Kịp thời gỡ khó cho doanh nghiệp chế xuất
Theo thông tin từ Tổng cục Hải quan, một trong những nội dung quan trọng của Nghị định số 18/2021/NĐ-CP sửa đổi về thi hành Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu là các doanh nghiệp chế xuất phải đáp ứng đủ điều kiện mới được áp dụng chính sách ưu đãi. Để kịp thời đáp ứng yêu cầu, ngành hải quan đã đôn đốc doanh nghiệp khẩn trương hoàn thiện, đồng hành hỗ trợ doanh nghiệp chế xuất. Nhờ đó, tính đến thời điểm hiện nay, gần như toàn bộ doanh nghiệp chế xuất đã hoàn thiện điều kiện kiểm tra, giám sát theo đúng quy định Chính phủ đặt ra.
Hơn 1.600 doanh nghiệp đáp ứng điều kiện
Đại diện Tổng cục Hải quan cho biết, theo Nghị định số 18/2021/NĐ-CP; doanh nghiệp cần có hàng rào cứng ngăn cách với khu vực bên ngoài; có cổng/cửa ra, vào và bảo đảm việc đưa hàng hóa ra, vào doanh nghiệp chế xuất chỉ qua cổng/cửa; có hệ thống camera quan sát được các vị trí tại cổng, cửa ra, vào và các vị trí lưu giữ hàng hóa. Các doanh nghiệp chế xuất buộc phải đáp ứng các điều kiện này, để được duy trì các chính sách ưu đãi thuế quan đối với doanh nghiệp chế xuất.
Bà Hoàng Thị Thủy, Cục Giám sát quản lý về hải quan (Tổng cục Hải quan) cho biết, đa số doanh nghiệp đã đáp ứng điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan theo quy định. Số lượng doanh nghiệp không được áp dụng chính sách thuế phi thuế quan gần như không có, trừ một số doanh nghiệp đang trong quá trình giải thể, phá sản hoặc vướng vào một số vụ án điều tra.
Tính đến ngày 23.5, đã có 1.607 doanh nghiệp chế xuất được xác nhận đáp ứng điều kiện kiểm tra, giám sát trên tổng số 1.676 doanh nghiệp chế xuất trên cả nước. Theo đó, có 69 doanh nghiệp chế xuất không đáp ứng đủ điều kiện thuộc các trường hợp doanh nghiệp bị khởi tố, tạm ngừng hoạt động; 40 doanh nghiệp đang làm thủ tục giải thể, chuyển địa bàn, chuyển sang doanh nghiệp không phải doanh nghiệp chế xuất; 11 doanh nghiệp chế xuất mới thành lập, đang trong quá trình xây dựng nhà xưởng; 1 doanh nghiệp chế xuất về lĩnh vực sản xuất phần mềm, không có hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa; 17 doanh nghiệp chế xuất không thể hoàn thiện điều kiện kiểm tra, giám sát do nguyên nhân khách quan…
Theo đại diện Công ty TNHH Acradyan Technology Việt Nam, khi đang khó khăn vì dịch bệnh, doanh nghiệp cũng trăn trở khi phải đầu tư đáp ứng điều kiện kiểm tra giám sát, tuy nhiên, đầu tư là hợp lý vì vừa giám sát an ninh công ty lại bảo đảm lợi ích lâu dài đó là được hưởng ưu đãi thuế ở khu vực phi thuế quan.
Kịp thời đáp ứng điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan đối với doanh nghiệp chế xuất đúng thời hạn, đại diện Công ty TNHH Nidec Sankyo Việt Nam cho biết, do liên quan đến chi phí khá lớn nên doanh nghiệp cần thời gian để xin phê duyệt từ phía lãnh đạo, tập đoàn, rất may doanh nghiệp đã kịp thời hoàn thành các điều kiện, không bị quá hạn.
Kịp thời đồng hành với doanh nghiệp
Trước đó, theo phản ánh của một số Cục Hải quan các tỉnh, thực tế kiểm tra tại doanh nghiệp chế xuất thì việc xây dựng hàng rào của các doanh nghiệp có nhiều loại, nhiều chất liệu và chiều cao khác nhau, song, doanh nghiệp gặp khó vì vẫn chưa có hướng dẫn cụ thể tiêu chí về “hàng rào cứng”. Việc trang bị camera giám sát tại tất cả các vị trí lưu giữ hàng hóa là không khả thi, cần thiết phải có hướng dẫn cụ thể về các vị trí yêu cầu lắp đặt camera giám sát. Ngoài ra, nhiều đơn vị cũng quan ngại về tính bảo mật, cách thức kết nối, trao đổi dữ liệu hình ảnh camera với cơ quan hải quan. Nhiều trường hợp doanh nghiệp chế xuất có địa chỉ nhà xưởng ở nhiều khu khác nhau, cách biệt nhau. Các nhà xưởng đều có hoạt động sản xuất, hoạt động lưu giữ nguyên liệu, sản phẩm của doanh nghiệp, không tách bạch ra khu dành riêng cho sản xuất, khu lưu giữ nguyên liệu, sản phẩm của doanh nghiệp.
Trước tình hình này, Tổng cục Hải quan đã có nhiều giải pháp để tháo gỡ khó khăn, như với doanh nghiệp chế xuất chưa thực hiện thông báo đáp ứng điều kiện kiểm tra, giám sát thì chủ động làm việc tại trụ sở doanh nghiệp để tìm hiểu nguyên nhân, đánh giá, dự kiến thời gian đáp ứng, lập biên bản làm việc với doanh nghiệp. Đối với doanh nghiệp chế xuất đã kiểm tra nhưng chưa đáp ứng thì đánh giá khả năng đáp ứng, đôn đốc doanh nghiệp chế xuất tiếp tục hoàn thiện điều kiện kiểm tra, giám sát.
Sau hơn 1 năm với rất nhiều nỗ lực tuyên truyền, hướng dẫn xử lý các vướng mắc trong việc triển khai Nghị định số 18/2021/NĐ-CP, hải quan các tỉnh, thành phố đã hoàn thành kiểm tra việc đáp ứng các điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan của doanh nghiệp chế xuất. Theo Cục Hải quan Hà Nội - đơn vị đang quản lý 206 doanh nghiệp chế xuất; đã có 201 doanh nghiệp đáp ứng điều kiện về kiểm tra, giám sát hải quan theo quy định tại Khoản 10 Điều 1 Nghị định số 18/2021/NĐ-CP; chỉ có 5 doanh nghiệp chưa đáp ứng điều kiện là do đã dừng hoạt động hoặc xin chuyển đổi sang doanh nghiệp thường.
Quản lý trên 180 doanh nghiệp chế xuất trong khu chế xuất Linh Trung và khu chế xuất Tân Thuận, Cục Hải quan TP. Hồ Chí Minh đã xác định, có 166 doanh nghiệp đáp ứng điều kiện về kiểm tra, giám sát hải quan theo quy định; 14 doanh nghiệp đã tạm dừng hoạt động. Được biết, để tạo thuận lợi cho các doanh nghiệp có đủ điều kiện áp dụng chính sách thuế đối với khu phi thuế quan theo quy định, Cục Hải quan TP. Hồ Chí Minh trước đó đã có văn bản đề nghị Ban Quản lý các khu chế xuất và khu công nghiệp, Ban Quản lý khu công nghệ cao TP. Hồ Chí Minh phối hợp, hỗ trợ tuyên truyền, đôn đốc các doanh nghiệp chế xuất sớm triển khai thực hiện các điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan theo quy định để được áp dụng chính sách thuế đối với khu phi thuế quan.