Phải đánh giá đúng năng lực của nhà đầu tư

Ông Nguyễn Văn Đính, Chủ tịch Hội Môi giới bất động sản Việt Nam:

Doanh nghiệp bỏ cọc phải bị cấm đầu tư

Vụ đấu giá đất ở Thủ Thiêm vừa gây hệ lụy xấu cho thị trường bất động sản khu vực đó, vừa không đạt được mục tiêu đặt ra và kéo theo các nhà đầu tư khác cũng chịu thiệt.

Mục tiêu của đấu giá là tìm kiếm lợi ích tốt nhất, lựa chọn nhà đầu tư có năng lực để đầu tư lô đất đấu giá đúng với quy hoạch. Nhưng thực tế, trong quy định mới chỉ quan tâm tới tiền đặt cọc, chứ chưa quan tâm đến năng lực của chủ đầu tư tham gia đấu giá. Rõ ràng là quy định chưa chặt chẽ nên mới tạo ra hiện tượng này.

Thời điểm này, cần sửa quy định là những người tham gia đấu giá phải được kiểm chứng năng lực thực hiện bao gồm khả năng triển khai, năng lực tài chính… để tránh đấu giá xong lại bán cho người khác. Trong trường hợp người trúng đấu giá lợi dụng việc này để đạt mục tiêu khác thì phải xử lý đến cùng, xử phạt, truy thu những lợi ích từ việc đấu giá đối với những hoạt động khác. Thậm chí, với các doanh nghiệp bỏ cọc phải “cấm cửa” trong tất cả các hoạt động đầu tư. Xử lý nặng, nghiêm minh mới tránh được tình trạng lợi dụng các cuộc đấu giá để tạo ra những lợi ích khác.

TS. Lê Bá Chí Nhân, chuyên gia kinh tế:

Cần nâng tỷ lệ đặt cọc

Diễn biến đấu giá đất ở Thủ Thiêm đặt ra vấn đề phải xem lại hành lang pháp lý, cụ thể là Luật Đấu giá tài sản có còn phù hợp với thực tế hiện nay không?

Theo quy định hiện hành, nếu người trúng đấu giá không nộp đủ tiền mua tài sản đấu giá thì vi phạm hợp đồng mua bán; khi đó, cơ quan chức năng sẽ hủy quyết định công nhận kết quả trúng đấu giá và người trúng không được nhận lại tiền đặt trước, còn gọi là tiền cọc. Tiền đặt cọc hiện tối thiểu là 5% và tối đa là 20%, doanh nghiệp sẽ mất số tiền đó và ngân sách nhà nước thu được nhưng còn nhiều hệ lụy cả về kinh tế, chính trị, xã hội và tổng quan khu vực đó. Vì vậy nên xem xét việc nâng tỷ lệ đặt cọc lên cao hơn.

Ngoài ra, cần quan tâm đến năng lực của đơn vị tham gia đấu giá. Phải nắm nhà đầu tư đã tham gia dự án nào, thậm chí có báo cáo tài chính ít nhất trong 1 - 2 năm liên tiếp của doanh nghiệp để xem tốc độ phát triển dự án, đẳng cấp của sản phẩm có tương ứng với khả năng của doanh nghiệp hay không.

Tóm lại, cần bổ sung các điều kiện, tiêu chí trong Luật Đấu giá tài sản để hạn chế tối đa những việc đáng tiếc có thể xảy ra trong tương lai.

Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP. Hồ Chí Minh:

Hoàn thiện quy định về đấu giá

Các cơ quan có thẩm quyền cần sớm hoàn thiện các quy định pháp luật về đấu giá quyền sử dụng đất để kiểm soát, quản lý 3 vấn đề quan trọng.

Thứ nhất, đánh giá chất lượng dự án đầu tư theo đề xuất của nhà đầu tư, hiện Luật Đấu giá tài sản 2016 chưa có quy định này. Thứ hai, đánh giá năng lực của nhà đầu tư. Thứ ba, ngăn ngừa việc lợi dụng đấu giá để thổi giá đất, tạo mặt bằng giá đất "ảo" để đầu cơ đất đai làm nhiễu loạn thị trường, trục lợi bất chính.

Riêng với trường hợp đấu giá quyền sử dụng đất nhằm mục đích thực hiện dự án đầu tư kinh doanh bất động sản, nhà ở, khu đô thị nên áp dụng hình thức "đấu giá bằng bỏ phiếu trực tiếp tại cuộc đấu giá", hoặc hình thức "đấu giá bằng bỏ phiếu gián tiếp" chứ không áp dụng hình thức "đấu giá trực tiếp bằng lời nói tại cuộc đấu giá".

Bên cạnh đó, phải xây dựng một chương riêng trong Luật Đấu giá tài sản, quy định đầy đủ cơ chế đối với trường hợp đấu giá quyền sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư kinh doanh bất động sản, nhà ở… phù hợp với thực tế. Nên quy định chặt chẽ việc công bố thông tin đấu giá quyền sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư kinh doanh bất động sản và tăng thêm thời gian để nhà đầu tư chuẩn bị hồ sơ đấu giá lên khoảng 35 ngày.

Hạnh Nhung