tác ASEAN về Hiệu lực sinh học (ABETF) và Hiệp hội CropLife Châu Á tổ chức chuỗi hội nghị quốc tế về quản lý và đăng ký thuốc bảo vệ thực vật (BVTV) sinh học, nhằm thúc đẩy hoàn thiện khung pháp luật bảo đảm hài hòa và hội nhập quốc tế.
Mở đầu chuỗi sự kiện là Hội nghị khởi động Chương trình Khung quản lý thuốc BVTV sinh học tại khu vực ASEAN, diễn ra ngày 6 – 7/1, quy tụ đông đảo đại biểu từ cơ quan quản lý thuốc BVTV tại nước thành viên ASEAN và chuyên gia quốc tế.
Hội nghị quan trọng này đánh dấu bước khởi động chính thức của Chương trình Khung quản lý thuốc BVTV sinh học tại khu vực ASEAN, nhằm xây dựng và hài hòa hóa hệ thống quản lý thuốc BVTV sinh học trong khu vực trên nền tảng khoa học, phù hợp thông lệ quốc tế, và bảo đảm tính linh hoạt để đáp ứng điều kiện thực tiễn của từng quốc gia thành viên.
Phát biểu khai mạc, Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Nguyễn Quang Hiếu nhấn mạnh, trong bối cảnh khu vực và thế giới đẩy mạnh phát triển nông nghiệp bền vững, việc giảm phụ thuộc vào hóa chất tổng hợp và tăng cường các giải pháp sinh học trở thành xu thế tất yếu và ưu tiên chính sách của nhiều quốc gia.
Đối với ASEAN, nơi nông nghiệp vẫn là trụ cột kinh tế và sinh kế của hàng trăm triệu nông dân, nhu cầu về một hệ thống quản lý thuốc BVTV sinh học khoa học, minh bạch và hài hòa càng trở nên cấp thiết, trong khi khuôn khổ pháp lý giữa các nước hiện vẫn còn khác biệt.
"Vì thế, Hội nghị Khởi động Chương trình Khung quản lý thuốc BVTV sinh học khu vực ASEAN mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng, tạo diễn đàn để các quốc gia cùng chia sẻ kinh nghiệm, thống nhất cách tiếp cận và hướng tới xây dựng một khuôn khổ chung, linh hoạt, phù hợp với thực tiễn khu vực và thông lệ quốc tế”, Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật nói.
Vụ phó Vụ Kinh tế ASEAN phụ trách vấn đề nông nghiệp, đại diện Ban Thư ký ASEAN Phạm Quang Minh đánh giá cao vai trò chủ động của Việt Nam trong việc đăng cai và tham gia tích cực vào Chương trình Khung quản lý thuốc BVTV sinh học tại khu vực ASEAN.
“Hội nghị khởi động này đánh dấu một cột mốc kịp thời và có ý nghĩa trong nỗ lực chung của ASEAN nhằm thúc đẩy nền nông nghiệp bền vững, tăng cường hợp tác quản lý và hỗ trợ nông dân tiếp cận các giải pháp bảo vệ thực vật an toàn và đổi mới hơn”, ông nói.
Theo ông Minh, thuốc BVTV sinh học không còn là một lựa chọn “ngách” mà đang trở thành một cấu phần không thể thiếu trong quản lý dịch hại tổng hợp (IPM), nông nghiệp thích ứng với biến đổi khí hậu và các hệ thống lương thực thân thiện với môi trường trong khu vực.
“Chương trình Khung quản lý thuốc BVTV sinh học tại khu vực ASEAN không nhằm xây dựng một mô hình áp dụng chung cho tất cả các quốc gia. Thay vào đó, Chương trình hướng tới xác định những điểm đồng thuận, tăng cường hiểu biết lẫn nhau và từng bước thúc đẩy sự hài hòa trong quản lý; đồng thời tôn trọng đầy đủ bối cảnh và chủ quyền quản lý của từng quốc gia”.
Vụ phó Vụ Kinh tế ASEAN phụ trách vấn đề nông nghiệp, đại diện Ban Thư ký ASEAN Phạm Quang Minh
Tại hội nghị, các đại biểu đã cùng rà soát và phân tích hiện trạng khung pháp lý cũng như mức độ ứng dụng thuốc BVTV sinh học tại tất cả các quốc gia thành viên ASEAN. Trên cơ sở đó, hội nghị đã thống nhất mục tiêu chung, xác định các hợp phần trọng tâm và xây dựng lộ trình triển khai Chương trình Khung quản lý thuốc BVTV sinh học khu vực ASEAN giai đoạn 2026 - 2028.
Tiếp nối kết quả và tinh thần đồng thuận đã đạt được, ngày 8/1, “Hội nghị quốc tế về quản lý và đăng ký thuốc BVTV sinh học” diễn ra với sự tham dự của đại diện các cơ quan quản lý, viện nghiên cứu, hiệp hội - ngành hàng, doanh nghiệp…
Hội nghị nhằm thảo luận sâu về các định hướng hoàn thiện khung pháp lý quản lý và đăng ký thuốc BVTV sinh học của Việt Nam theo các nguyên tắc hài hòa chung của ASEAN; phù hợp với “Đề án phát triển sản xuất và sử dụng thuốc BVTV sinh học đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050” và ưu tiên phát triển nông nghiệp bền vững của Việt Nam.
Chương trình Khung quản lý thuốc BVTV sinh học tại khu vực ASEAN, do Nhóm Công tác ASEAN về Hiệu lực sinh học (ABETF) phối hợp với CropLife Châu Á triển khai trong khoảng 30 tháng.
Nội dung tập trung vào rà soát và phân tích khung pháp lý hiện hành; thúc đẩy hài hòa hóa các yêu cầu đăng ký dựa trên cơ sở khoa học, xây dựng phương pháp đánh giá thống nhất; nâng cao năng lực kỹ lực; đồng thời tăng cường hợp tác công – tư trong chia sẻ kiến thức và triển khai các mô hình thử nghiệm thực địa, hướng tới thúc đẩy việc áp dụng thống nhất và hiệu quả thuốc BVTV sinh học trong khu vực.
Đối với các quốc gia ASEAN nói chung, chương trình sẽ góp phần nâng cao năng lực quản lý, giảm phân mảnh quy định và thúc đẩy cách tiếp cận quản lý dựa trên rủi ro, qua đó hỗ trợ sử dụng thuốc BVTV sinh học an toàn, hiệu quả và có trách nhiệm, gắn với mục tiêu phát triển nông nghiệp bền vững và bảo vệ sức khỏe con người, môi trường.
Với Việt Nam, chương trình là kênh tham khảo quan trọng về kinh nghiệm và thực tiễn quốc tế, hỗ trợ quá trình rà soát, chỉnh sửa và hoàn thiện khung pháp lý về thuốc BVTV, góp phần tăng cường sử dụng thuốc BVTV sinh học và phù hợp với định hướng hội nhập và phát triển nông nghiệp hiện đại.