Thủ tướng Israel: Các bên đã sẵn sàng bước vào giai đoạn 2 của kế hoạch hòa bình

Giai đoạn hai gồm nội dung gì?

Phát biểu tại cuộc họp báo chung với Thủ tướng Đức Friedrich Merz đang ở thăm Israel, ông Netanyahu nhấn mạnh rằng, giai đoạn hai, bao gồm giải giáp Hamas và quân Israel rút khỏi Gaza có thể bắt đầu ngay vào cuối tháng này. Giai đoạn hai của thỏa thuận ngừng bắn cũng bao gồm kế hoạch triển khai lực lượng quốc tế đảm bảo an ninh tại Gaza và thành lập một chính quyền Palestine lâm thời điều hành các hoạt động hằng ngày, dưới sự giám sát của một hội đồng quốc tế do Tổng thống Mỹ Donald Trump đứng đầu.

Trong khi đó, một quan chức cấp cao của Hamas nói với AP rằng, nhóm này sẵn sàng thảo luận về việc “đóng băng, lưu kho hoặc hạ vũ khí” như một phần của lệnh ngừng bắn. Đây là dấu hiệu cho thấy lập trường mới của Hamas đối với một trong những vấn đề nan giải nhất.

Việc trao trả thi thể Ran Gvili, một cảnh sát Israel, đổi lại Israel trao trả 15 thi thể người Palestine sẽ hoàn tất giai đoạn một của kế hoạch ngừng bắn 20 điểm do ông Trump đề xuất.

Hiện Hamas vẫn chưa bàn giao thi thể của Ran Gvili, một cảnh sát 24 tuổi bị sát hại trong cuộc tấn công của Hamas ngày 7/10/2023, mở màn cho cuộc chiến. Thi thể anh đã bị đưa vào Gaza song Hamas nói rằng họ chưa thể tìm thấy tất cả các thi thể do nhiều người bị chôn dưới đống đổ nát sau hai năm Israel tiến hành chiến dịch quân sự tại Gaza. Israel cáo buộc Hamas trì hoãn và đe dọa nối lại chiến sự hoặc giữ lại viện trợ nhân đạo nếu các thi thể không được trả lại đầy đủ. Trong khi đó, một nhóm gia đình con tin tuyên bố: “Chúng ta không thể chuyển sang giai đoạn tiếp theo trước khi Ran Gvili trở về”.

Thủ tướng Netanyahu cho biết, ít người tin rằng giai đoạn một của lệnh ngừng bắn có thể đạt được, và giai đoạn hai cũng thách thức không kém. Ông nói: “Như tôi đã nói với Thủ tướng Merz, còn có giai đoạn ba, đó là phi cực đoan hóa Gaza. Nhiều người nghĩ điều đó là không thể, nhưng Đức đã làm được. Nhật Bản đã làm được. Các nước vùng Vịnh cũng đã làm được. Gaza hoàn toàn có thể, nhưng dĩ nhiên Hamas phải bị giải thể”.

Đường “Vạch Vàng” trở thành biên giới mới?

Tổng Tham mưu trưởng Israel, Trung tướng Eyal Zamir gọi Vạch Vàng (Yellow Line) - ranh giới ngăn phần lớn Gaza do Israel kiểm soát với phần còn lại - là “một biên giới mới”.

“Chúng tôi kiểm soát hoạt động trên phần lớn Gaza và sẽ duy trì trên các tuyến phòng thủ đó. Vạch Vàng là biên giới mới, một tuyến phòng thủ tiền phương cho các cộng đồng của chúng tôi và là đường ranh hoạt động tác chiến”, ông nói.

Đức nỗ lực hỗ trợ giai đoạn hai

Thủ tướng Merz cho biết Đức, vốn là một trong những đồng minh thân cận nhất của Israel, đang hỗ trợ triển khai giai đoạn hai bằng cách cử sĩ quan và nhà ngoại giao tới trung tâm điều phối dân sự và quân sự do Mỹ lãnh đạo tại miền Nam Israel; đồng thời gửi viện trợ nhân đạo tới Gaza.

Ông cũng khẳng định, Đức vẫn tin rằng giải pháp hai nhà nước là khả thi nhất, nhưng “việc công nhận Nhà nước Palestine chỉ có thể diễn ra ở giai đoạn cuối của tiến trình, không phải ngay từ đầu”.

Kế hoạch của Mỹ để định hình tương lai Gaza không loại trừ khả năng độc lập của Palestine, nhưng ông Netanyahu lâu nay lập luận rằng, thành lập một nhà nước Palestine sẽ “là phần thưởng đối với Hamas” và có thể dẫn tới một thực thể Hamas lớn hơn ngay sát biên giới Israel.

Ông Merz cho biết, hiện chưa có kế hoạch mời ông Netanyahu sang Đức, song điều đó có thể thay đổi trong tương lai. Ông cũng nói không hay biết về bất kỳ lệnh trừng phạt nào của EU đối với Israel, hay việc Đức có kế hoạch tái áp đặt lệnh cấm xuất khẩu vũ khí. Đức từng tạm ngừng xuất khẩu thiết bị quân sự sang Israel, nhưng đã dỡ bỏ sau khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực ngày 10/10.

Quỳnh Vũ